*Του Κώστα Σαρικά
Ο «λευκός καπνός» στο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των τεσσάρων φρεγατών MEKO μόνο εύκολη υπόθεση δεν φαίνεται να είναι, καθώς μια σειρά από «αγκάθια» παραμένουν στην προσπάθεια που γίνεται ώστε να ολοκληρωθούν με αίσιο τέλος οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Πολεμικού Ναυτικού και της κοινοπραξίας TKMS – Τhales Netherlands.
To σημαντικότερο εμπόδιο είναι χωρίς αμφιβολία το οικονομικό σκέλος της υπόθεσης αφού το κόστος του προγράμματος δείχνει να ξεπερνά κατά πολύ τον αρχικό σχεδιασμό που προέβλεπε ότι ο εκσυγχρονισμός των πλοίων θα έφτανε τα 605 εκατομμύρια ευρώ.
Ωστόσο, η καθυστέρηση στην υλοποίηση του προγράμματος αλλά και μια σειρά από άλλους παράγοντες εκτινάσσουν το συνολικό ποσό κατά τουλάχιστον 200 εκατομμύρια ευρώ, με το Πολεμικό Ναυτικό να δέχεται υπέρβαση λίγο πάνω από τα 700 εκατομμύρια ευρώ και ταυτόχρονα καμία διαφοροποίηση ή αλλαγή στη διαμόρφωση των πλοίων τόσο σε ό,τι αφορά τα μηχανολογικά όσο και τα ηλεκτρονικά τους συστήματα.
Σημαντικά προβλήματα στη ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων προκύπτουν και από τους μεγάλους περιορισμούς που επιβάλλει ο γνωστός για τα εξοπλιστικά «δύσκολος» νόμος 39/78 καθώς σε αρκετές περιπτώσεις η κοινοπραξία αρνείται να δεχτεί υποχρεώσεις που επιβάλλονται. Έτσι είτε πρέπει τα προβλήματα να επιλυθούν με νομοθετική ρύθμιση είτε να αρχίσει η διαδικασία από την αρχή με ό,τι αυτό συνεπάγεται χρονικά στην υλοποίηση του προγράμματος.
Παράμετρος της συμφωνίας αποτελούν και τα ναυπηγεία στα οποία θα πραγματοποιηθούν όλες οι εργασίες, καθώς η επιλογή τους πρόκειται να γίνει από την κοινοπραξία, η οποία φέρεται ήδη να έχει προχωρήσει σε διαπραγματεύσεις και να έχει πάρει προσφορές από τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά, Ελευσίνας αλλά και Σαλαμίνας.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το προβάδισμα να έχουν τα ναυπηγεία Σαλαμίνας ωστόσο ήδη να υπάρχουν ενστάσεις και αντιδράσεις αν και οι προσφορές που υπέβαλαν και οι τρεις «μνηστήρες» είναι εμπιστευτικές, ενώ και οι πιστοποιήσεις που διαθέτει ή όχι κάθε ναυπηγείο αποτελούν στοιχείο που παίζει καθοριστικό ρόλο στην επιλογή της κοινοπραξίας.
Σε κάθε περίπτωση, ακόμα και τα ίδια τα στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού αναφερόμενα στο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των φρεγατών MEKO, τόνιζαν από την πρώτη στιγμή ότι πρόκειται για ένα δύσκολο εγχείρημα με δεδομένη την ηλικία των πλοίων, αφού κανένας δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα πως όταν αρχίσουν οι εργασίες στην πρώτη φρεγάτα δεν θα προκύψουν ζητήματα τα οποία θα συνεπάγονται τόσο χρονική καθυστέρηση όσο και επιπλέον κόστος.
Πρόκειται για ένα ενδεχόμενο το οποίο γνωρίζει φυσικά και η κοινοπραξία καθώς ο εκσυγχρονισμός σε πλοία τα οποία έχουν ήδη «γράψει» χιλιάδες μίλια και πλησιάζουν τα 30 χρόνια υπηρεσίας θεωρείται ως εξαιρετικά σύνθετο και υψηλού ρίσκου πρόγραμμα.
Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Πολεμικού Ναυτικού και της κοινοπραξίας TKMS – Τhales Netherlands με τη συμμετοχή και της αρμόδιας για τα εξοπλιστικά Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων όπως ήδη έχει αναφέρει το Onalert.gr βρίσκονται στο πλέον κρίσιμο σημείο. Το Ναυτικό Επιτελείο έθεσε πρόσφατα όλα τα προαπαιτούμενα καθώς και την οικονομική «οροφή» στην οποία μπορεί να φτάσει το πρόγραμμα και αγγίζει στο μέγιστο περίπου τα 750 εκ ευρώ.
Πλέον, το Πολεμικό Ναυτικό περιμένει εντός των επόμενων εβδομάδων την απάντηση της κοινοπραξίας η οποία μπορεί να αποτελεί μια αντιπρόταση, την ώρα που πλέον η «κλεψύδρα» έχει ήδη αδειάσει και τα χρονικά περιθώρια στενεύουν καθώς αν ακόμα και εντός του καλοκαιριού οι δύο πλευρές καταλήξουν σε συμφωνία, η ολοκλήρωση του εκσυγχρονισμού και των τεσσάρων φρεγατών MEKO μπορεί να φτάσει έως και το 2030.
