Επιλέξτε Σώμα: Color 1 Color 2 Color 3
Youtube Twitter Facebook Rss

ΑΠΟΨΗ

Ανάλυση: Όταν ο Μπιλ Κλίντον υπέγραφε αντιπυρηνική συμφωνία με την Βόρεια Κορέα

27.02.2019 | 08:30
 Του Άρη Μπιλίνη*

Στις 12 Ιουνίου 2018 ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ συναντήθηκε στην Σιγκαπούρη με τον Βορειοκορεάτη Πρόεδρο Κιμ Γιονγκ Ουν στην πρώτη συνάντηση ηγετών των δύο χωρών στα χρονικά.

Οι δυό τους “έθαψαν το τσεκούρι του πολέμου” μετά από μια περίοδο απειλών και ανταπειλών που διαρκούσε  στις διμερείς σχέσεις από την ίδρυση του κράτους της Βόρειας Κορέας το 1953.

Εκεί, υπέγραψαν μια συμφωνία εξομάλυνσης των σχέσεων των δύο πλευρών, οικονιμικής συνεργασίας και κυρίως ενός προγράμματος αποπυρηνικοποίησης της κορεατικής χερσονήσου. Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που χαρακτήρισαν τη συνάντηση και τη συμφωνία ως το γεγονός της χρονιάς.

Για τον Ντόναλντ Τραμπ μάλιστα ήταν η ευκαιρία του να ενισχύσει την εικόνα του μετά από μια σειρά αμφιλεγόμενων αποφάσεων στην εξωτερική πολιτική. Και όμως παρά το θόρυβο της πρόσφατης συμφωνίας δεν είναι η πρώτη που έχει υπογραφεί ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Το μακρινό 1989 οι αμερικανικές υπηρεσίες αποκαλύπτουν, μέσω ενός δορυφορικού προγράμματος, ότι η Βόρεια Κορέα παραβαίνει τους όρους της με τη Νότια Κορέα περί μη δοκιμής και μη κατασκευής πυρηνικών όπλων.

Στα χρόνια που ακολούθησαν ο τότε Πρόεδρος της Βόρειας Κορέας Κιμ Ιλ Σανγκ (ο ηγέτης του βορειοκορεατικού στρατού στον πόλεμο του 1950-1953) απαντούσε με απειλές για καταστροφή της Σεούλ στις πιέσεις που δεχόταν από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας και τον ΟΗΕ για τη συμμόρφωσή του με τους διεθνείς κανόνες πυρηνικής ασφάλειας.

Η κρίση κορυφώθηκε το 1994 με τον τότε Πρόεδρο των ΗΠΑ, τον Δημοκρατικό Μπιλ Κλίντον να βρίσκεται σε σύγχυση για το πως να δράσει έχοντας από τη μία τους Ρεπουμπλικανούς στο Κογκρέσο να τον προτρέπουν να διαπραγματευτεί με την Β. Κορέα και τους Δημοκρατικούς να τον πιέζουν για στρατιωτική επέμβαση. Είμαστε άλλωστε στα πρώτα χρόνια μετά τον Ψυχρό Πόλεμο και οι ΗΠΑ θέτουν τις βάσεις της “Φιλελεύθερης Ηγεμονίας” τους στον κόσμο όπου θα μεταλαμπάδευαν τις αρετές της ελευθερίας και της δημοκρατίας ακόμη και με ένοπλα μέσα.

Ο Κλίντον αποφάσισε τότε ότι η καλύτερη λύση θα ήταν η απευθείας διαπραγμάτευση και ανέλαβε πρωτοβουλίες για αυτήν την κατεύθυνση παρά τις ενστάσεις στο εσωτερικό και το εξωτερικό της χώρας.

Τελικώς, τον Οκτώβριο του 1994, υπογράφηκε μια τετρασέλιδη μόλις συμφωνία ανάμεσα σε ΗΠΑ και Βόρεια Κορέα η οποία προέβλεπε, κυρίως, την “αποσυναρμολόγηση” των πυρηνικών εγκαταστάσεων στην Βόρεια Κορέα και ειδικά του συγκροτήματος στην περιοχή Yongbyon.

Σε αντάλλαγμα η βορειοκορεατική πλευρά θα λάμβανε από τις ΗΠΑ οικονομική βοήθεια με τη μορφή παροχής πετρελαίου που θα αντικαθιστούσε έτσι τις απώλειες σε ενέργεια και οικονομία μετά από την εγκατάλειψή του πυρηνικού της προγράμματος.

Ο ίδιος ο Κλίντον, αλλά και άλλοι ανώτατοι αξιωματούχοι ανησυχούσαν ότι τελικά η συμφωνία θα ήταν εύθραυστη και αμφέβαλλαν για το κατά πόσο ο Κιμ Γιονγκ Ιλ, (γιός του πρώτου Προέδρου της Β. Κορέας που στο μεταξύ είχε πεθάνει και πατέρας του τωρινού Κιμ Γιονγκ Ουν) ήταν αξιόπιστος.

Πράγματι η Συμφωνία δεν έμελλε να κρατήσει για πολύ. Σε σύντομο διάστημα μετά την υπογραφή της η ηγεσία της Β. Κορέας άρχισε να παραβιάζει τους όρους της και να μη συμμορφώνεται με την εγκατάλειψη των πυρηνικών προγραμμάτων.

Οι σχέσεις με τις ΗΠΑ επέστρεψαν στο ναδίρ ενώ η Πιονγκανγκ αποχώρησε από το πρόγραμμα περί μη εξάπλωσης των πυρηνικών (Nuclear Non Proliferation Treaty) το 2003. Η συνέχεια είναι γνωστή με την ανάληψη της ηγεσίας από τον Κιμ Γιονγκ Ουν το 2014.

Η Βόρεια Κορέα δείχνει παραδοσιακά ότι επιχειρεί να αντιμετωπίσει την παγκόσμια απομόνωσή της μέσα από ακραία μέσα και κυρίως μέσω των πυρηνικών απειλών. Την ίδια στιγμή η οικονομική της κατάσταση είναι τραγική κάνοντας τη να δείχνει κυριολεκτικά σαν τον φτωχό συγγενή απέναντι στην πλούσια Δημοκρατία της Νότιας Κορέας.

Η ανάγκη της για οικονομική ενίσχυση θα την καθιστά γενικότερα πρόθυμη για συνεννόηση είτε με τη Σεούλ, όπως είδαμε επίσης τελευταία, είτε ακόμη και με την Ουάσινγκτον. Κατά πόσο η σύναψη συμφωνιών σηματοδοτεί όντως αλλαγή πορείας ή απλώς μια ανάγκη της στιγμής θα φανεί στο μέλλον.


* Ο Άρης Μπιλίνης είναι υποψήφιος διδάκτωρ Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

 

Στην ίδια κατηγορία

ΣΧΟΛΙΑ