F-16: Η Δανία απέσυρε και επίσημα τον στόλο των μαχητικών της μετά από 46 χρόνια υπηρεσίας και περνά στην εποχή των F-35

F-16 της Βασιλικής Πολεμικής Αεροπορίας της Δανίας / Ritzau Scanpix/Bo Amstrup via REUTERS

Η Δανία απέσυρε και επίσημα τα μαχητικά αεροσκάφη F-16 Fighting Falcon μετά από 46 χρόνια επιχειρησιακής υπηρεσίας και πλέον μεταβαίνει πλήρως στον στόλο των stealth μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς F-35A Lightning II.

Τα μαχητικά αεροσκάφη τέταρτης γενιάς πραγματοποίησαν τις τελευταίες τους πτήσεις στην τελετή αποχαιρετισμού που πραγματοποιήθηκε το Σαββατοκύριακο, στην αεροπορική βάση Skrydstrup.

Σε υπηρεσία από το 1980, τα F-16 της Βασιλικής Πολεμικής Αεροπορίας της Δανίας πραγματοποίησαν αποστολές πάνω από το Αφγανιστάν, το Ιράκ, τη Λιβύη, τη Συρία και τα Βαλκάνια, υποστήριξαν αποστολές εναέριας αστυνόμευσης του ΝΑΤΟ και βοήθησαν στην φύλαξη της Γροιλανδίας και της Ισλανδίας.

Ωστόσο, ο αποσυρόμενος στόλος έχει ανακατευθυνθεί προς τους συμμάχους, με αρκετά αεροσκάφη να δωρίζονται στην Ουκρανία για την υποστήριξη της συνεχιζόμενης πολεμικής της προσπάθειας και 24 μεταχειρισμένα αεροσκάφη πωλήθηκαν στην Αργεντινή, η οποία παρέλαβε τα πρώτα 6 δανέζικα F-16 τον Δεκέμβριο.

Η ιστορία των F-16 της Δανίας

Το πρώτο δανέζικο F-16 έφτασε στη χώρα στις 18 Ιανουαρίου 1980. Συνολικά, η Βασιλική Πολεμική Αεροπορία της Δανίας απέκτησε 77 αεροσκάφη F-16A/B σε δύο μεγάλες παρτίδες, μαζί με δύο επιπλέον παραγγελίες για την αντικατάσταση αεροσκαφών που αποσύρθηκαν πρόωρα.

Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, το Βέλγιο, η Δανία, η Νορβηγία και η Ολλανδία άρχισαν να αναζητούν τον αντικατάσταση του F-104 Starfighter.

Αυτές οι χώρες έγιναν οι πρώτοι διεθνείς πελάτες του F-16 και, μαζί με τις ΗΠΑ, συμμετείχαν στο πολυεθνικό πρόγραμμα ανάπτυξης μαχητικών.

Η συμφωνία προέβλεπε ότι τα αεροσκάφη F-16 για τις χώρες αυτές επρόκειτο να κατασκευαστούν στην Ευρώπη. Τα δανέζικα F-16 από την πρώτη και τη δεύτερη παραγγελία συναρμολογήθηκαν σε γραμμές παραγωγής που λειτουργούσαν από την SABCA στο Βέλγιο και την Fokker στην Ολλανδία, αντίστοιχα.

Η αρχική παραγγελία περιελάμβανε 46 μονοθέσια αεροσκάφη F-16A και 12 διθέσια αεροσκάφη F-16B. Η τελική συναρμολόγηση πραγματοποιήθηκε στο εργοστάσιο της SABCA και όλα τα αεροσκάφη συμμορφώνονταν με το πρότυπο Block 1. Οι παραδόσεις ξεκίνησαν στις 28 Ιανουαρίου 1980 με την άφιξη του πρώτου F-16B.

Μετά από συζητήσεις σχετικά με την απόκτηση 24 επιπλέον αεροσκαφών για την αντικατάσταση των παλαιών Saab Drakens – ένα σχέδιο που τελικά δεν υλοποιήθηκε – η Δανία παρήγγειλε 12 αεροσκάφη Block 15 τον Αύγουστο του 1984: 8 μονοθέσια F-16A και 4 διθέσια μαχητικά F-16B.

Σε αντίθεση με την αρχική παρτίδα, αυτά τα αεροσκάφη κατασκευάστηκαν από την Fokker στην Ολλανδία και προορίζονταν για την αντικατάσταση φθαρμένων αεροσκαφών.

F-35 – «Ο διάδοχος»

Η Δανία σχεδιάζει να θέσει σε υπηρεσία συνολικά 43 stealth μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς F-35A, αντικαθιστώντας τον στόλο των F-16 μετά από 46 χρόνια.

Η αρχική παραγγελία αφορούσε την απόκτηση 27 αεροσκαφών, η οποία συμπληρώνεται από 16 επιπλέον αεροσκάφη που εγκρίθηκαν τον Οκτώβριο του 2025, εν μέσω αυξημένων ανησυχιών για την περιφερειακή ασφάλεια, συμπεριλαμβανομένων των αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων στην Γροιλανδία.

Τα πρώτα τέσσερα F-35 από την αρχική παραγγελία έφτασαν τον Σεπτέμβριο του 2023, ενώ η παράδοση των υπόλοιπων αεροσκαφών αναμένεται το 2026.

Τον Απρίλιο του 2025, η Βασιλική Πολεμική Αεροπορία της Δανίας δήλωσε ότι το F-35 είναι έτοιμο να αναλάβει καθήκοντα αναχαίτισης αεράμυνας παράλληλα με το F-16, σηματοδοτώντας μια μεταβατική φάση προς την πλήρη επιχειρησιακή ικανότητα.

Μόλις την περασμένη Παρασκευή, δύο δανέζικα F-35 πραγματοποίησαν εκπαιδευτική αποστολή που περιελάμβανε εναέριο ανεφοδιασμό, πτήσεις μεγάλων αποστάσεων με τα γαλλικά ιπτάμενα τάνκερ MRTT πάνω από την Γροιλανδία.

Ολόκληρος ο στόλος των F-35 αναμένεται να είναι πλήρως λειτουργικός έως το 2027, παρέχοντας στην Κοπεγχάγη τις πλέον σύγχρονες ικανότητες για την Πολεμική της Αεροπορία.