Επιλέξτε Σώμα: Color 1 Color 2 Color 3
Youtube Twitter Facebook Rss

ΑΠΟΨΗ

Υπάρχει και στη Κύπρο κρίση.Ο Α.Θεοφάνους γράφει από τη Κύπρο

06.03.2012 | 00:41




Του Ανδρέα Θεοφάνους∗


Η οικονομική κρίση αιωρείται πάνω από την καθημερινότητα μας. Η κοινή γνώμη διερωτάται πότε θα τερματισθεί. Αναπόφευκτα για το ερώτημα αυτό υπάρχουν πολλοί που έχουν μεγαλύτερη αγωνία από άλλους: είναι αυτοί που έχουν χάσει τη θέση εργασίας τους, οι νέοι επιστήμονες που δεν μπορούν να εξασφαλίσουν θέση απασχόλησης, τα άτομα για τα οποία ο μισθός τους δεν είναι αρκετός για τις ανάγκες των οικογενειών τους.

Ό, τι και να σκεφτόμαστε, όσο κι’ αν δυσκολευόμαστε, είναι πολύ σημαντικό να κατανοήσουμε τις βαθύτερες αιτίες της κρίσης για να έχουμε τη δυνατότητα να την ξεπεράσουμε. Οι εξωγενείς παράγοντες συνέβαλαν στην ουσιαστική εμβάθυνση και επιδείνωση της κρίσης αλλά δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ότι η κυπριακή οικονομία ήδη είχε σοβαρά διαρθρωτικά προβλήματα που οδηγούσαν στον στασιμοπληθωρισμό. Έτσι λοιπόν ενώ καταβάλλεται προσπάθεια για να τερματισθεί η κατηφόρα και να τεθούν οι προϋποθέσεις για να εξέλθουμε από την κρίση, είναι επιβεβλημένο να προβούμε σε ουσιαστική αξιολόγηση διαφόρων ζητημάτων.

Πρέπει να κατανοηθεί πρώτα απ’ όλα ότι ήταν οι σοβαρές ενδογενείς στρεβλώσεις οι οποίες οδήγησαν στην αρνητική αυτή κατάσταση. Για παράδειγμα, το ύψος των κρατικών δαπανών το οποίο προσέγγισε το 47% του ΑΕΠ αποτελεί σοβαρότατο πρόβλημα. Το δημοσιονομικό έλλειμμα είναι αποτέλεσμα του γεγονότος ότι το κράτος ξοδεύει συστηματικά πολύ περισσότερα απ’ όσα η οικονομία μπορεί να αντέξει. Tο κρατικό μισθολόγιο και το σύστημα συντάξεων στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν έτυχαν - και δεν είναι αποτέλεσμα - ορθολογιστικής προσέγγισης. Μεταξύ άλλων, σημειώνεται σε σχέση με το κρατικό μισθολόγιο ότι για χρόνια θεωρείτο δεδομένο και κεκτημένο ότι θα υπήρχαν αυξήσεις, προσαυξήσεις και ΑΤΑ ανεξαρτήτως οικονομικών συνθηκών. Σε σχέση με τα σχέδια συντάξεων εξακολουθούν να υφίστανται συντάξεις για τους απασχολούμενους στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα οι οποίες δεν έχουν σχέση με τη συμβολή των δικαιούχων.

Πέραν τούτου η οικονομία απώλεσε την ανταγωνιστικότητά της σε αρκετούς τομείς. Και αυτό ακόμα δυστυχώς δεν έχει αναστραφεί με αποτέλεσμα να βλέπουμε τη σταδιακή εμβάθυνση των προβλημάτων. Και ενώ το ζητούμενο είναι να εξέλθουμε από την κρίση τα φαινόμενα δεν είναι ενθαρρυντικά. Δυστυχώς δεν φαίνεται να έχουμε μάθει από τις εμπειρίες του παρελθόντος καθώς και άλλων χωρών ούτως ώστε να πράξουμε ανάλογα.

Κλασσικό παράδειγμα είναι οι εξαγγελίες των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας για νέες απεργιακές κινητοποιήσεις. Δεν είναι μόνο η ταλαιπωρία χιλιάδων επιβατών και οι ζημιές της συγκεκριμένης ημέρας που έχουν σημασία. Το μεγαλύτερο πρόβλημα έχει να κάνει με την εικόνα της Κύπρου ως τουριστικός προορισμός και ως περιφερειακό οικονομικό κέντρο με την ευρεία έννοια του όρου. Οι απεργιακές κινητοποιήσεις υποσκάπτουν βασικούς οικονομικούς στόχους και προκαλούν τεράστια ταλαιπωρία. Δεν είναι δυνατό η οικονομία, η κοινωνία και η πολιτεία να παραμείνουν όμηροι μπροστά σε μία τέτοια κατάσταση πραγμάτων. Τέτοιου είδους ενέργειες έχουν σοβαρές αρνητικές συνέπειες για το δημόσιο συμφέρον και έτσι δεν πρέπει να διαιωνίζονται.

Είναι προφανές ότι στον τομέα των ουσιωδών υπηρεσιών θα πρέπει επιτέλους η πολιτεία να υιοθετήσει ένα πολύ πιο αξιόπιστο και σταθερό τρόπο λειτουργίας. Για χρόνια τώρα κατατίθεται η άποψη περί του ιερού δικαιώματος της απεργίας. Ταυτόχρονα όμως υπάρχει και το ιερό δικαίωμα του καταναλωτή για σωστή εξυπηρέτηση αλλά και η αρχή ότι το κράτος δεν πρέπει να διασύρεται. Πολύ περισσότερο όταν το διακήδευμα είναι καθοριστικής σημασίας θα πρέπει να υπάρχει ιεράρχηση δικαιωμάτων. Εκ των πραγμάτων η απεργία μίας συγκεκριμένης ομάδας εργαζομένων στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν μπορεί να ιεραρχείται πρώτη.

Αναπόφευκτα η πολιτεία καλείται να προχωρήσει με εκείνες τις ενέργειες που θα διασφαλίσουν την ομαλή λειτουργία των αεροδρομίων. Αυτό μπορεί να γίνει δια της μεθόδου της επίταξης ή της εξασφάλισης ανάλογων υπηρεσιών από λειτουργούς άλλων χωρών. Η ουσία είναι να γυρίσουμε σελίδα. Να μην συνεχίζουν να συμβαίνουν αυτά που ξέρουμε τόσο καλά ότι μας παίρνουν πίσω.


∗ Ο Ανδρέας Θεοφάνους είναι Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας και Πρόεδρος του Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.


 

ΣΧΟΛΙΑ


 

Κάντε Like: Onalert.gr στο Facebook