ΙΣΤΟΡΙΑ – OnAlert https://www.onalert.gr onalert.gr Sun, 10 May 2026 08:27:49 +0000 el hourly 1 https://wordpress.org/?v=5.1.22 https://www.onalert.gr/wp-content/uploads/2019/04/OnAlert_icon-75x75.png ΙΣΤΟΡΙΑ – OnAlert https://www.onalert.gr 32 32 Τζορτζ Νταν: «Έφυγε από την ζωή» ο πιλότος της RAF που είχε μεταφέρει το Spitfire MJ755 στην Ελλάδα https://www.onalert.gr/istoria/tzortz-ntan-efyge-apo-tin-zoi-o-pilotos-tis-raf-poy-eiche-metaferei-to-spitfire-mj755-stin-ellada/672061/ Sun, 03 May 2026 13:22:49 +0000 https://www.onalert.gr/?p=672061 Spitfire

Το 1947 τοποθετήθηκε στην Αίγυπτο για να πετάξει ανακαινισμένα μονοκινητήρια μαχητικά αεροσκάφη και μετέφερε το Spitfire (MJ755) στην ελληνική Πολεμική Αεροπορία.

The post Τζορτζ Νταν: «Έφυγε από την ζωή» ο πιλότος της RAF που είχε μεταφέρει το Spitfire MJ755 στην Ελλάδα appeared first on OnAlert.

]]>
Πλήρης ημερών σε ηλικία 103 χρονών έφυγε από τη ζωή ο Τζορτζ Νταν, ο Βρετανός πιλότος βομβαρδιστικών στα χρόνια του Β’Παγκοσμίου Πολέμου, που το 1947 είχε παραδώσει το Spitfire MJ755 στους Έλληνες συναδέλφους του, ένα από τα 77 καταδιωκτικά, που είχε παραχωρήσει μεταπολεμικά η βρετανική κυβέρνηση για την αναδιοργάνωση της ελληνικής πολεμικής αεροπορίας, το οποίο πλήρως ανακατασκευασμένο σε πτήσιμη κατάσταση κοσμεί σήμερα το Μουσείο της Πολεμικής Αεροπορίας στο Τατόι.

Το 2020 ο Τζορτζ Νταν είχε αναφέρει σε τηλεφωνική του συνομιλία με το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων: «Ήταν μετά τον πόλεμο. Πέταξα την 28η Ιανουαρίου 1947 (…) Ήμουν αυτός που έκανε την τελευταία πτητική δοκιμή πριν το αεροπλάνο αναχωρήσει για την Ελλάδα, όπου είχε πουληθεί (σ.σ είχε παραχωρηθεί) στην Ελληνική Αεροπορία. (…) Είχαμε σταματήσει στην Κύπρο για ανεφοδιασμό. Τα αεροσκάφη που δόθηκαν στην Ελλάδα βρίσκονταν στην Αίγυπτο, σε μοίρα συντήρησης με το τέλος του πολέμου».

«Ο Τζορτζ πήρε μέρος ως πιλότος των Halifax και Mosquito με τη Διοίκηση Βομβαρδιστικών κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου πετώντας σε 44 επιχειρήσεις», αναφέρει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Στιβ Ντάρλοου, συγγραφέας, εκδότης και σύμβουλος ντοκιμαντέρ ιστορικού περιεχομένου.

«Η αφοσίωση και η γενναιότητά του αναγνωρίστηκαν με την απονομή του Διακεκριμένου Σταυρού Ιπτάμενου, και τιμήθηκε επίσης με το παράσημο της Λεγεώνας της Τιμής», τονίζει.

«Θα τον θυμόμαστε επίσης για τον εξέχοντα ρόλο του στην υπεράσπιση και την επίτευξη μεγαλύτερης αναγνώρισης για τους πεσόντες συντρόφους του στη Διοίκηση Βομβαρδιστικών. Ο ένθερμος χαρακτήρας του, η ταπεινή του στάση, η χαρά του για τη ζωή, και το μεταδοτικό του γέλιο τον έκαναν αγαπητό σε τόσους πολλούς. Ξέρω ότι θα νιώσουν θλίψη, αλλά θα νιώσουν επίσης προνομιούχοι όσοι τον γνώρισαν, και μοιράστηκαν χρόνο με έναν σπουδαίο άνθρωπο. Το τέλος μιας εποχής για μένα», καταλήγει ο κ. Ντάρλοου.

Όπως είχε αναφέρει το 2020 στο Αθηναϊκό Πρακτορείο o βετεράνος αεροπόρος, το 1941 πήγε εθελοντής στην αεροπορία, για να γίνει ιπτάμενος. Τον Ιούνιο εκείνης της χρονιάς η RAF τον έστειλε για αεροπορική εκπαίδευση στον Καναδά.

Λίγα χρόνια νωρίτερα το 1937 πριν κλείσει τα δεκατέσσερα, είχε αφήσει το σχολείο για να εργαστεί σε μεταφορική εταιρεία. Μάλιστα κάποιοι στη RAF είχαν αμφισβητήσει την ικανότητά του να εκπαιδευτεί ως πιλότος βομβαρδιστικών, λόγω των περιορισμένων γραμματικών του γνώσεων, και πρότειναν να πήγαινε σε μεταφορικά ανεμόπτερα.

Και ο Τζορτζ Νταν, συμπλήρωνε: «Τον Ιούλιο του 1942 (σ.σ. μετά την επιστροφή του στην Αγγλία), έκανα την πρώτη μου αποστολή με βομβαρδιστικά «Halifax» και αργότερα τοποθετήθηκα στα «Mosquito» (σ.σ. ξύλινο ελαφρύ βομβαρδιστικό). Πέταξα σε 30 επιχειρήσεις με βομβαρδιστικά «Halifax» και 14 με «Μοσκίτο», συνολικά 44 αποστολές».

Τον Αύγουστο του 1943 ο Τζορτζ Νταν πήρε μέρος σε μια από τις πλέον σημαντικές αποστολές βομβαρδισμού της RAF, στα χρόνια του πολέμου, στο Πεενεμούντε της Βαλτικής, στις εγκαταστάσεις εκτόξευσης των πυραύλων V1 και V2. Επειδή η δράση των βομβαρδιστικών ξεπερνούσε την ακτίνα ραδιοπλοήγησης της εποχής, η επιχείρηση έπρεπε να γίνει νύχτα με πανσέληνο, κάτι το οποίο συνέβη το βράδυ της 17ης προς 18η Αυγούστου 1943.

«Ήμουν στο πρώτο κύμα βομβαρδιστικών που επιτέθηκαν από τα συνολικά τρία», τόνιζε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο Τζορτζ Νταν. «Δυο σμήνη βομβαρδιστικών σε κάθε κύμα. Στο πρώτο κύμα δεν είχαμε μπελάδες από τα γερμανικά νυχτερινά καταδιωκτικά, …ήμασταν τυχεροί».

Όπως είχε αναφέρει παλαιότερα ο ίδιος, η Διοίκηση Βομβαρδισμού της Βασιλικής Αεροπορίας είχε ξεκαθαρίσει πως εάν δε πετύχαινε ο βομβαρδισμός εκείνο το βράδυ, θα επαναλάμβαναν την επιχείρηση το αμέσως επόμενο, και το επόμενο μετά, και ξανά το επόμενο, μέχρι να επιτευχθεί ο στόχος, με τρομακτικές απώλειες για τα πληρώματα της RAF.

Μετά την ολοκλήρωση των επιδρομών με τα «Χάλιφαξ», και μια σύντομη περίοδο ως εκπαιδευτής πιλότος, ανέλαβε καθήκοντα πετώντας με τα de Havilland Mosquito, σε επιχειρήσεις εναντίον του Βερολίνου και άλλων γερμανικών πόλεων.

«Το ‘’Μοσκίτο’’, το ξύλινο βομβαρδιστικό, ήταν ένα θαυμάσιο αεροπλάνο να πετάει κανείς. Τα είχε όλα, βαθμό ανόδου, ταχύτητα, ικανότητα ελιγμών, ένα αεροσκάφος πολλαπλών ρόλων», κατέληγε μιλώντας το 2020 στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο ο κ. Νταν.

Στη συνέχεια, το 1947 τοποθετήθηκε στην Αίγυπτο για να πετάξει ανακαινισμένα μονοκινητήρια μαχητικά αεροσκάφη και μετέφερε το Spitfire (MJ755) στην ελληνική Πολεμική Αεροπορία. Λίγο περισσότερο από 70 χρόνια αργότερα, κάθισε ξανά στο ίδιο καταδιωκτικό, στο ιστορικό αεροδρόμιο του Μπίγκιν Χιλλ στο Κεντ, όπου το αεροπλάνο ανακατασκευαζόταν. Μεταπολεμικά θ’ αποστρατευτεί με το βαθμό του σμηναγού, και θα επιστρέψει στην εταιρεία μεταφορών «Pickfords», από την οποία και συνταξιοδοτήθηκε.

Το 2019, σε ηλικία 98 χρονών μαζί με τον συγγραφέα και εκδότη Στιβ Ντάρλοου έγραψε το βιβλίο «Resolute – To war with Bomber Command», αναφερόμενος στη θητεία του στη RAF ως πιλότος βομβαρδιστικών στα χρόνια του πολέμου. Τον Μάιο του 2025 ο Τζορτζ Νταν είχε πάρει μέρος ως τιμώμενο πρόσωπο στις εκδηλώσεις για τα 80 χρόνια από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην Ευρώπη.

Η υποπτέραρχος της Βασιλικής Αεροπορίας Κρις Έλιοτ, διευθύνων σύμβουλος του Ταμείου Φιλανθρωπίας της RAF, δήλωσε: «Με βαθιά θλίψη πληροφορηθήκαμε τον θάνατο του Τζορτζ Νταν. Ο Τζορτζ σήμαινε πολλά για όλους στο Ταμείο Φιλανθρωπίας της RAF, και για την ευρύτερη οικογένεια της Βασιλικής Αεροπορίας. Ενώ θα τον θυμόμαστε πάντα για την αξιοσημείωτη υπηρεσία του κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, ήταν εξίσου αγαπητός για τη γενναιοδωρία, τη ζεστασιά και την ακλόνητη αφοσίωσή του στο Ταμείο επί τόσα χρόνια. (…) Αισθανόμαστε απίστευτα προνομιούχοι που τον γνωρίσαμε και που επωφεληθήκαμε από την υποστήριξή του».

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ / Βασίλης Πιας

The post Τζορτζ Νταν: «Έφυγε από την ζωή» ο πιλότος της RAF που είχε μεταφέρει το Spitfire MJ755 στην Ελλάδα appeared first on OnAlert.

]]>
Μικρασιατική Εκστρατεία: Η έναρξη του πολέμου και η αποβίβαση του στρατού στη Σμύρνη [pics] https://www.onalert.gr/istoria/mikrasiatiki-ekstrateia-i-enarxi-toy-polemoy-kai-i-apovivasi-toy-stratoy-sti-smyrni-pics/672020/ Sat, 02 May 2026 13:18:03 +0000 https://www.onalert.gr/?p=672020 Μικρασιατική Εκστρατεία

Η απόβαση του Ελληνικού Στρατού στη Σμύρνη, στις 2 Μαΐου 1919, σήμανε ότι η Μικρασιατική Εκστρατεία είχε μόλις ξεκινήσει.

The post Μικρασιατική Εκστρατεία: Η έναρξη του πολέμου και η αποβίβαση του στρατού στη Σμύρνη [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
Το 1918, η συμπαράταξη της Ελλάδας με τις νικήτριες δυνάμεις του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου παρείχε μοναδική ευκαιρία προώθησης των εθνικών ζητημάτων, με προεξάρχουσες τις διεκδικήσεις στη δυτική Μικρά Ασία, γεγονός που οδήγησε αργότερα στην Μικρασιατική Εκστρατεία.

Έτσι, τον Απρίλιο του 1919, στο πλαίσιο της Διάσκεψης Ειρήνης των Παρισίων, «ἀπεφασίσθη ὑπὸ τῶν Μεγάλων Δυνάμεων ἡ διὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ κατάληψις τῆς Σμύρνης καὶ ἡ ἐξασφάλισις τῆς τάξεως ἐκεῖ», με στόχο την προστασία των χριστιανικών πληθυσμών και του ελληνικού στοιχείου από τις τουρκικές αυθαιρεσίες.

Το πρωί της 2ας Μαΐου 1919, δεκαοκτώ ελληνικά οπλιταγωγά εισήλθαν στο λιμάνι της Σμύρνης, όπου αποβιβάστηκαν τα τμήματα της I Μεραρχίας Πεζικού (Σιδηρά Μεραρχία Λαρίσσης). Μπροστά από τη Λέσχη των Κυνηγών, ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος έδινε τις ευλογίες του στα ελληνικά στρατεύματα που γνώριζαν την αποθέωση από το συγκεντρωμένο πλήθος.

Παρόλα αυτά, στις 1030, το II Τάγμα του 1/38 Συντάγματος Ευζώνων, κατά τη διέλευσή του από την περιοχή του Διοικητηρίου, δέχθηκε αιφνιδίως σφοδρούς πυροβολισμούς. Ακολούθησαν αιματηρές συμπλοκές για περίπου μία ώρα.

Όμως, έως το απόγευμα της ίδιας ημέρας η τάξη αποκαταστάθηκε και η κύκλωση της πόλης ολοκληρώθηκε με επιτυχία. Η απόβαση του Ελληνικού Στρατού στη Σμύρνη, στις 2 Μαΐου 1919, σήμανε ότι η Μικρασιατική Εκστρατεία είχε μόλις ξεκινήσει.

Μιας εκστρατείας φιλόδοξης και ριψοκίνδυνης που, όμως, έληξε άδοξα τον Σεπτέμβριο του 1922, βάζοντας οριστικό τέλος στις προσδοκίες του Έθνους για την απελευθέρωση όλων των Ελλήνων και την ενσωμάτωση στον εθνικό κορμό των προαιώνιων αλύτρωτων εδαφών (Μεγάλη Ιδέα).

Πηγή και φωτογραφίες από: Γενικό Επιτελείο Στρατού

The post Μικρασιατική Εκστρατεία: Η έναρξη του πολέμου και η αποβίβαση του στρατού στη Σμύρνη [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
ΓΕΣ: Όταν οι πρωτοετείς Ευέλπιδες αναχώρησαν για την Κρήτη και πήραν το «βάπτισμα» πυρός στο Κολυμπάρι Χανίων https://www.onalert.gr/istoria/ges-otan-oi-protoeteis-eyelpides-anachorisan-gia-tin-kriti-kai-piran-to-vaptisma-pyros-sto-kolympari-chanion/670827/ Fri, 24 Apr 2026 07:58:23 +0000 https://www.onalert.gr/?p=670827

Μαχόμενοι εκ του συστάδην, οι Ευέλπιδες προκάλεσαν σημαντικές απώλειες στον εχθρό μέχρι που τις επόμενες ημέρες υποχώρησαν συντεταγμένα στα Λευκά Όρη και τα Σφακιά.

The post ΓΕΣ: Όταν οι πρωτοετείς Ευέλπιδες αναχώρησαν για την Κρήτη και πήραν το «βάπτισμα» πυρός στο Κολυμπάρι Χανίων appeared first on OnAlert.

]]>
Στις 28 Οκτωβρίου 1940, η πρωινή μελέτη των Ευελπίδων διεκόπη από κραυγές και ζωηρές εκδηλώσεις ενθουσιασμού των τριτοετών Ευέλπιδων, αφού μόλις τους είχε ανακοινωθεί η κήρυξη του πολέμου και η εφαρμογή του σχεδίου επιστρατεύσεως της Σχολής Ευελπίδων, που σήμαινε ότι οι Ευέλπιδες έπαιρναν μετάθεση σε Μονάδες Εκστρατείας με τον βαθμό του Ανθυπολοχαγού.

Οι αξιωματικοί, οι εκπαιδευτές (πλην ελαχίστων) και οι νέοι πλέον ανθυπολοχαγοί Ευεέλπιδες αναχώρησαν για τις Μονάδες, έτοιμοι να μεταλαμπαδεύσουν το μαχητικό πνεύμα της Σχολής. Μαζί τους και οι δευτεροετείς Ευέλπιδες, προσωρινά με τον βαθμό του Ανθυπασπιστή. Οι πρωτοετείς έλαβαν άδεια για να επανέλθουν αργότερα, στα μέσα Νοεμβρίου, και να συνεχίσουν τις σπουδές τους στη Σχολή.

Οι νίκες του ελληνικού στρατού διαδέχονταν η μια την άλλη, ο Μόραβας, το Ιβάν, η Κορυτσά, το Αργυρόκαστρο, η Κλεισούρα. Η ελληνική λεβεντιά και η λόγχη έλαμπαν στα υψίπεδα των αλβανικών βουνών.

Την 23η Απριλίου 1941, ο τότε Διοικητής της Σχολής, Ανχης (ΠΒ) Καμαρινός Ευστάθιος, ανακοίνωσε στους Ευέλπιδες τη δυσμενή τροπή του πολέμου, καθώς και την επικείμενη είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα. Την ίδια μέρα, ο Βασιλιάς, Γεώργιος Β, και η κυβέρνηση της Χώρας αφίχθησαν στην Κρήτη για τη συνέχιση του αγώνα.

Η Διοίκηση των Αθηνών που εγκαταστάθηκε υποτυπωδώς σχεδίαζε την χρησιμοποίηση των Ευελπίδων σε αστυνομικά εντός της πρωτεύουσας καθήκοντα. Η Σχολή, όμως, πιστή στην παράδοσή της, αποφάσισε τον αγώνα και τη θυσία. Αφού κατέστη αδύνατη η κίνησή τους στις Θερμοπύλες για την ενίσχυση των εκεί μαχόμενων ελληνικών και βρετανικών τμημάτων, οι λίγοι αξιωματικοί και εκπαιδευτές μαζί με τους 300 Ευέλπιδες αποφάσισαν να ακολουθήσουν τον Βασιλιά της Ελλάδας στη νήσο της Κρήτης.

Παρά το γεγονός ότι η απόλυτη κυριαρχία των Γερμανών έδινε ελάχιστες πιθανότητες επιβίωσης από ένα τέτοιο δύσκολο ταξίδι, η εκδήλωση πατριωτισμού από την πλευρά των Ευέλπιδων ήταν τόσο μεγάλη που δεν υπολόγιζαν τους κινδύνους. Παραλαμβάνοντας τη Σημαία της Σχολής και τα όπλα, και αφού επιτάξαν αυτοκίνητα, διέσχισαν την Πελοπόννησο δια μέσω γερμανικών βομβαρδισμών.

Φτάνοντας στο Γύθειο στις 26 Απριλίου 1941, επιβιβάζονται σε πλοιάρια και εν μέσω τρικυμίας και αεροπορικών βομβαρδισμών  – μετά από δυο ημέρες –  φτάνουν και αποβιβάζονται στην περιοχή των Χανίων.

Εκεί, οι Ευέλπιδες συνέχισαν την εκπαίδευσή τους επί ένα σχεδόν μήνα. Όταν έδωσαν εξετάσεις και επρόκειτο να αναχωρήσουν για τις Μονάδες τους, δέχθηκαν γερμανική επίθεση. Το στρατόπεδο της Σχολής στο Κολυμπάρι Χανίων περικυκλώθηκε από Γερμανούς αλεξιπτωτιστές. Ήταν τότε που 300 Ευέλπιδες δέχτηκαν το βάπτισμα του πυρός κατά τον πλέον δραματικό τρόπο.

Μαχόμενοι εκ του συστάδην, οι Ευέλπιδες προκάλεσαν σημαντικές απώλειες στον εχθρό μέχρι που τις επόμενες ημέρες υποχώρησαν συντεταγμένα στα Λευκά Όρη και τα Σφακιά, και από εκεί διέφυγαν κατά μόνας σε διάφορες κατευθύνσεις.

Η κρητική εποποιία τελείωσε για τη Σχολή. Ωστόσο, πολλοί απόφοιτοι της Σχολής συνέχισαν τον αγώνα  στο Ελ Αλαμέιν, στο Ρίμινι, στα Ελληνικά βουνά, στα νησιά του Αιγαίου πελάγους και στις πόλεις. Η παράτολμη και πρωτοφανής ενέργεια των 300 Ευελπίδων ξεπέρασε τα Ελληνικά σύνορα και είχε παγκόσμια απήχηση.

Πηγή: Γενικό Επιτελείο Στρατού

The post ΓΕΣ: Όταν οι πρωτοετείς Ευέλπιδες αναχώρησαν για την Κρήτη και πήραν το «βάπτισμα» πυρός στο Κολυμπάρι Χανίων appeared first on OnAlert.

]]>
Έξοδος του Μεσολογγίου: Η ιστορική και ηρωϊκή αυτοθυσία των Ελλήνων Επαναστατών https://www.onalert.gr/istoria/exodos-toy-mesologgioy-i-istoriki-kai-iroiki-aytothysia-ton-ellinon-epanastaton/669183/ Fri, 10 Apr 2026 13:42:28 +0000 https://www.onalert.gr/?p=669183 έξοδος του Μεσολογγίου

Με την άφιξη ισχυρών δυνάμεων από ξηρά και θάλασσα υπό τον Ιμπραήμ η πολιορκία ξανάρχισε σφοδρότερη που οδήγησε στην έξοδο του Μεσολογγίου.

The post Έξοδος του Μεσολογγίου: Η ιστορική και ηρωϊκή αυτοθυσία των Ελλήνων Επαναστατών appeared first on OnAlert.

]]>
Οι οθωμανικές δυνάμεις επιχείρησαν να καταλάβουν το Μεσολόγγι (1822) χωρίς επιτυχία, ενώ το 1825 ο Κιουταχής κινήθηκε με πολλές δυνάμεις εναντίον της πόλης αλλά όλες οι επιθέσεις που επιχείρησε απέτυχαν, ωστόσο, με την άφιξη ισχυρών δυνάμεων από ξηρά και θάλασσα υπό τον Ιμπραήμ η πολιορκία ξανάρχισε σφοδρότερη, με αποτέλεσμα να οδηγήσει στην ηρωϊκή έξοδο του Μεσολογγίου.

Μέχρι τον Φεβρουάριο του 1826 οι Τούρκοι δεν είχαν σημειώσει καμία επιτυχία και ο Ανδρέας Μιαούλης με το στόλο του κατάφερνε να ανεφοδιάζει το Μεσολόγγι με επιτυχία. Ωστόσο, το Μάρτιο η κατάληψη των νησίδων της λιμνοθάλασσας, όπως το Βασιλάδι και ο Ντολμάς, δυσκόλεψαν τον ανεφοδιασμό της πόλης με εφόδια και πολεμικό υλικό.

Ο έλεγχος της νησίδας Κλείσοβα από τους Έλληνες δεν επαρκούσε για την εξασφάλιση του ανεφοδιασμού και οι αμυνόμενοι βρέθηκαν χωρίς τροφή και πολεμοφόδια. Έτσι, το συμβούλιο των οπλαρχηγών και των προκρίτων της πόλης έλαβε την απόφαση για την έξοδο των κατοίκων από το Μεσολόγγι τη νύχτα του Σαββάτου (του Λαζάρου) με ξημερώματα Κυριακής (των Βαΐων), μεταξύ 10ης και 11ης Απριλίου 1826.

Το σχέδιο της εξόδου πιθανότατα προδόθηκε και χιλιάδες Έλληνες σφαγιάστηκαν ή αιχμαλωτίστηκαν. Τα τραγικά γεγονότα της πτώσης του Μεσολογγίου ισχυροποίησαν το φιλελληνικό κίνημα στην Ευρώπη και έδρασαν καταλυτικά για την τελική λύση του ελληνικού ζητήματος από τις μεγάλες δυνάμεις.

Πηγή και φωτογραφία από: ΓΕΣ

The post Έξοδος του Μεσολογγίου: Η ιστορική και ηρωϊκή αυτοθυσία των Ελλήνων Επαναστατών appeared first on OnAlert.

]]>
Μάχη των Οχυρών: Η έναρξη του Ελληνογερμανικού πολέμου την άνοιξη του 1941 [pics] https://www.onalert.gr/istoria/machi-ton-ochyron-i-enarxi-toy-ellinogermanikoy-polemoy-tin-anoixi-toy-1941-pics/668328/ Mon, 06 Apr 2026 06:10:52 +0000 https://www.onalert.gr/?p=668328 Μάχη των Οχυρών

Η εισβολή των γερμανικών στρατευμάτων στο ελληνικό έδαφος, στις 0515 της 6ης Απριλίου του 1941, σήμανε την έναρξη  για την Μάχη των Οχυρών.

The post Μάχη των Οχυρών: Η έναρξη του Ελληνογερμανικού πολέμου την άνοιξη του 1941 [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
Την άνοιξη του 1941, οι ανεπιτυχείς επιχειρήσεις της Ιταλίας εναντίον των ελληνικών στρατευμάτων στο Αλβανικό Θέατρο Επιχειρήσεων προκάλεσαν την ταυτόχρονη επίθεση της Γερμανίας εναντίον της Ελλάδας και της Γιουγκοσλαβίας (Επιχείρηση «Μαρίτα») που είχε ως αποτέλεσμα να ξεκινήσει και η περίφημη Μάχη των Οχυρών.

Η εισβολή των γερμανικών στρατευμάτων στο ελληνικό έδαφος, στις 0515 της 6ης Απριλίου του 1941, σήμανε την έναρξη  για την Μάχη των Οχυρών, του τετραήμερου αμυντικού αγώνα στα οχυρά της «Γραμμής Μεταξά», κατά μήκος των ελληνοβουλγαρικών συνόρων.

Η κύρια προσπάθεια των Γερμανών εκδηλώθηκε εναντίον των υψωμάτων του όρους Κερκίνη (Μπέλες) και της στενωπού Ρούπελ.

 Μάχη των Οχυρών  Μάχη των Οχυρών

Παρά το συνεχές σφυροκόπημα των γερμανικών μηχανοκίνητων μονάδων και των αεροσκαφών κάθετης εφορμήσεως, επί τρεις ημέρες, η τοποθεσία Μπέλες-Νέστος παρέμενε ουσιαστικά αρραγής και τα περισσότερα οχυρά απόρθητα.

 Μάχη των Οχυρών Ωστόσο, η ταχεία κατάρρευση του νότιου τμήματος του γιουγκοσλαβικού μετώπου και η έλλειψη διαθέσιμων δυνάμεων για την κάλυψη του αριστερού πλευρού της οχυρωμένης τοποθεσίας έδωσαν τη δυνατότητα στη 2η Γερμανική Τεθωρακισμένη Μεραρχία, αρχικά, να εισβάλει στο ελληνικό έδαφος διαμέσου του Αξιού και, στη συνέχεια, να προελάσει ραγδαία προς τη Θεσσαλονίκη, την οποία κατέλαβε το πρωί της 9ης Απριλίου 1941.

Η υπογραφή πρωτοκόλλου συνθηκολόγησης στις 1400 της ίδιας ημέρας σήμαναν την παύση των εχθροπραξιών και τον τερματισμό των επιχειρήσεων στη Μάχη των Οχυρών.

Παρά την άδοξη έκβαση του αγώνα, η ηρωική αντίσταση των δυνάμεων του Τμήματος Στρατιάς Ανατολικής Μακεδονίας (ΤΣΑΜ) αποτελεί διαχρονικό παράδειγμα θάρρους και αυτοθυσίας, κερδίζοντας την αναγνώριση και τον σεβασμό ακόμη και των ίδιων των αντιπάλων τους.

Πηγή και φωτογραφίες από: ΓΕΣ

The post Μάχη των Οχυρών: Η έναρξη του Ελληνογερμανικού πολέμου την άνοιξη του 1941 [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
Καταστροφή της Χίου: Οι σφαγές, λεηλασίες και βιαιότητα των Οθωμανών που δυνάμωσαν το Επαναστατικό πνεύμα https://www.onalert.gr/istoria/katastrofi-tis-chioy-oi-sfages-leilasies-kai-viaiotita-ton-othomanon-poy-dynamosan-to-epanastatiko-pneyma/667935/ Thu, 02 Apr 2026 06:50:34 +0000 https://www.onalert.gr/?p=667935 καταστροφή

Η καταστροφή της Χίου συγκλόνισε την Ευρώπη και κατέδειξε την βαναυσότητα των Οθωμανών, ωστόσο, δυνάμωσε ακόμα περισσότερο το επαναστατικό πνεύμα.

The post Καταστροφή της Χίου: Οι σφαγές, λεηλασίες και βιαιότητα των Οθωμανών που δυνάμωσαν το Επαναστατικό πνεύμα appeared first on OnAlert.

]]>
Tο νησί της Χίου, απολάμβανε σημαντικά προνόμια από τους Οθωμανούς για τους οποίους η μαστίχα ήταν πολύ σημαντικό προϊόν. Η έναρξη της ελληνικής Επανάστασης του 1821 και η επιτυχής επανάσταση στη Σάμο σηματοδότησε μια εποχή ελπίδας, ότι πλησίασε η ώρα της απελευθέρωσης από τον οθωμανικό ζυγό.

Η αιφνιδιαστική απόβαση Σαμιωτών επαναστατών στο νησί της Χίου (10 Μαρτίου 1822) και ο αποκλεισμός των Οθωμανών στο Φρούριο του νησιού οδήγησε το Σουλτάνο στη λήψη σκληρών και παραδειγματικών μέτρων. Έτσι, διέταξε το φόνο τριών ομήρων προκρίτων και 60 εμπόρων που ήταν στη Κωνσταντινούπολη.

Παράλληλα, ο οθωμανικός στόλος βομβάρδισε την πόλη και αποβίβασε 7.000 άνδρες λήγοντας την πολιορκία του Φρουρίου, ενώ νέες δυνάμεις κατέφθασαν και από τα απέναντι μικρασιατικά παράλια (Τσεσμέ). Οι επαναστατικές εστίες εξουδετερώθηκαν και οι Οθωμανοί απέκτησαν τον έλεγχο του νησιού.

Ο ντόπιος πληθυσμός είχε ήδη συγκεντρωθεί στα δυτικά παράλια για την ασφαλή διαφυγή του στα διπλανά Ψαρά. Ο καρά Αλής υποσχόταν αμνηστία για όλους και με τη βοήθεια των προξένων της Αυστρίας, Αγγλίας και Γαλλίας έπεισαν το ντόπιο πληθυσμό να επιστρέψει στις εστίες του χωρίς αντίποινα. Τις κενές περιεχομένου υποσχέσεις ακολούθησαν λεηλασίες, εμπρησμοί περιουσιών, σφαγές και αιχμαλωσία των κατοίκων.

Από τους περίπου 100.000 κατοίκους αρκετοί έπεσαν νεκροί και άλλοι αιχμαλωτίστηκαν. Μόνο όσοι κάτοικοι κατέφυγαν στα αμνηστευμένα από το Σουλτάνο Μαστιχοχώρια, διασώθηκαν. Η καταστροφή της Χίου συγκλόνισε την Ευρώπη και κατέδειξε την βαναυσότητα των Οθωμανών, ωστόσο, δυνάμωσε ακόμα περισσότερο το επαναστατικό πνεύμα των Ελλήνων σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Πηγή: ΓΕΣ

The post Καταστροφή της Χίου: Οι σφαγές, λεηλασίες και βιαιότητα των Οθωμανών που δυνάμωσαν το Επαναστατικό πνεύμα appeared first on OnAlert.

]]>
ΕΟΚΑ: Η έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων της Κύπρου – Οι θυσίες και οι ήρωες https://www.onalert.gr/istoria/eoka-i-enarxi-toy-apeleytherotikoy-agona-ton-ellinon-tis-kyproy-oi-thysies-kai-oi-iroes/667742/ Wed, 01 Apr 2026 07:52:14 +0000 https://www.onalert.gr/?p=667742 ΕΟΚΑ

Την 1η Απριλίου 1955 η μυστική «Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών» (ΕΟΚΑ) κήρυξε τον ένοπλο εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα κατά της Βρετανικής Αποικιοκρατίας.

The post ΕΟΚΑ: Η έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων της Κύπρου – Οι θυσίες και οι ήρωες appeared first on OnAlert.

]]>
Την 1η Απριλίου 1955 η μυστική «Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών» (ΕΟΚΑ) κήρυξε τον ένοπλο εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα κατά της Βρετανικής Αποικιοκρατίας, με επιθέσεις σε κυβερνητικά κτήρια, αστυνομικούς σταθμούς, στον κρατικό ραδιοσταθμό και σε βρετανικό στρατόπεδο της Αμμοχώστου.

Κατά τη διάρκεια της Αγγλικής κατοχής οι Έλληνες της Κύπρου δεν έπαψαν να εκφράζουν τις ελπίδες τους για την ενσωμάτωση στον εθνικό κορμό, με υπομνήματα, τηλεγραφήματα και αιτήματα προς τη Βρετανική Αρμοστεία, με αποστολές πρεσβειών στο Λονδίνο και πάνδημα συλλαλητήρια.

Το αίτημα για αποτίναξη της Βρετανικής κατοχής επανήλθε δυναμικά στο προσκήνιο το 1950, με δημοψήφισμα, που διοργάνωσε η Εκκλησία της Κύπρου, στις 15 Ιανουαρίου, στο οποίο το 95,7% των ψηφισάντων τάχθηκε υπέρ της Ένωσης με την Ελλάδα.

Λίγοι και αποφασισμένοι νέοι, με πολιτικό αρχηγό τον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου, Μακάριο Γ΄ και στρατιωτικό ηγέτη τον Γεώργιο Γρίβα-Διγενή, με ελάχιστο οπλισμό και έχοντας ως πρότυπα τους αγωνιστές της ελληνικής επανάστασης, αγωνίστηκαν για την Ένωση και την ελευθερία της Κύπρου.

Οι Βρετανοί κατακτητές απάντησαν με συλλήψεις, ξυλοδαρμούς, ωμότητες, βασανιστήρια και απαγχονισμούς. Όμως, καμία τιμωρία δεν ήταν δυνατόν να ανακόψει την πορεία ενός λαού αποφασισμένου να ανακτήσει την ελευθερία του.

Το πνεύμα της θυσίας για ιδανικά και ελεύθερη πατρίδα εκφράστηκε στο πιο μεστό του νόημα: Μιχαήλ Καραολής, Ανδρέας Δημητρίου, Ιάκωβος Πατάτσος, Ανδρέας Ζάκος, Χαρίλαος Μιχαήλ, Μιχαήλ Κουτσόφτας, Στέλιος Μαυρομάτης, Ανδρέας Παναγίδης, Ευαγόρας Παλληκαρίδης, οι εννιά μάρτυρες της αγχόνης, που, θαμμένοι στα φυλακισμένα μνήματα, αποτελούν το σύμβολο του Αγώνα.

Εκεί αναπαύονται ο σταυραετός του Μαχαιρά, Γρηγόρης Αυξεντίου, και ο λόγιος του Αγώνα, Κυριάκος Μάτσης, φωτίζοντας τον δρόμο του εθνικού χρέους. Μαζί τους κείτονται ο Μάρκος Δράκος και ο Στυλιανός Λένας. Πολλοί οι ήρωες, όπως οι μάρτυρες του Αχυρώνα του Λιοπετρίου, Ανδρέας Κάρυος, Φώτης Πίττας, Ηλίας Παπακυριακού, Χρίστος Σαμάρας, και πολλά ακόμα παλληκάρια της Κύπρου, οι οποίοι έγιναν πρότυπα αυτοθυσίας και ηρωισμού και εισήλθαν επάξια στο πάνθεο των ηρώων του γένους μας.

Το Έθνος ολόκληρο συγκλονίστηκε από τη βαρβαρότητα της αγχόνης και των βασανιστηρίων. Σε όλη τη διάρκεια του Αγώνα, δεκάδες ήταν οι ογκώδεις συγκεντρώσεις, τα συλλαλητήρια, οι διαδηλώσεις και οι πορείες διαμαρτυρίας προς την Πρεσβεία της Μεγάλης Βρετανίας και τις Βρετανικές Προξενικές Αρχές σε όλες τις πόλεις της Ελλάδας, αλλά και στο εξωτερικό.

Ο Απελευθερωτικός Αγώνας της ΕΟΚΑ 1955-59 ήταν, προπάντων, αγώνας ιδεών και ιδανικών, με μεγάλο πνευματικό και ηθικό περιεχόμενο. Το μεγαλύτερο εφόδιο των ανθρώπων που τον διεξήγαγαν ήταν το ψυχικό σθένος και η πίστη στο δίκαιο της Ιστορίας.

Πηγή και φωτογραφίες: ΓΕΣ

The post ΕΟΚΑ: Η έναρξη του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων της Κύπρου – Οι θυσίες και οι ήρωες appeared first on OnAlert.

]]>
Ελληνική Επανάσταση: Η αρχή του Αγώνα για την Παλιγγενεσία την 25η Μαρτίου https://www.onalert.gr/istoria/elliniki-epanastasi-i-archi-toy-agona-gia-tin-paliggenesia-tin-25i-martioy/666816/ Wed, 25 Mar 2026 08:38:22 +0000 https://www.onalert.gr/?p=666816 Ελληνική Επανάσταση

Η Ελληνική Επανάσταση δεν ξεκίνησε σε μια ημέρα μόνο, ούτε συγχρόνως σε όλες τις περιοχές, αν και  οριστεί ως ημέρα γενικής εξέγερσης η 25η Μαρτίου 1821.

The post Ελληνική Επανάσταση: Η αρχή του Αγώνα για την Παλιγγενεσία την 25η Μαρτίου appeared first on OnAlert.

]]>
Η Ελληνική Επανάσταση δεν ξεκίνησε σε μια ημέρα μόνο, ούτε συγχρόνως σε όλες τις περιοχές, αν και έχει οριστεί ως ημέρα γενικής εξέγερσης η 25η Μαρτίου 1821.

Κήρυκες, που ισχυρίζονταν ότι μιλούσαν εν ονόματι μιας Μεγάλης Δύναμης, έστελναν το μήνυμα της εξέγερσης από την μια άκρη ως την άλλη σε όλη τη χώρα. Στην Πελοπόννησο έφτασε στα τέλη του 1820 ως απεσταλμένος  του Υψηλάντη ο αρχιμανδρίτης Δίκαιος, ο γνωστός «Παπαφλέσσας».

Διαβεβαίωσε ότι κατέφτανε ρωσικός στρατός για την απελευθέρωση της Ελλάδας. Επίσης, ο Αλέξανδρος Υψηλάντης έστειλε  το νεότερο αδερφό του, Δημήτριο, για να τον εκπροσωπήσει στην Ελλάδα.

Στοιχεία που ευνόησαν την εξέγερση ήταν η εξάπλωση της Φιλικής Εταιρείας, η ύπαρξη πολλών αφοσιωμένων και τολμηρών στελεχών της και παράλληλα ο πατριωτικός ενθουσιασμός και το ισχυρό επαναστατικό φρόνημα του λαού των πόλεων και της υπαίθρου.

Ένα ακόμα σημαντικό γεγονός που ευνόησε την έναρξη της Επανάστασης  ήταν η μειωμένη στρατιωτική δύναμη των Τούρκων στην Πελοπόννησο. Μεγάλα τμήματα της Τουρκικής Στρατιωτικής δύναμης είχαν μετακινηθεί και βρίσκονταν στην Ήπειρο για την καταπολέμηση του Αλή Πασά.

Η Μεγάλη Επανάσταση του 1821 αποτελεί την κορυφαία προσπάθεια των Ελλήνων να αποκτήσουν την ελευθερία τους. Παρά τις δυσκολίες και τα προβλήματα εσωτερικά και εξωτερικά, η Ελληνική Επανάσταση πέτυχε τελικώς το στόχο της. Μέσα σε σχετικά σύντομο διάστημα, ως το 1830, η Ελλάδα κέρδισε την ανεξαρτησία της έστω και με περιορισμένα σύνορα. Η ελεύθερη εθνική ζωή ξεκίνησε και τέθηκαν εθνικοί στόχοι.

Πηγή και φωτογραφίες: ΓΕΣ

The post Ελληνική Επανάσταση: Η αρχή του Αγώνα για την Παλιγγενεσία την 25η Μαρτίου appeared first on OnAlert.

]]>
Επανάσταση του Θερίσου: Ο Βενιζέλος αναδεικνύει την ηγετική του προσωπικότητα [pics] https://www.onalert.gr/istoria/epanastasi-toy-therisoy-o-venizelos-anadeiknyei-tin-igetiki-toy-prosopikotita/664005/ Mon, 09 Mar 2026 09:30:42 +0000 https://www.onalert.gr/?p=664005 επανάσταση

Η επανάσταση του Θερίσου θεωρείται μία από τις πιο σημαντικές στην ιστορία της Κρήτης, θέτοντας, ουσιαστικά, τις προϋποθέσεις για τη μετέπειτα ένωση με την Ελλάδα.

The post Επανάσταση του Θερίσου: Ο Βενιζέλος αναδεικνύει την ηγετική του προσωπικότητα [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
Η αυταρχική πολιτική του πρίγκιπα Γεωργίου, ως ύπατου αρμοστή της Κρήτης, προκάλεσε τη δυσαρέσκεια πολλών, με αποτέλεσμα τη δημιουργία αντιπολιτευτικής μερίδας με επικεφαλής τον Ελευθέριο Βενιζέλο, οι οποίοι ζητούσαν τη μεταβολή του Συντάγματος της Κρητικής Πολιτείας οδήγησε τελικά στην επανάσταση του Θερίσου.

Στις 10 Μαρτίου 1905, ο Βενιζέλος  ήρθε σε ρήξη με τον ύπατο αρμοστή, κηρύττοντας ένοπλο επαναστατικό κίνημα στο χωριό Θέρισο Χανίων. Βασικά αιτήματα της εξέγερσης αυτής συνιστούσαν η προώθηση της ενωτικής λύσης, η άμεση αντικατάσταση του ύπατου αρμοστή και η ριζική μεταβολή των όρων της εσωτερικής διακυβέρνησης.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Η αντίδραση του Πρίγκιπα στόχευε στη διάλυση των επαναστατών, χωρίς, όμως, να επιφέρει ουσιαστικό αποτέλεσμα. Ο Βενιζέλος, με τους στενούς συνεργάτες του, Κωνσταντίνο Μάνο και Κωνσταντίνο Φούμη, συγκέντρωσαν υποστηρικτές, οι οποίοι δημιούργησαν κύματα συμπαράστασης σε διάφορες περιοχές του νησιού, αγνοώντας το τελεσίγραφο του Πρίγκιπα να διαλυθούν.

Η επανάσταση κατέληξε σε μία σειρά στρατιωτικών συγκρούσεων, παρά την επέμβαση των Μεγάλων Δυνάμεων  για διατήρηση ειρήνης στην περιοχή.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Η υποκατάσταση του ύπατου αρμοστή από το συλλογικό σώμα των τεσσάρων προξένων σε νευραλγικές λειτουργικές αρμοδιότητες ενίσχυε τις προϋποθέσεις για την ανάληψη ενός άμεσου διαλόγου ανάμεσα στην επαναστατική ηγεσία και στις Δυνάμεις. Μετά από διαπραγματεύσεις, η συνάντηση Βενιζέλου και προξένων, στις 15 Νοεμβρίου στην Αγία Μονή, επιβεβαίωσε τη συμφωνία και κατέστησε δυνατό τον τερματισμό του κινήματος. 

Φωτογραφία ΓΕΣ

Στο διάστημα που ακολούθησε, ο βασιλιάς Γεώργιος, με απόφαση των Δυνάμεων, απέκτησε το δικαίωμα διορισμού του ύπατου αρμοστή της Μεγαλονήσου και, ως εκ τούτου, αντικατέστησε τον πρίγκιπα Γεώργιο με τον Αλέξανδρο Ζαΐμη, πολιτικό ηγέτη, έμπειρο και μετριοπαθή.

Η επανάσταση του Θερίσου θεωρείται μία από τις πιο σημαντικές στην ιστορία της Κρήτης, θέτοντας, ουσιαστικά, τις προϋποθέσεις για τη μετέπειτα ένωση με την Ελλάδα και αναδεικνύοντας, ταυτόχρονα, την ηγετική προσωπικότητα του Ελευθέριου Βενιζέλου.

Πηγή: ΓΕΣ

The post Επανάσταση του Θερίσου: Ο Βενιζέλος αναδεικνύει την ηγετική του προσωπικότητα [pics] appeared first on OnAlert.

]]>
Ο Όθωνας συγκροτεί το 1833 τον τακτικό ελληνικό στρατό – Τα πρώτα μέτρα και εντολές της αντιβασιλείας https://www.onalert.gr/istoria/o-othonas-sygkrotei-to-1833-ton-taktiko-elliniko-strato-ta-prota-metra-kai-entoles-tis-antivasileias/661714/ Wed, 25 Feb 2026 09:55:12 +0000 https://www.onalert.gr/?p=661714 Όθωνας

Αν και μετά την εκθρόνιση του Όθωνα (1862), ανήλθε στον θρόνο ο Γεώργιος Α΄ (1863), ωστόσο, ο «Οργανισμός Στρατού» του 1833 ίσχυσε μέχρι το 1876.

The post Ο Όθωνας συγκροτεί το 1833 τον τακτικό ελληνικό στρατό – Τα πρώτα μέτρα και εντολές της αντιβασιλείας appeared first on OnAlert.

]]>
Το 1833, φθάνει στην Ελλάδα ο Βαυαρός Πρίγκιπας Όθωνας, ως εκλεγμένος Βασιλιάς της από τις τρεις Συμμάχους Δυνάμεις (Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία), ο οποίος συνοδευόταν από την Αντιβασιλεία και τη Βαυαρική Φρουρά, δυνάμεως περίπου 4.000 ανδρών.

Η πρώτη κυβέρνηση της Αντιβασιλείας επιδίωξε, μέσω αυστηρών μέτρων, να διαλύσει τα άτακτα σώματα, να απαγορεύσει την οπλοφορία και να ανασυγκροτήσει τον Τακτικό Στρατό, που είχε διαλυθεί μετά τη δολοφονία του Καποδίστρια (1831).

Φωτογραφία ΓΕΣ

Με τον νέο «Οργανισμό Στρατού» (Φεβρουάριος 1833) συγκροτήθηκαν: Πεζικό με οκτώ τάγματα, Πυροβολικό με έξι λόχους, ένα λόχο Ζευγιτών και ένα λόχο Τεχνικών, Μηχανικό με δύο λόχους Σκαπανέων, Ιππικό με ένα σύνταγμα Λογχοφόρων Ιππέων, Ακροβολιστές με δέκα τάγματα, από τα διαλυόμενα σώματα των άτακτων, Λόχος Απομάχων, στον οποίο εντάχθηκαν όσοι είχαν καταστεί ανίκανοι κατά την εκτέλεση της υπηρεσίας τους. Ενώ, για πρώτη φορά συγκροτήθηκε η Χωροφυλακή.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Αργότερα, με τροποποιήσεις στον Οργανισμό Στρατού συγκροτήθηκαν: Φάλαγγα, τιμητικό σώμα στο οποίο εντάχθηκαν αξιωματικοί και οπλαρχηγοί του Αγώνα, που δεν κατατάχτηκαν στον Τακτικό Στρατό (1835), Οροφυλακή, δέκα ταγμάτων, με αποστολή τη φύλαξη των συνόρων και την τήρηση της δημόσιας ασφάλειας (1838) και Εθνοφυλακή, σε κάθε δήμο, με αποστολή την τήρηση της δημόσιας τάξης και ασφάλειας. Αποτελούνταν από άμισθους πολίτες, που δεν εκτελούσαν διαρκή υπηρεσία (1843).

Φωτογραφία ΓΕΣ

Επίσης, θεσπίστηκαν, η θέση του Γενικού Επιθεωρητή Στρατού, το Σώμα των Γενικών Επιτελών (1833), Οικονομικοί Επιθεωρητές (1852), Αναθεωρητικό Δικαστήριο και δύο διαρκή Στρατοδικεία (1860), Στρατιωτικά Αρτοποιεία (1861) και Πειθαρχικός Λόχος για τους απείθαρχους οπλίτες (1861). Συγκροτήθηκε μπάντα για την Φρουρά των Αθηνών, με πενήντα ένα μουσικούς.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Τέλος, το «Κεντρικόν Πολεμικόν Σχολείον» (1829) μετονομάστηκε σε «Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων» (1834). Αν και μετά την εκθρόνιση του Όθωνα (1862), ανήλθε στον θρόνο ο Γεώργιος Α΄ (1863), ωστόσο, ο «Οργανισμός Στρατού» του 1833 ίσχυσε μέχρι το 1876.

Πηγή: ΓΕΣ

The post Ο Όθωνας συγκροτεί το 1833 τον τακτικό ελληνικό στρατό – Τα πρώτα μέτρα και εντολές της αντιβασιλείας appeared first on OnAlert.

]]>
Η υπογραφή της Συνθήκης του Λονδίνου του 1959 για την ίδρυση της ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας https://www.onalert.gr/istoria/i-ypografi-tis-synthikis-toy-londinoy-toy-1959-gia-tin-idrysi-tis-anexartitis-kypriakis-dimokratias/660912/ Thu, 19 Feb 2026 09:17:33 +0000 https://www.onalert.gr/?p=660912 Συνθήκη

Η συνθήκη παρείχε στην πραγματικότητα μία περιορισμένη μορφή ανεξαρτησίας, η οποία απείχε πολύ από τις ελπίδες και τα οράματα του ελληνισμού.

The post Η υπογραφή της Συνθήκης του Λονδίνου του 1959 για την ίδρυση της ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας appeared first on OnAlert.

]]>
Στα τέλη της δεκαετίας του 1950, κορυφώθηκε ο αντιαποικιακός αγώνας των Ελληνοκυπρίων κατά της βρετανικής κυριαρχίας στηην Κύπρο, η οποία οδήγησε στην Συνθήκη του Λονδίνου του 1959. Στο πλαίσιο της απεμπλοκής της Βρετανίας, κύριος στόχος ήταν η εξάλειψη της κυπριακής διένεξης που υπέσκαπτε τη σταθερότητα της δυτικής συμμαχίας, με σκοπός την εξασφάλιση της δυνατότητας στρατιωτικής αξιοποίησης της Κύπρου.

Παράλληλα, κρίθηκε αναγκαία η αποφυγή της ένωσης και της διχοτόμησης. Προοδευτικά, άρχισε να κερδίζει έδαφος μεταξύ των δυτικών δυνάμεων (κυρίως των ΗΠΑ και της Βρετανίας) η προοπτική της ίδρυσης ανεξάρτητου κυπριακού κράτους.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Η λύση αυτή άρχισε να προωθείται σε διπλωματικό επίπεδο στο εσωτερικό της ευρωατλαντικής συμμαχίας. Εξαρχής, κατέστη φανερό ότι οι Τουρκοκύπριοι θα είχαν προνομιακή μεταχείριση και η Βρετανία θα διατηρούσε στρατιωτικές βάσεις στο νησί. Υπό την πίεση των γεγονότων και με την απειλή της διχοτόμησης, οι δυτικές δυνάμεις εκπόνησαν το σχέδιο που έγινε αποδεκτό από Ελλάδα και Τουρκία.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Ο τελικός συμβιβασμός επιτεύχθηκε και αποτυπώθηκε στις συμφωνίες Ζυρίχης – Λονδίνου κατά τις συναντήσεις των δύο πρωθυπουργών, Κωνσταντίνου Καραμανλή και Αντνάν Μεντερές, τον Φεβρουάριο του 1959 και προσυπογράφηκε από τη Βρετανία. Προέβλεπε την δημιουργία της ανεξάρτητης Κύπρου, δυνάμει του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Η συνθήκη παρείχε στην πραγματικότητα μία περιορισμένη μορφή ανεξαρτησίας, η οποία απείχε πολύ από τις ελπίδες και τα οράματα του ελληνισμού. Η κυπριακή πλευρά, υπό τις έντονες διεθνείς και ελλαδικές πιέσεις, δέχθηκε να επικυρώσει την αρχική συμφωνία την 19 Φεβρουαρίου 1959, στο Λονδίνο, παρά το γεγονός ότι αυτή δεν ικανοποιούσε στο ελάχιστο το αίτημα της αυτοδιάθεσης των Ελληνοκυπρίων.

Φωτογραφία ΓΕΣ

Πηγή: Γενικό Επιτελείο Στρατού

The post Η υπογραφή της Συνθήκης του Λονδίνου του 1959 για την ίδρυση της ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας appeared first on OnAlert.

]]>
ΕΛΔΑΦ – ΤΕΣΑΦ: Η έναρξη αποστολής των Ενόπλων Δυνάμεων στο Αφγανιστάν https://www.onalert.gr/istoria/eldaf-tesaf-i-enarxi-apostolis-ton-enoplon-dynameon-sto-afganistan/660732/ Wed, 18 Feb 2026 08:24:47 +0000 https://www.onalert.gr/?p=660732 ΕΛΔΑΦ

Από το 2002 μέχρι και το 2012 (έτος αποχώρησης), στη συγκρότηση της Ελληνικής Δύναμης Αφγανιστάν και του μετέπειτα Τάγματος Ειδικής Σύνθεσης Αφγανιστάν (ΕΛΔΑΦ-ΤΕΣΑΦ).

The post ΕΛΔΑΦ – ΤΕΣΑΦ: Η έναρξη αποστολής των Ενόπλων Δυνάμεων στο Αφγανιστάν appeared first on OnAlert.

]]>
Μετά την 9/11/2001 και την πολεμική επίθεση με τρομοκρατικές επιχειρήσεις εναντίον των ΗΠΑ στη Νέα Υόρκη και την Ουάσιγκτον από την Αλ Κάιντα, προκλήθηκαν αλλαγές στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ και άμεσα ελήφθησαν συγκεκριμένες αποφάσεις σε εθνικό και σε συλλογικό επίπεδο και έκτοτε εκφράσεις όπως προληπτικός πόλεμος, πόλεμος κατά της τρομοκρατίας και αποκατάσταση της ειρήνης στο Αφγανιστάν έγιναν συνηθισμένες.

Ο Οργανισμός του Βορειοατλαντικού Συμφώνου (ΝΑΤΟ) ενεργοποίησε για πρώτη φορά στην ιστορία του το άρθρο 5, τη ρήτρα συλλογικής ασφάλειας, δηλώνοντας ότι οι συγκεκριμένες επιθέσεις ήταν επιθέσεις εναντίον όλων των μελών του ΝΑΤΟ.

Κατά συνέπεια, το ΝΑΤΟ ξεκίνησε την ενεργή εμπλοκή του στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και υποστήριξε ξεκάθαρα τις ΗΠΑ. Στη συνέχεια, ο Οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) με αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας (ΣΑ) στήριξε τις ΗΠΑ και άρχισε να δραστηριοποιείται σταδιακά μέσω ψηφισμάτων ειρηνευτικής αποστολής και ανθρωπιστικής βοήθειας.

Στις 7 Οκτωβρίου 2001 οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους εξαπέλυσαν επίθεση κατά του Αφγανιστάν με σκοπό την εξάρθρωση του τρομοκρατικού δικτύου της Αλ Κάιντα και την ανατροπή του καθεστώτος των Ταλιμπάν που κυβερνούσε τη χώρα παρέχοντας κάλυψη στους τρομοκράτες. Η εκστρατεία έλαβε την ονομασία Επιχείρηση Διαρκής Ειρήνη (OEF).

Το ΣΑ με ψήφισμα εξουσιοδότησε και τη δημιουργία μιας Διεθνούς Δύναμης Βοήθειας για την Ασφάλεια (ISAF), η οποία αρχικά στόχευε στη διατήρηση της ειρήνης στο Αφγανιστάν. Σε αυτό το πλαίσιο, στις 15 Ιαν 2002, η Ελλάδα, ως μέλος του ΝΑΤΟ, με απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εξωτερικών και Άμυνας (ΚΥΣΕΑ) της, ενέκρινε την ανάπτυξη Ελληνικών Δυνάμεων στο Αφγανιστάν και συγκεκριμένα στην περιοχή της Καμπούλ και των περιχώρων της, βασιζόμενο στη συμφωνία της Βόννης της 5 Δεκ 2001 και στο ψήφισμα 1510 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Ο σκοπός της αποστολής της ΕΛΔΑΦ ήταν:

• Να συνδράμει στην προσπάθεια της Αφγανικής κυβέρνησης για ανοικοδόμηση και ανασυγκρότηση της χώρας, με προσφορά ανθρωπιστικής φύσεως, εκτέλεση εργασιών και παροχή συνδρομής, κοινωφελούς χαρακτήρα.
• Να προαχθεί το επίπεδο συνεργασίας των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, με τις Ένοπλες Δυνάμεις των υπολοίπων χωρών που συμμετέχουν στην ISAF (International Security Assistance Force).
•  Να συμμετάσχει η χώρα μας, για άλλη μια φορά, στην εκτέλεση των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Από το 2002 μέχρι και το 2012 (έτος αποχώρησης), στη συγκρότηση της Ελληνικής Δύναμης Αφγανιστάν και του μετέπειτα Τάγματος Ειδικής Σύνθεσης Αφγανιστάν (ΕΛΔΑΦ-ΤΕΣΑΦ), συμμετείχαν 33 αποστολές (3.295 στελέχη), με χρονική διάρκεια παραμονής από 3 έως 6 μήνες. Κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στο Αφγανιστάν, εκτέλεσαν έργα κατασκευής – ανακατασκευής και βελτίωσης των υποδομών στην πόλη της Καμπούλ, καθώς επίσης και του αεροδρομίου.

Επιπρόσθετα, συμμετείχαν στην εκπαίδευση Αφγανών στρατιωτών και στη διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας.  Αξίζει να σημειωθεί ιδιαίτερα η υποστήριξη που παρείχε το 299 Κινητό Χειρουργικό Νοσοκομείο Εκστρατείας (299 ΚΙΧΝΕ)  – που αναπτύχθηκε στις 26 Ιουλίου 2005 στην Καμπούλ –  από υγειονομικής πλευράς, τόσο στο στρατιωτικό προσωπικό όσο και σε Αφγανούς πολίτες.

Πηγή: ΓΕΣ

The post ΕΛΔΑΦ – ΤΕΣΑΦ: Η έναρξη αποστολής των Ενόπλων Δυνάμεων στο Αφγανιστάν appeared first on OnAlert.

]]>
Συνθήκη των Παρισίων: Τα Δωδεκάνησα ενσωματώνονται στην μητέρα – πατρίδα https://www.onalert.gr/istoria/synthiki-ton-parision-ta-dodekanisa-ensomatonontai-stin-mitera-patrida/659647/ Tue, 10 Feb 2026 10:47:56 +0000 https://www.onalert.gr/?p=659647 συνθήκη

Την συνθήκη υπέγραψαν ο γενικός διευθυντής του υπουργείου εξωτερικών Μελάς και ο πρέσβης στη Γαλλία Ραφαήλ, ενώ από ιταλικής πλευράς ο πρέσβης Λούπι.

The post Συνθήκη των Παρισίων: Τα Δωδεκάνησα ενσωματώνονται στην μητέρα – πατρίδα appeared first on OnAlert.

]]>
Η Συνδιάσκεψη Ειρήνης στο Παρίσι άρχισε τις εργασίες της στις 29 Ιουλίου 1946 και είχε πρωταρχικό στόχο τον καθορισμό διεθνών συνθηκών οι οποίες θα διευθετούσαν τις εκκρεμότητες μεταξύ νικητών και ηττημένων του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και οι συμφωνίες που επιτεύχθηκαν, υπογράφτηκαν μετά από μερικούς μήνες στη Συνθήκη Ειρήνης, την 10η Φεβρουαρίου 1947.

Στη διάσκεψη συμμετείχε και η Ελλάδα, στο πλευρό των νικητών, προβάλλοντας ζητήματα εδαφικών διεκδικήσεων και οικονομικών επανορθώσεων. Επικεφαλής της πολυμελούς ελληνικής αντιπροσωπείας ήταν ο ίδιος ο πρωθυπουργός και υπουργός εξωτερικών Κωνσταντίνος Τσαλδάρης.

Η ιστορική Συνθήκη του Παρισιού αποτελείται από 90 άρθρα και 17 παραρτήματα. Ενδεικτικά, στο άρθρο 14 αναφέρει: «Ἡ Ἰταλία ἐκχωρεῖ εἰς τήν Ἑλλάδα ἐν πλήρει κυριαρχίᾳ τὰς νήσους τῆς Δωδεκανήσου τὰς κατωτέρω ἀπαριθμουμένας, ἤτοι: Ἀστυπάλαιαν, Ρόδον, Χάλκην, Κάρπαθον, Κάσον, Τῆλον, Νίσυρον, Κάλυμνον, Λέρον, Πάτμον, Λιψόν, Σύμην, Κῶ και Καστελλόριζον, ὡς καὶ τὰς παρακειμένας νησίδας».

Η Συμφωνία υπογράφηκε, εκτός από την Ελλάδα και την Ιταλία, και από άλλα 19 κράτη που είχαν πολεμήσει τον Άξονα κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, τα οποία αναφέρονται στο κείμενο ως «Σύμμαχοι και Συνησπισμέναι Δυνάμεις».

Το πρωινό της Δευτέρας 10 Φεβρουαρίου του 1947, στις 10:30, τέθηκαν οι υπογραφές στο κείμενο της Συνθήκης. Από την ελληνική πλευρά υπέγραψαν την συνθήκη ο γενικός διευθυντής του υπουργείου εξωτερικών Λ. Μελάς και ο πρέσβης στη Γαλλία Ρ. Ραφαήλ, ενώ από ιταλικής πλευράς ο πρέσβης Αντόνιο Μέλι Λούπι.

Η ενσωμάτωση των Δωδεκανήσων στη μητέρα – πατρίδα αποτέλεσε την μοναδική εθνική διεκδίκηση που ικανοποιήθηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Δικαιωματική μεν, αλλά ελάχιστη αναγνώριση της συμβολής της Ελλάδας στη νίκη κατά του Άξονα.

Πηγή: ΓΕΣ

The post Συνθήκη των Παρισίων: Τα Δωδεκάνησα ενσωματώνονται στην μητέρα – πατρίδα appeared first on OnAlert.

]]>
Κρίση των Ιμίων: Η αποκωδικοποίηση των επιχειρήσεων, το τακτικό πλεονέκτημα στο πεδίο και τα στρατηγικά λάθη https://www.onalert.gr/enoples-dynameis/krisi-ton-imion-i-apokodikopoiisi-ton-epicheiriseon-to-taktiko-pleonektima-sto-pedio-kai-ta-stratigika-lathi/657926/ Fri, 30 Jan 2026 11:21:40 +0000 https://www.onalert.gr/?p=657926 Κρίση των Ιμίων

Η χώρα μας βυθίστηκε στο πένθος μετά την κρίση των Ιμίων, που παραμένει «ανοιχτή πληγή» μέχρι και σήμερα και τα διδάγματα των ημερών αυτών είναι ξεκάθαρα για μελλοντικές κρίσεις.

The post Κρίση των Ιμίων: Η αποκωδικοποίηση των επιχειρήσεων, το τακτικό πλεονέκτημα στο πεδίο και τα στρατηγικά λάθη appeared first on OnAlert.

]]>
*Του Αριστείδη Δημητράτου

Σαν σήμερα πριν από 30 χρόνια, στις 30 Ιανουαρίου του 1996, Ελλάδα και Τουρκία βρέθηκαν «μια ανάσα» από μια πολεμική σύγκρουση, με τις στρατιωτικές δυνάμεις των δύο χωρών να είναι κυριολεκτικά «με το δάχτυλο στην σκανδάλη», στο αποκορύφωμα μιας αρχικά διπλωματικής και πολιτικής αντιπαράθεσης που εξελίχθηκε στην συνέχεια σε στρατιωτική και που έμεινε στην ιστορία ως κρίση των Ιμίων.

Πολλά έχουν γραφτεί, πολλά έχουν ειπωθεί για την κρίση των Ιμίων είτε από δημοσιογράφους που κάλυψαν το γεγονός είτε από πολιτικούς που είχαν θέσεις ευθύνης και φυσικά από στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων που έζησαν από «πρώτο χέρι» την κλιμάκωση των εντάσεων στο πεδίο.

Από την προσάραξη του τουρκικού φορτηγού πλοίου «Φιγκέν Αγκάτ» στην ανατολική Ίμια το πρωί της 26ης Δεκεμβρίου του 1995, τον λεγόμενο «πόλεμο των σημαιών», την σταδιακή ανάπτυξη ελληνικών και τουρκικών στρατευμάτων στην περιοχή των Ιμίων και την τραγική συντριβή του ανθυποβρυχιακού ελικοπτέρου «ΠΝ 21» τύπου AB212 από την οποία έχασαν την ζωή τους οι ήρωες Υποπλοίαρχος Χριστόδουλος Καραθανάσης, Υποπλοίαρχος Παναγιώτης Βλαχάκος και Αρχικευλευστής Έκτορας Γιαλοψός, το χρονικό της κρίσης των Ιμίων παραμένει δυστυχώς επίκαιρο, αφού επέτρεψε στην Τουρκία να θέσει ζήτημα «γκρίζων ζωνών» αμφισβητώντας την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας μας σε αρκετά νησιά του Αιγαίου, κάτι που η Άγκυρα μας υπενθυμίζει μέχρι και σήμερα.

Για αυτόν τον λόγο εξάλλου θεωρείται στο συλλογικό ιστορικό ασυνείδητο ως μια «μαύρη σελίδα» της σύγχρονης πολιτικής και στρατιωτικής ιστορίας μας, που μνημονεύεται με πικρία, θυμό, εκνευρισμό και συχνά αποτελεί αφορμή εσωτερικών κομματικών και πολιτικών αντιπαραθέσεων, ενώ παράλληλα μας υπενθυμίζει ότι το τουρκικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» δεν είναι ένα θεωρητικό κατασκεύασμα, αλλά ένα όραμα της γειτονικής μας χώρας, που κάλλιστα μπορεί να γίνει πραγματικότητα όταν προκύψουν οι κατάλληλες συνθήκες, όπως έγινε ακριβώς πριν τρεις δεκαετίες.

Αυτό που έχει παρατηρηθεί στις αναλύσεις και στις όποιες δημόσιες συζητήσεις για την κρίση των Ιμίων, είναι το γεγονός ότι δεν είναι η πρώτη ελληνοτουρκική κρίση της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας ειδικά κατά την διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου και μετά την δημιουργία της Συμμαχίας του NATO, στην οποία Ελλάδα και Τουρκία έγιναν μέλη την ίδια μέρα, στις 18 Φεβρουαρίου του 1952.

Είχε προηγηθεί η κρίση του 1976 με την περίφημη φράση «Βυθίσατε το Χόρα» του τότε αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης – Ανδρέα Παπανδρέου, αλλά και η κρίση του 1987 με «πρωταγωνιστή» το ίδιο τουρκικό ερευνητικό πλοίο που είχε μετονομαστεί σε «Σισμίκ», με τον ιστορικό ηγέτη του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία να διαχειρίζεται με αποφασιστικότητα τόσο σε διπλωματικό επίπεδο όσο και επί του πεδίου τις τουρκικές προκλήσεις, αναγκάζοντας την Άγκυρα να υποχωρήσει – προς το παρόν όπως φάνηκε – στην αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων στο Αιγαίο.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι ότι στην κρίση του 1987, η πολιτική ηγεσία κινήθηκε γρήγορα, πήρε κρίσιμες αποφάσεις μέσω ΚΥΣΕΑ, έδωσε σαφείς εντολές στις Ένοπλες Δυνάμεις για τον αντικειμενικό σκοπό με ενιαίο συντονισμό για την επίτευξή του. Ωστόσο, αυτό δεν συνέβη στην κρίση των Ιμίων του 1996 και αυτό οφείλεται σε πολιτικούς λόγους που κατ’ επέκταση επηρέασαν και την δράση των ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων στο επιχειρησιακό σκέλος. Αυτό είναι εν προκειμένω το αντικείμενό μας.

«Πόλεμος των σημαιών»

Η κινητοποίηση των ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων ξεκίνησε στις 25 Ιανουαρίου του 1996 όταν ο τότε δήμαρχος Καλύμνου Δημήτριος Διακομιχάλης έβαλε μια ελληνική σημαία στην ανατολική Ίμια, ενώ στην συνέχεια ενημερώθηκε ο τότε Διοικητής της 80 ΑΔΤΕΑ με έδρα την Κω, Αθανάσιος Νικολοδήμος.

Οι φωτογραφίες και τα πλάνα με την ελληνική σημαία στην ανατολική Ίμια που μεταδόθηκαν στην ελληνική τηλεόραση προκάλεσαν την οργή της τουρκικής πλευράς, η οποία με ρηματική διακοίνωση της 29ης Δεκεμβρίου 1995 είχε υποστηρίξει ότι τα Ίμια ανήκουν στο κτηματολόγια της περιφέρειας Αλικαρνασσού.

Τούρκοι δημοσιογράφοι της εφημερίδας «Milliyet» σπεύδουν να κατεβάσουν την ελληνική σημαία από την ανατολική Ίμια αλλά κάνουν λάθος και αποβιβάζονται σε λάθος νησίδα. Στη συνέχεια, Τούρκοι δημοσιογράφοι της «Hurriyet» έχοντας αντιληφθεί το σφάλμα των συναδέλφων τους, σπεύδουν να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία και στις 27 Ιανουαρίου 1996 κατεβάζουν τη σημαία και την αντικαθιστούν με την τουρκική.

Δύο δημοσιογράφοι της τουρκικής εφημερίδας «Hurriyet» αφαιρούν την ελληνική σημαία από την ανατολική Ίμια στις 27 Ιανουαρίου 1996 / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA
Δημοσιογράφοι της τουρκικής εφημερίδας «Hurryiet» ποζάρουν στις 27 Ιανουαρίου 1996 με την τουρκική σημαία στην ανατολική Ιμία αφού νωρίτερα είχαν κατεβάσει την ελληνική σημαία / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA

Κυριακή – 28 Ιανουαρίου 1996

Όπως ήταν αναμενόμενο, ήταν θέμα χρόνου οι ελληνικές ναυτικές δυνάμεις που περιπολούσαν την περιοχή να αντιληφθούν το τι είχε συμβεί και λίγο μετά τις 08:30 το πρωί της 28ης Ιανουαρίου είδαν την τουρκική σημαία να κυματίζει στην ανατολική Ίμια και γρήγορα ενημέρωσαν τον τότε Αρχηγό Γενικού Επιτελείου Ναυτικού (Α/ΓΕΝ) Ναύαρχο Ιωάννη Στάγκα, που με την σειρά του ενημέρωσε τον τότε Αρχηγό Γενικού Επιτελείου (Α/ΓΕΕΘΑ) Ναύαρχο Χρήστο Λυμπέρη, ενώ σχετικώς ενημερώθηκε και ο τότε υπουργός Άμυνας Γεράσιμος Αρσένης.

Τότε δόθηκε εντολή να υποσταλεί η τουρκική σημαία και η σκέψη του Α/ΓΕΕΘΑ και του υπουργού Άμυνας ήταν να αντικατασταθεί από πολιτικά πρόσωπα όχι από στρατιωτικές δυνάμεις, προκειμένου αφενός μην φανεί ως μια κίνηση κλιμάκωσης και αφετέρου να στείλει «μήνυμα» στην Άγκυρα ότι η Αθήνα δεν υποχωρεί σε θέματα κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Όμως, λόγω σύγχυσης πληροφοριών και αδυναμίας μεταφοράς εντολών – όπως έχουν δηλώσει δημόσια τόσο ο Α/ΓΕΕΘΑ όσο ο τότε Ναυτικός Διοικητής Ιωάννης Καλλιγιάνης – το περιπολικό «Αντωνίου» του Πολεμικού Ναυτικού περί τις 10:00 π.μ. της 28ης Ιανουαρίου αντικατέστησε την τουρκική με την ελληνική σημαία στην ανατολική Ίμια κάτι που προκάλεσε την αντίδραση τόσο του Γεράσιμου Αρσένη όσο και του τότε υπουργού Εξωτερικών Θεόδωρου Πάγκαλου, με την πολιτική ηγεσία να αντιλαμβάνεται ότι η εμπλοκή των Ενόπλων Δυνάμεων είναι πλέον αναπόφευκτη.

Για αυτόν τον λόγο συνεδρίασε το ΣΑΓΕ (Συμβούλιο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων) το οποίο αποφασίζει την ανάπτυξη ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων στην ανατολική Ίμια για την φύλαξη της σημαίας. Όπως έχει περιγράψει και στο βιβλίο του «Πορεία σε Ταραγμένες Θάλασσες» ο τότε Α/ΓΕΕΘΑ Ναύαρχος Λυμπέρης ζήτησε από τον τότε Α/ΓΕΣ Στρατηγό Κωνσταντίνο Βούλγαρη να διαθέσει δυνάμεις Καταδρομών ως άγημα φύλαξης της σημαίας αφού πρόκειται για περιοχή ευθύνης της ΑΣΔΕΝ (Ανωτάτη Στατιωτική Διοίκηση Εσωτερικού Νήσων) που υπάγεται στον Στρατό Ξηράς.

Ωστόσο, ο τελευταίος αρνήθηκε λέγοντας ότι υπήρχε πρόβλημα στην διαθεσιμότητα του προσωπικού αλλά και ελλείψεις, με αποτέλεσμα ο Α/ΓΕΕΘΑ Λυμπέρης να στραφεί στον Α/ΓΕΝ και να του ζητήσει να αναπτύξει βατραχανθρώπους της Μονάδας Υποβρυχίων Καταστροφών στην ανατολική Ίμια, όπως και έγινε.

Μετά τις 8 το βράδυ της 28ης Ιανουαρίου 1996, η κανονιοφόρος «Πυρπολητής» του Πολεμικού Ναυτικού μεταφέρει τους Έλληνες βατραχανθρώπους, που διαιρέθηκαν σε δύο ομάδες των 6-7 ατόμων. Μια ομάδα αναπτύσσεται στην ανατολική Ίμια και η άλλη παραμένει στο ελληνικό πολεμικό πλοίο σε ετοιμότητα, ενώ στην περιοχή έχουν αναπτυχθεί επίσης τα περιπολικά ανοιχτής θαλάσσης «Αντωνίου» και «Παναγόπουλος», την ώρα που η τουρκική δύναμη μέχρι εκείνη την στιγμή αποτελείται από μικρά σκάφη και σημειώθηκαν και δύο παραβιάσεις τουρκικών F-16.

Παράλληλα, ο Στρατός Ξηράς έχει συγκροτήσει μια δύναμη Καταδρομών από το 5ο ΕΤΕΑ με έδρα την Κω, η οποία βρισκόταν σε ετοιμότητα 15 λεπτών με ελικόπτερα Huey, πυρομαχικά και εξοπλισμό για να επέμβει αφού χρειαστεί.

Δευτέρα – 29 Ιανουαρίου 1996

Το πρωί της επομένης, τα «βατράχια» του Πολεμικού Ναυτικού επέστρεψαν στην κανονιοφόρο «Πυρπολητής» και με εντολή του Α/ΓΕΕΘΑ αναπτύχθηκαν εκ νέου στην ανατολική Ίμια περί τις 10:45, ενώ οι δύο ομάδες Καταδρομών στην Κω είναι πλέον έτοιμες για επιχειρησιακή ανάπτυξη με αποστολή την άμυνα των βραχονησίδων, το Δ’ Σώμα Στρατού βρίσκεται σε επιφυλακή ενώ σε εξέλιξη βρίσκεται η ΤΑΑΣ (Τακτική Άσκηση Άνευ Στρατευμάτων) με την κωδική ονομασία «Αλέξανδρος» χάρη στην οποία τα Κέντρα Επιχειρήσεων των Γενικών Επιτελείων των Ενόπλων Δυνάμεων είναι επανδρωμένα, γεγονός που τους επιτρέπει να έχουν πλήρη εικόνα της κατάστασης.

Λίγο μετά τις 12 το μεσημέρι, τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη πραγματοποίησαν υπέρπτηση από την κανονιοφόρο «Πυρπολητής» η οποία τα «λόκαρε», ενώ ένα τουρκικό πολιτικό ελικόπτερο πέταξε πάνω από τα Ίμια  και έβγαλε φωτογραφίες. Ταυτόχρονα, τουρκικές αεροπορικές δυνάμεις συγκεντρώνονται στα δυτικά παράλια της χώρας και πραγματοποιούνται παραβάσεις του FIR Αθηνών. Την ίδια στιγμή, οι τουρκικές και οι ελληνικές ναυτικές δυνάμεις ενισχύονται στην περιοχή με περισσότερες μονάδες επιφανείας και πολεμικά πλοία.

Το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού λαμβάνει σήμα από τον Α/ΓΕΕΘΑ, με το οποίο αποδεσμεύονται ορισμένοι κανόνες εμπλοκής και τους δίνεται εντολή να αναχαιτιστεί η οποιαδήποτε απόπειρα αποβίβασης τουρκικών δυνάμεων στα Ίμια ενώ εγκρίνεται και η χρήση προειδοποιητικών βολών. Το βράδυ της 29ης Ιανουαρίου 1996 η τότε πρωθυπουργός της Τουρκίας, Τανσού Τσιλέρ, σε συνεδρίαση με την στρατιωτική ηγεσία της χώρας, να «εξουδετερωθούν οι Έλληνες από τα Ίμια και να κατεβεί η ελληνική σημαία».

Η πρωθυπουργός της Τουρκίας, Τανσού Τσιλέρ, προεδρεύει σε ειδική συνάντηση αργά το βράδυ στις 29 Ιανουαρίου 1996 με τον αρχηγό του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού Ναύαρχο Γκιουβέν Ερκαγιά και τον αναπληρωτή αρχηγό του τουρκικού Γενικού Επιτελείου ενόπλων Δυνάμεων, Στρατηγό Τσεβίκ Μπιρ με φόντο την κλιμάκωση των εντάσεων στα Ίμια / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA

Παρά τις αντικρουόμενες αφηγήσεις για το τι πραγματικά ειπώθηκε στη σύσκεψη, το συμπέρασμα είναι ότι η τουρκική πλευρά αποφάσισε την απόβαση Τούρκων βατραχανθρώπων στην δυτική Ίμια, γνωρίζοντας ότι Έλληνες στρατιώτες βρίσκονταν στην ανατολική Ίμια, σε μια προσπάθεια να προβάλλουν στρατιωτική ισχύ δίχως να ξεσπάσει άμεσα πολεμική σύγκρουση.

Στο σημείο αυτό πρέπει να τονιστεί ότι μέχρι τη δεδομένη χρονική στιγμή, η ελληνική πλευρά είχε την πρωτοβουλία των κινήσεων, αφού οι Ένοπλες Δυνάμεις ήταν σε επιφυλακή, μονάδες εξοπλίζονταν, μαχητικά αεροσκάφη και βομβαρδιστικά προετοιμάζονταν για επιχειρήσεις και ήδη υπήρχε στρατιωτική παρουσία στην περιοχή, η οποία την επόμενη ημέρα θα ενισχυόταν ακόμα περισσότερο.

Από την άλλη, η τουρκική πλευρά ήταν «εγκλωβισμένη» διότι έπρεπε να βρει τρόπο ώστε να μην βρεθεί προ τετελεσμένων, να αναπτύξει μονάδες από τα Δαρδανέλλια και από το ναύσταθμο του Ακσάζ για υποστήριξη – υπό την παρακολούθηση των ελληνικών δυνάμεων, ώστε να «εξισορροπήσει» το πλεονέκτημα της ελληνικής πλευράς. Οι στόχοι της κάθε πλευράς είχα τεθεί και το επόμενο βήμα θα ήταν η εκτέλεση των σχεδίων τους επί του πεδίου.

Τρίτη – 30 Ιανουαρίου 1996

Στην κορύφωση της κρίσης των Ιμίων, οι ελληνικές και οι τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις κάνουν πλέον σαφές ότι δεν πρόκειται να υποχωρήσουν, αφού συγκεντρώνουν περισσότερες ναυτικές δυνάμεις στην περιοχή, ενώ πλέον ο αμερικανικός παράγοντας ενεργοποιείται καθώς το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αντιλαμβάνεται ότι επίκειται κλιμάκωση των εντάσεων και ανοίγει δίαυλο επικοινωνίας τόσο με την Αθήνα όσο και με την Άγκυρα.

Ο ελληνικός Στόλος αποπλέει με στόχο να αναπτυχθεί στην περιοχή των Ιμίων, η οποία πραγματοποιήθηκε με ζωντανή δημοσιογραφική κάλυψη κάτι το οποίο προσέφερε σε πραγματικό χρόνο πληροφορίες και στοιχεία για την ελληνική ναυτική δύναμη στην τουρκική πλευρά, ενώ παράλληλα αυξάνεται η ετοιμότητα τμημάτων μονάδων ειδικών επιχείρησεων των Καταδρομών.

Στους αιθέρες του Αιγαίου σημειώνονται παραβιάσεις τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών αλλά και εμπλοκές με ελληνικά αεροσκάφη που τα αναχαιτίζουν. Η ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων αποφασίζει μεταξύ άλλων:

  • Την διασπορά στρατιωτικών μονάδων σε Έβρο και ανατολικό Αιγαίο.
  • Την επιστροφή της φρεγάτας «Ύδρα» από την Αδριατική για να συμμετέχει στις επιχειρήσεις.
  • Να ενεργοποιηθούν οι δυνάμεις αεράμυνας.
  • Η Πολεμική Αεροπορία να βρίσκεται σε ετοιμότητα και σε διάταξη μάχης.
  • Την επιστράτευση της τοπικής εφεδρείας και τμημάτων Εθνοφυλακής στον Έβρο και στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου.

Μια από τις αποφάσεις που έμελλε να παίξει καθοριστικό ρόλο στην πορεία της κρίσης, ήταν η διαταγή περίπου στις 3 μ.μ προς τον Διοικητή της 80 ΑΔΤΕΑ, ώστε η δύναμη Καταδρομών που ήταν σε ετοιμότητα στην Κω, να αναπτυχθεί στην Καλόλιμνο και όχι στην δυτική Ίμια, όπως είχε αποφασιστεί αρχικά, γεγονός που ξάφνιασε τον Αθανάσιο Νικολοδήμο, ο οποίος αφού πραγματοποίησε και τηλεφωνική αναγνώριση στον τότε Υπαρχηγό ΓΕΕΘΑ Στρατηγό Σταμπουλή, έλαβε και γραπτή επιβεβαίωση για την καινούργια διαταγή, η οποία και υλοποιήθηκε.

κρίση των Ιμίων
Το σήμα στην 80 ΑΔΤΕΑ για την ανάπτυξη Καταδρομών στην Καλόλιμνο

Οι Έλληνες καταδρομείς αναπτύσσονται λοιπόν στην Καλόλιμνο και όχι στη δυτική Ίμια, με αποστολή την αναχαίτιση τυχόν αποβίβασης ξένων δυνάμεων στο νησία, ενώ επίσης δίνεται εντολή για αυξημένη επιτήρηση και στο Φαρμακονήσι, διότι υπήρχαν υποψίες ότι η τουρκική πλευρά θα μπορούσε να πραγματοποιήσει εκεί κάποια επιθετική ενέργεια, η οποία παράλληλα ενισχύει τις ναυτικές δυνάμεις στην περιοχή των Ιμίων.

Το βράδυ της 30ης Ιανουαρίου 1996, η φρεγάτα «Ναβαρίνον» έχει φτάσει κοντά στα Ίμια και ο κυβερνήτης της, Ιωάννης Λιούλης αναλαμβάνει την τακτική διοίκηση των ελληνικών ναυτικών δυνάμεων που αποτελούνταν από:

  • τη φρεγάτα «Ναβαρίνον»,
  • το αντιτορπιλικό «Θεμιστοκλής»,
  • τις κανονιοφόρους «Πυρπολητής» και «Πολεμιστής»,
  • τις πυραυλακάτους «Μυκόνιος», «Ξένος» και «Σταράκης»,
  • τα περιπολικά ανοιχτής θαλάσσης «Αντωνίου» και «Παναγόπουλος ΙΙ» και «Παναγόπουλος ΙΙΙ».

Επίσης, ελληνικά πολεμικά πλοία είχαν ήδη αναπτυχθεί βορειότερα για να παρακολουθήσουν τις κινήσεις του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού από τα Δαρδανέλια, ενώ υπήρχαν και υποστηρικτές ελληνικές ναυτικές δυνάμεις στο κεντρικό Αιγαίο και δύναμη υποβρυχίων.

Από την άλλη πλευρά, ο τουρκικός στόλος στην περιοχή των Ιμίων αποτελούνταν από:

  • τις φρεγάτες «Yavuz», «Trakya και «Ege»,
  • τις πυραυλακάτους «Firtina» και «Gourbet»,
  • τα περιπολικά «P111» και «P112» μαζί με σκάφη της Ακτοφυλακής.

Αρκετοί αξιωματικοί που ήταν στο πεδίο τις ημέρες αυτές έχουν διατυπώσει το επιχείρημα ότι ο ελληνικός στόλος είχε τακτικό πλεονέκτημα στην περιοχή, καθώς οι πυραυλάκατοι είχαν «αγκιστρωθεί» σε νησίδες για να καλύπτονται από τα τουρκικά ραντάρ και για να μειώσουν την δυνατότητα προσβολής τους από τουρκικά βλήματα.

Παράλληλα, τα τουρκικά πλοία είχαν στοχοποιηθεί από τις ελληνικές ναυτικές δυνάμεις, οι οποίες μπορούσαν με κατευθυνόμενους πυραύλους να τις πλήξουν αποτελεσματικά, εκμεταλλευόμενες το γεγονός ότι διέθεταν καταλληλότερα βλήματα τύπου Exocet και Penguin, για εμπλοκές στόχων σε μικρές αποστάσεις, μια ικανότητα που δεν είχαν τα βλήματα τύπου Harpoon των τουρκικών πολεμικών πλοίων.

κρίση των Ιμίων
Η τουρκική φρεγάτα Yavuz (τέρμα αριστερά) πλέει δίπλα στην ελληνική κανονιοφόρο «Πυροπλητής» η οποία βρίσκεται δίπλα στην ανατολική Ίμια την 30η Ιανουαρίου 1996 / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA

Ωστόσο, πρέπει να ληφθεί υπόψη και ο ρόλος των αεροπορικών δυνάμεων. Η ελληνική Πολεμική Αεροπορία είχε σχεδιάσει αποστολές κρούσης του τουρκικού στόλου, ωστόσο αν γενικευόταν η σύρραξη δεν είναι σίγουρο ότι το τακτικό πλεονέκτημα θα ήταν για μεγάλο χρονικό διάστημα υπέρ της ελληνικής πλευράς, λόγω της ισχυρής παρουσίας τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών και της δυνατότητας επιχειρήσεων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα λόγω δυνατότητας εναέριου ανεφοδιασμού από ιπτάμενα τάνκερ, που η ελληνική πλευρά δεν διέθετε.

Άρα μπορεί να υπάρχει βάσιμη επιχειρηματολογία για το ναυτικό τακτικό πλεονέκτημα, αλλά στην μεγάλη εικόνα η κατάσταση ήταν πιο περίπλοκη και δεν μπορεί να ειπωθεί κάτι τέτοιο με βεβαιότητα. Ωστόσο, η κρίση των Ελλήνων αξιωματικών για την επιχειρησιακή κατάσταση στο πεδίο θα κρατάει πάντα την μεγαλύτερη βαρύτητα. Όμως για να γίνουν τα παραπάνω, απαιτείται πρώτα να έχουν αποδεσμευθεί οι κανόνες εμπλοκής από την πολιτική και την στρατιωτική ηγεσία κάτι που γίνεται μέσω του ΚΥΣΕΑ.

Έχοντας σαφείς και ξεκάθαρες εντολές, οι ελληνικές δυνάμεις θα ήξεραν ακριβώς την αποστολή τους ώστε να επιτευχθούν οι αντικειμενικοί σκοποί επί του πεδίου. Ωστόσο, ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης επιθυμούσε αποκλιμάκωση των εντάσεων και διαφωνούσε με την προσέγγιση του Α/ΓΕΕΘΑ Λυμπέρη, ο οποίος ήθελε το συντομότερο δυνατό να έχει το «πράσινο φως» για την ανάληψη πιθανών επιθετικών ενεργειών.

Η απόβαση στην δυτική Ίμια

Η Άγκυρα δεν έμεινε με «σταυρωμένα χέρια» και είχε ήδη θέσει σε εφαρμογή το δικό της επιχειρησιακό πλάνο. Τούρκοι βατραχάνθρωποι με μαύρες εξωλέμβιες τύπου Zodiac, χρησιμοποίησαν αρχικά την κάλυψη τουρκικού πλοίου και έπειτα εκμεταλλευόμενοι τις καιρικές συνθήκες, έφτασαν λίγο μετά τις 01:40 το ξημέρωμα της 31ης Ιανουαρίου στην δυτική Ίμια δίχως να γίνουν αντιληπτοί αφού το «ίχνος» τους στα ελληνικά ραντάρ ήταν εξαιρετικά χαμηλό, στήνοντας μάλιστα και μια τουρκική σημαία.

Την ίδια στιγμή, δύο τουρκικά ελικόπτερα S-70A Black Hawk πετούσαν πάνω από τα Ίμια, δημιουργώντας την εντύπωση στις ελληνικές δυνάμεις ότι επίκειται αεροαποβατική ενέργεια, ωστόσο επρόκειτο για τουρκική παραπλάνηση, ώστε η ελληνική πλευρά να επικεντρωθεί σε αυτούς και όχι στην απόβαση Τούρκων κομάντο.

Οι ελληνικές δυνάμεις, βλέποντας τα τουρκικά ελικόπτερα να ίπτανται, ζητούν κανόνες εμπλοκής με το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού να τους απαντά να ρίξουν φωτοβολίδες για να φωτιστεί το σημείο να εκδηλώσουν την παρουσία τους στην περιοχή, έπειτα αν συνεχιστούν οι κινήσεις των τουρκικών ελικοπτέρων να ρίξουν προειδοποιητικές βολές και αν τελικά δουν Τούρκους στρατιώτες να αναπτύσσονται στην δυτική Ίμια τότε να ανοίξουν πυρ.

Λίγη ώρα αργότερα, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοινώνει ότι έχει καταληφθεί η δυτική Ίμια, ενώ στέλεχος κανονιοφόρου που βρίσκεται στην περιοχή αναφέρει ότι παρατήρησε κινητικότητα πάνω στην βραχονησίδα που ήταν οι Τούρκοι κομάντο.

Τελικά, η τουρκική απόβαση έγινε επισήμως γνωστή στην ελληνική πλευρά μέσω του Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων με τηλεγράφημα από την Άγκυρα, αφού τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης μετέδιδαν ότι τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις βρίσκονται ήδη στην δυτική Ίμια. Υπήρχαν βέβαια σχετικές πληροφορίες και από τον αμερικανικό παράγοντα που επέβλεπε τις εξελίξεις.

Κρίση των Ιμίων
Η ομάδα των Τούρκων βατραχανθρώπων αποχωρεί από την δυτική Ίμια το πρωί της 31ης Ιανουαρίου 1996 / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA

Η πληροφορία αυτή «πάγωσε» την ελληνική πλευρά, με τον Κώστα Σημίτη, τον Α/ΓΕΕΘΑ Λυμπέρη και τον υπουργό Άμυνας Γεράσιμο Αρσένη να δίνουν εντολή για την επιβεβαίωση της είδησης και να συγκαλείται ΚΥΣΕΑ λίγο μετά τις 4 το πρωί. Η ΑΣΔΕΝ λίγη ώρα μετά επιβεβαίωσε την παρουσία Τούρκων βατραχανθρώπων στην δυτική Ίμια. Όπως ήταν αναμενόμενο τα αίματα «άναψαν» με τον Κώστα Σημίτη να αντιδράει οργισμένος για την κατάσταση, αφού όλοι εκείνη την στιγμή – από τον αξιωματικό του πεδίου μέχρι τον πρωθυπουργό – αντιλήφθηκαν ότι όλο αυτό το χρονικό διάστημα, η δυτική Ίμια ήταν αφύλακτη.

Στο σημείο αυτό δίνεται η εντολή ώστε η 2η ομάδα Ελλήνων βατραχανθρώπων να επιβιβαστεί σε βάρκα και να κατευθυνθεί προς την δυτική Ίμια, όμως τότε προέκυψε ένα τεράστιο πρόβλημα. Λόγω της κατάστασης και της έντασης που επικρατούσε, η 1η ομάδα που ήταν ανεπτυγμένη στην ανατολική Ίμια είχε κάτσει περισσότερο χρόνο από τον προβλεπόμενο και γι’αυτόν τον λόγο είχε και μπαταρίες ασυρμάτων που άνηκαν στην 2η ομάδα.

Έτσι, όταν η 2η ομάδα έλαβε εντολή για να αναπτυχθεί στη δυτική Ίμια, κρίθηκε αναγκαίο να μεταβεί πρώτα στην ανατολική Ίμια, να πάρει τις απαιτούμενες μπαταρίες ασυρμάτων και έπειτα να εκτελέσει την αποστολή της. Εκτός του ότι όλη αυτή η διαδικασία ήταν χρονοβόρα, αναδείχθηκαν οι ελλείψεις και η ανεπάρκεια σε εξοπλισμό και υλικά που ήταν απαραίτητα για μια τέτοια επιχείρηση. Στο μεσοδιάστημα, οι πληροφορίες ότι Τούρκοι κομάντο ήταν στη δυτική Ίμια είχαν αυξηθεί και έτσι ο Κώστας Σημίτης ζήτησε από τον Α/ΓΕΕΘΑ τι ενέργειες μπορούν να γίνουν για την ανακατάληψη της βραχονησίδας, με τον Ναύαρχο Λυμπέρη να απαντάει ότι μια τέτοια επιχείρηση χρειάζεται τουλάχιστον 6 ώρες, όμως τα χρονικά περιθώρια ήταν στενά, αφού ο Έλληνας πρωθυπουργός απαιτούσε λύση εντός 45 λεπτών, ενώ αδιαφορούσε για τους κανόνες εμπλοκής του Λυμπέρη, ο οποίος επέμενε στο πρώτο πλήγμα, κάτι που αποτυπώνει το χάσμα μεταξύ του πολιτικού και του στρατιωτικού επικεφαλής των ενόπλων δυνάμεων.

Τελικά η απόβαση της 2ης ομάδας Ελλήνων βατραχανθρώπων στην δυτική Ίμια κρίθηκε εξαιρετικά επικίνδυνη επειδή ήταν σχεδόν βέβαιο ότι θα υπάρξει ανταλλαγή πυρών, η εναλλακτική λύση βομβαρδισμού της βραχονησίδας είχε το ίδιο ακριβώς ρίσκο και τελικά αποφασίστηκε να πετάξει ένα ελικόπτερο του Πολεμικού Ναυτικού πάνω από την δυτική Ίμια για να εντοπίσει τους Τούρκους στρατιώτες.

Η συντριβή του «ΠΝ 21»

Όλα αυτά οδήγησαν ώστε ελικόπτερο τύπου AB212 με πλήρωμα τον Υποπλοίαρχο Χριστόδουλο Καραθανάση, τον Υποπλοίαρχο Παναγιώτη Βλαχάκο και τον Αρχικευλευστή Έκτορα Γιαλοψό να απονηωθεί από την φρεγάτα «Ναβαρίνον» παρά τις αρκετά αντίξοες καιρικές συνθήκες και πραγματοποιεί τέσσερα περάσματα πάνω από την δυτική Ίμιαεπιβεβαιώνοντας μέσω του δικτύου επικοινωνίας ότι πράγματι Τούρκοι κομάντος είναι στην βραχονησίδα.

Γύρω στις 04:50 π.μ το ελικόπτερο αποχωρεί για να επιστρέψει στην φρεγάτα «Ναβαρίνον» όμως λίγα λεπτά αργότερα ο πιλότος ακούγεται στο δίκτυο να αναφέρει ότι υπάρχει ένδειξη «Master Caution» και αμέσως μετά χάνεται η επαφή και η επικοινωνία με το «ΠΝ 21».

Αρχικά, τα στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού προσπαθούν να αντιληφθούν τι ακριβώς έχει συμβεί. Επικρατεί παγωμάρα, αμηχανία και δυστυχώς γίνεται λίγο αργότερα αντιληπτό ότι το ελληνικό ελικόπτερο έχει συντριβεί.

Οι δυνάμεις του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού ενημερώνουν για το τραγικό περιστατικό την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία. Παράλληλα, οι πυρετώδεις διπλωματικές επαφές Αθήνας – Άγκυρας – Ουάσινγκτον καταλήγουν σε συμφωνία για αμοιβαία απόσυρση στρατιωτών και πολεμικών πλοίων από τα Ίμια, σε συνδυασμό με την υποστολή σημαιών, το περίφημο «no ships-no troops-no flags», που είχε ως αποτέλεσμα την απόσυρση των στρατευμάτων και των ναυτικών δυνάμεων από την περιοχή και την ολοκλήρωση της αποκλιμάκωση των εντάσεων.

 

κρίση των Ιμίων
Ελληνικό μαχητικό αεροσκάφος πετάει πάνω από σκάφος της τουρκικής Ακτοφυλακής στις 29 Ιανουαρίου 1996 κοντά στα Ίμια / Φωτογραφία αρχείου ΑΠΕ – ΜΠΕ / EPA

Τα διδάγματα

Η κατάληξη της κρίσης των Ιμίων αδιαμφισβήτητα έχει «στιγματιστεί» από την απώλεια των τριών ηρώων του Πολεμικού Ναυτικού με την επίσημη «εκδοχή» να κάνει λόγο για πρόσκρουση του ελικοπτέρου στη θάλασσα με ταχύτητα κάτι που αποκλείει το ενδεχόμενο αναγκαστικής προσθαλάσσωσης, αφού έτσι δεν θα είχαν προκληθεί οι τεράστιες υλικές ζημιές στην κατασκευή του ελικοπτέρου, ενώ οι θεωρίες περί πλήγματος από τουρκικά πυρά δεν έχει επιβεβαιωθεί, με επιστημονικά καταρτισμένα στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού να τις διαψεύδουν.

Η κρίση των Ιμίων εξελίχθηκε με αυτόν τον τρόπο λόγω στρατηγικών λαθών εκ μέρους της ελληνικής πλευράς. Το πρώτο και το κυριότερο ήταν ήταν το γεγονός ότι δεν υπήρχε κοινή «γραμμή» ανάμεσα στην πολιτική ηγεσία (πρωθυπουργός, υπουργός Άμυνας και υπουργός Εξωτερικών) που ήταν υπέρ της αποκλιμάκωσης των εντάσεων με την Τουρκία, κάτι που επιδιωκόταν με την διαμεσολάβηση των ΗΠΑ και στην στρατιωτική ηγεσία (Α/ΓΕΕΘΑ) ήταν υπέρ της αποδέσμευσης των κανόνων εμπλοκής που αύξανε θεαματικά τις πιθανότητες μιας ανοικτής πολεμικής σύγκρουση με ανυπολόγιστο κόστος, ένα ρίσκο που δεν ήθελε σε καμία περίπτωση να πάρει η κυβέρνηση.

Σε καταστάσεις κρίσεων και πιθανών πολεμικών συγκρούσεων, η πολιτική ηγεσία διαμορφώνει στρατηγική, καθορίζει στόχους και σε συντονισμό με τις ένοπλες δυνάμεις – κατόπιν εισηγήσεων – λαμβάνονται αποφάσεις και δίνονται εντολές για την δράση των στρατιωτικών δυνάμεων στο πεδίο. Στην προκειμένη περίπτωση αυτό έγινε στην Άγκυρα αλλά όχι στην Αθήνα. Σημαντικό λάθος ήταν η απόφαση να μην αναπτυχθούν ελληνικές δυνάμεις στη δυτική Ίμια, σε συνδυασμό με την ανατολική Ίμια, αφού η ελληνική πλευρά είχε την πρωτοβουλία κινήσεων και το τακτικό πλεονέκτημα στην περιοχή.

Αν αυτό είχε προβλεφθεί, τότε η τουρκική πλευρά δεν θα είχε κανέναν περιθώριο ελιγμού, ενώ θα αναγκαζόταν να κλιμακώσει την στρατιωτική αντιπαράθεση ακόμα και με γενικευμένη πολεμική σύγκρουση, που εκτός των άλλων θα «εμφάνιζε» την Άγκυρα στα μάτια των Αμερικανών ως επιτεθέμενη χώρα που θέλει να αλλάξει το status quo – μια «κόκκινη γραμμή» για τις ΗΠΑ στην στάση που τηρεί στα ελληνοτουρκικά.

Άλλο λάθος ήταν η επιλογή βατραχανθρώπων για την επάνδρωση στην ανατολική Ίμια και όχι αμφίβιων καταδρομών, αφού παρά τις αντιρρήσεις του Α/ΓΕΣ, ο διοικητής της 80 ΑΔΤΕΑ μαζί με τους επειτελείς είχε φροντίσει εντός ολίγων ωρών την προετοιμασία και τον εξοπλισμών δυνάμεων του 5ου ΕΤΕΑ, αλλά τελικά προτιμήθηκε να σταλούν Καλόλιμνο αντί στην δυτική Ίμια.

Η χώρα μας βυθίστηκε στο πένθος μετά την κρίση των Ιμίων, που παραμένει «ανοιχτή πληγή» μέχρι και σήμερα. Τα διδάγματα των ημερών αυτών είναι ξεκάθαρα για μελλοντικές κρίσεις.

Τα εθνικά θέματα απαιτούν αποφασιστικές κινήσεις της πολιτικής ηγεσίας για την προστασία της κυριαρχίας και των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων, καθώς επίσης εξοπλισμό των ενόπλων δυνάμεων με τα απαραίτητα μέσα ώστε όταν χρειαστεί – με ξεκάθαρες εντολές και σαφή σχεδιασμό – να εκτελέσουν την αποστολής τους με αποτελεσματικότητα αφού δεν αποκλείεται η γειτονική μας χώρα μελλοντικά να δημιουργήσει νέα σκηνικά προκλητικότητας.

The post Κρίση των Ιμίων: Η αποκωδικοποίηση των επιχειρήσεων, το τακτικό πλεονέκτημα στο πεδίο και τα στρατηγικά λάθη appeared first on OnAlert.

]]>
Συνέλευση της Βοστίτσας: Τα πρώτα σχέδια για την έναρξη της Επανάστασης του 1821 https://www.onalert.gr/istoria/syneleysi-tis-vostitsas-ta-prota-schedia-gia-tin-enarxi-tis-epanastasis-toy-1821/657576/ Mon, 26 Jan 2026 07:46:14 +0000 https://www.onalert.gr/?p=657576 συνέλευση

Η Συνέλευση της Βοστίτσας (σημερινό Αίγιο), πραγματοποιήθηκε στο σπίτι του Ανδρέα Λόντου στα τέλη Ιανουαρίου 1821 (26-30 Ιανουαρίου) και κράτησε τέσσερις μέρες.

The post Συνέλευση της Βοστίτσας: Τα πρώτα σχέδια για την έναρξη της Επανάστασης του 1821 appeared first on OnAlert.

]]>
Η Συνέλευση της Βοστίτσας (σημερινό Αίγιο), πραγματοποιήθηκε στο σπίτι του Ανδρέα Λόντου στα τέλη Ιανουαρίου 1821 (26-30 Ιανουαρίου) και κράτησε τέσσερις μέρες, με φόντο την ελληνική Επανάσταση.

Ο Παπαφλέσσας (οπλισμένος, με σωματοφύλακες και με τον αδερφό του Νικήτα) παρουσίασε στους προεστούς και αρχιερείς της Πελοποννήσου μια επιστολή του Υψηλάντη, όπου τον χαρακτήριζε ως τον alter ego του («Άλλος εγώ») και τους παρουσίασε το «γενικό σχέδιο», συμπεριλαμβανομένων των επιθέσεων στην Κωνσταντινούπολη, ενώ έκανε νύξη για τη ρωσική επέμβαση και τους προέτρεπε να ξεσηκωθούν ενάντια στους Τούρκους.

Ο Παπαφλέσσας τους ενημέρωσε ότι είχε οριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία, η 25η Μαρτίου, ημέρα του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Μια ημέρα σύμβολο για την Ορθοδοξία, όπου οι χριστιανοί θα ήταν στις εκκλησίες και σε ανοιχτούς χώρους και θα μπορούσαν να οργανωθούν και να εμψυχωθούν, κάτω από τους ανυποψίαστους Τούρκους.

Οι ηγέτες της Πελοποννήσου δεν πείστηκαν, αντιθέτως η ομιλία του έγειρε αμφισβητήσεις, διαφωνίες και πλήθους ερωτημάτων από μεριάς τους. Ο Παλαιών Πατρών Γερμανός, κατέθεσε έναν κατάλογο ερωτημάτων που δεν απαντήθηκαν, όπως:

Αν όλο το έθνος ήταν έτοιμο για την Επανάσταση; Αν υπήρχε επάρκεια χρημάτων και πολεμοφοδίων; Ποιες ξένες δυνάμεις θα βοηθούσαν τους Έλληνες και πως; Τι υποσχέθηκε η Ρωσία στον Υψηλάντη; Ποιοι οι πολιτικοί και στρατιωτικοί ηγέτες της Επανάστασης;

Τέλος, ο Σωτήρης Χαραλάμπης, ένας από τους πανίσχυρους προεστούς, ρώτησε τον Παπαφλέσσα, ποιος θα αναλάβει την εξουσία μετά την απομάκρυνση των Τούρκων;  Αυτός αποκρίθηκε: «Εσείς θα τους αντικαταστήσετε. Εσείς θα κυβερνάτε το Μοριά. Ποιος άλλος;».

Η απόφαση από την συνέλευση στη Βοστίτσα ήταν, να αναβληθεί η ημερομηνία έναρξης της Επανάστασης και να ενημερωθούν όλοι οι πρόκριτοι της Πελοποννήσου. Αν και η Συνέλευση δεν πέτυχε το σκοπό της, εντούτοις όλοι όσοι συμμετείχαν απέκτησαν για πρώτη φορά πλήρη συνείδηση της τεράστιας προσπάθειας που αναλάμβαναν.

Πηγή: ΓΕΣ

The post Συνέλευση της Βοστίτσας: Τα πρώτα σχέδια για την έναρξη της Επανάστασης του 1821 appeared first on OnAlert.

]]>