Επιλέξτε Σώμα: Color 1 Color 2 Color 3
Youtube Twitter Facebook Rss

ΑΠΟΨΗ

ΚΥΠΡΟΣ: Το βαρύ τίμημα της ανεπαρκούς ηγεσίας και του λαϊκισμού. Άρθρο του Α.Θεοφάνους

20.12.2012 | 00:23
Του Ανδρέα Θεοφάνους*


Για χρόνια τώρα υπήρχαν προειδοποιήσεις για σοβαρότατα διαρθρωτικά προβλήματα που αντιμετώπιζε η κυπριακή οικονομία. Ταυτόχρονα κατ’ επανάληψιν επισημαίνονταν διάφορες στρεβλώσεις οι οποίες συνεχώς, σταδιακά αλλά σταθερά, επιδείνωναν την κατάσταση. Προτροπές και εισηγήσεις για ριζικές αλλαγές για την προώθηση ενός νέου υποδείγματος δεν ελαμβάνοντο υπ’ όψιν. Και τούτο παρά το γεγονός ότι ήταν οφθαλμοφανές ότι το υφιστάμενο μοντέλο είχε προ πολλού ολοκληρώσει τον κύκλο του. Το βολεμένο ευρύτερο πολιτικο-οικονομικο-κοινωνικό σύστημα δεν είχε την τόλμη και την πολιτική βούληση να τα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά.

Επί διακυβερνήσεως Χριστόφια τα προβλήματα συσσωρεύτηκαν και επήλθε μια σαφής επιδείνωση των δεδομένων συνοδευόμενη από μια συστηματική άρνηση για παραδοχή των μεγάλων προβλημάτων που αντιμετώπιζε η οικονομία. Υπήρξε αδικαιολόγητη ολιγωρία στη λήψη μέτρων και πρόωρη ‘θριαμβολογία’ για το αλώβητο της κυπριακής οικονομίας. Απεναντίας η κυπριακή οικονομία ήταν ιδιαίτερα ευάλωτη λόγω της υπέρμετρης έκθεσης των κυπριακών τραπεζών στην ελληνική οικονομία, των σοβαρών διαρθρωτικών δημοσιονομικών προβλημάτων και της φθίνουσας ανταγωνιστικότητάς της.

Είναι γεγονός ότι ο απερχόμενος Πρόεδρος και το κυβερνών κόμμα πολλές φορές βλέπουν ως την πηγή των προβλημάτων τον καπιταλισμό και τον νεοφιλελευθερισμό. Και τούτο παρά το γεγονός ότι η Κύπρος χαρακτηριζόταν εν πολλοίς από προβλήματα κρατισμού αντί από νεοφιλελεύθερες πολιτικές. Παράλληλα, σημειώνεται επίσης ότι τα τελευταία χρόνια παρά την ύφεση παραχωρήθηκαν στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα ουσιαστικές αυξήσεις μισθών (αυξήσεις, προσαυξήσεις, ΑΤΑ) οι οποίες δεν αντικατόπτριζαν την πραγματικότητα της οικονομίας. Παράλληλα υπήρξαν υπερβολές και αλόγιστες δαπάνες για επιδόματα – πολλά από τα οποία για μη Κυπρίους.

Πέραν τούτου είναι σημαντικό να αξιολογήσουμε ενδεικτικά δύο μόνο γεγονότα για να μπορούμε να κατανοήσουμε το μέγεθος της ανεπάρκειας. Η έκρηξη στο Μαρί αποτέλεσε την αφορμή για την αφύπνιση και την οργή ανάμεσα στην Κυπριακή κοινωνία. Τότε η προσοχή στράφηκε κυρίως στην απώλεια ζωών. Αλλά πέραν από την ανθρώπινη τραγωδία, από οικονομικής σκοπιάς υπήρξαν τεράστιες ζημιές αν συνυπολογίσουμε το αυξημένο κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπρόσθετα έχει υπάρξει μια ουσιαστική άνοδος της τιμής του ρεύματος η οποία δημιουργεί προβλήματα ανταγωνιστικότητας στην οικονομία και ταυτόχρονα επιβαρύνει την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών.

Δεύτερο, όταν έγινε το κούρεμα του ελληνικού χρέους και οι κυπριακές τράπεζες έχασαν 4,5 περίπου δισεκατομμύρια ευρώ το οποίο αντιστοιχεί περίπου με το 25% του ΑΕΠ. Αυτό έγινε με τη συγκατάθεση του απερχόμενου Προέδρου. Φυσικά το ελληνικό κούρεμα θα γινόταν από τους Ευρωπαίους εταίρους ούτως ή άλλως. Η ουσία είναι ότι ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν άσκησε τη διακριτική του ευχέρεια να ζητήσει οποιαδήποτε στήριξη για την πρωτοφανή ζημιά που θα υφίστατο η Κύπρος, περίπου 25% του ΑΕΠ της!

Μοιραία τα δύο ζητήματα συνδέονται με την ανεπάρκεια του απερχόμενου Προέδρου ο οποίος πεισματικά αρνείται να κάνει τη δική του αυτοκριτική. Αλλά σήμερα, ενώ η Κύπρος είναι ήδη στην εποχή Μνημονίου, βιώνουμε και πάλιν λαϊκιστικές εξάρσεις. Ναι, υπάρχουν διαφωνίες με την Τρόικα, αλλά ταυτόχρονα λαμβάνοντας υπ΄ όψιν όλα τα δεδομένα η πολιτική του Μνημονίου κατέστη αδήριτη ανάγκη. Αντί να οψόμεθα την Τρόικα πρέπει να ζητήσουμε να αναλάβουν τις ευθύνες τους αυτοί που μας έφεραν σε αυτό το κατάντημα.

Η ουσία είναι η επόμενη μέρα και πως ξεπερνούμε την κρίση. Μια αξιόπιστη κυβέρνηση μπορεί να διαφοροποιήσει και να ελαφρύνει το βάρος το οποίο έχει προκύψει και να μας οδηγήσει στην έξοδο από την κρίση. Οι πολίτες θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι ο λαϊκισμός και η ανεπάρκεια συνεπάγονται βαρύτατο τίμημα, το οποίο αναπόφευκτα επηρεάζει και την καθημερινότητά μας, και να πράξουν ανάλογα.


*Ο Ανδρέας Θεοφάνους είναι Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας και Πρόεδρος του Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.
 
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Το ΔΝΤ ζητά 5 δις από Ρωσία για να δανείσει τη Κύπρο!

Προπώληση ή ξεπούλημα του φυσικού αερίου; Ένα άρθρο για τη Κύπρο που μας αφορά

Ελλάδα-Τουρκία και η στρατηγική των εξοπλισμών. Ο τέως Γεν.Διευθυντής ΥΕΘΑ αναλύει



 

ΣΧΟΛΙΑ


 

Κάντε Like: Onalert.gr στο Facebook