Αξιωματούχοι από τα Υπουργεία Άμυνας της Ελλάδας, της Κυπριακής Δημοκρατίας και του Ισραήλ συναντήθηκαν σήμερα, 5 Νοεμβρίου, στην Αθήνα για μια τριμερή συνάντηση, με επίκεντρο την ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας μεταξύ των τριών χωρών και τις κοινές προκλήσεις ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στην ανακοίνωση μετά το πέρας της συνάντησης, οι τρεις πλευρές καταδίκασαν για ακόμη μια φορά το τουρκολιβυκό μνημόνιο και κάλεσαν έμμεσα την Τουρκία να αποφεύγει τις αποσταθεροποιητικές ενέργειες στην περιοχή, με αφορμή τις έρευνες που θα ξεκινήσουν σύντομα για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, μέσω του έργου Great Sea Interconnector (GSI) και στις οποίες η Άγκυρα αναμένεται να αντιδράσει.
Στη συνάντηση παρευρέθηκαν οι επικεφαλής αμυντικής πολιτικής από τα Υπουργεία Άμυνας των τριών χωρών, καθώς και άλλοι ανώτεροι αξιωματούχοι.
Τα μέρη επιβεβαίωσαν εκ νέου ότι η αμυντική συνεργασία αποτελεί κεντρικό πυλώνα της τριμερούς σχέσης, βασιζόμενα στην Κοινή Διακήρυξη που εγκρίθηκε στη Σύνοδο Κορυφής των Ηγετών στην Ιερουσαλήμ στις 22 Δεκεμβρίου 2025. Υπενθύμισαν επίσης την πρόσκληση προς άλλους εταίρους να συμμετάσχουν στο τριμερές πλαίσιο.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, οι πλευρές επιβεβαίωσαν την κοινή τους δέσμευση για ειρήνη, σταθερότητα, ασφάλεια και ευημερία στην Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή και συζήτησαν τρόπους για περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας μεταξύ των τριών αμυντικών ιδρυμάτων.
Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στις αξιολογήσεις της περιφερειακής ασφάλειας, στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ της αμυντικής βιομηχανίας και στην αμυντική καινοτομία, στην ασφάλεια στη θάλασσα, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας ζωτικών θαλάσσιων οδών και κρίσιμων υποδομών, καθώς και στην ετοιμότητα, την αντιμετώπιση καταστροφών και την πολιτική προστασία.
Τα μέρη διερεύνησαν ευκαιρίες για τη μετατροπή των κοινών στρατηγικών τους συμφερόντων σε πρακτική τριμερή συνεργασία μέσω ανταλλαγών, τον εντοπισμό κοινών πρωτοβουλιών και τακτικού διαλόγου μεταξύ των αρμόδιων αρχών. Στο πλαίσιο αυτό, τόνισαν τη σημασία της προώθησης συνεργασιών μεταξύ των αντίστοιχων αμυντικών βιομηχανιών τους και της διερεύνησης ευκαιριών για κοινή ανάπτυξη, παραγωγή και τεχνολογική συνεργασία.
Οι πλευρές τόνισαν τη σημασία της αντιμετώπισης κοινών προκλήσεων ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένης της τρομοκρατίας, της διάδοσης προηγμένων όπλων και των αποσταθεροποιητικών δραστηριοτήτων κρατικών και μη κρατικών φορέων σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή. Συμφώνησαν, επίσης, να ενισχύσουν τον συντονισμό για την αντιμετώπιση των αναδυόμενων απειλών και την ενίσχυση της συλλογικής τους ανθεκτικότητας.
Οι πλευρές υπογράμμισαν τη σημασία της τήρησης του δικαίου της θάλασσας όπως αντικατοπτρίζεται στο εθιμικό διεθνές δίκαιο και της τήρησης των διεθνώς αναγνωρισμένων αρχών που διέπουν τα θαλάσσια δικαιώματα και τη δικαιοδοσία.
Επαναβεβαίωσαν την υποστήριξή τους στην κυριαρχία, την ανεξαρτησία και την εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας, σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και το διεθνές δίκαιο. Αντιτάχθηκαν στις μονομερείς διεκδικήσεις, τον εξαναγκασμό, τις απειλές βίας και τις αποσταθεροποιητικές στρατιωτικές συγκεντρώσεις, τονίζοντας ότι καμία χώρα στην περιοχή δεν πρέπει να χρησιμεύει ως πλατφόρμα για ενέργειες που απειλούν την περιφερειακή ασφάλεια.
Παράνομο το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Τα τρία συμμετέχοντα Υπουργεία Άμυνας επιβεβαίωσαν εκ νέου ότι το Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ της Κυβέρνησης της Δημοκρατίας της Τουρκίας και της Κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας-Κράτους της Λιβύης για την Οριοθέτηση Περιοχών Θαλάσσιας Δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο, το οποίο επικυρώθηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης στις 20 Οκτωβρίου 2026, παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και αγνοεί τους διεθνείς κανόνες που διέπουν τη θαλάσσια δικαιοδοσία και δεν μπορεί να παράγει νομικές συνέπειες για τρίτα κράτη.
Τόνισαν την ενεργειακή συνεργασία ως πυλώνα περιφερειακής σταθερότητας και ανθεκτικότητας, αντιτιθέμενοι στις προσπάθειες παρεμπόδισής της, που αντίκεινται στο διεθνές δίκαιο.
Υπογράμμισαν επίσης τη σημασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και της προστασίας κρίσιμων υποδομών και οδών ενεργειακού εφοδιασμού για την ασφάλεια και την ευημερία στην Ευρώπη, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.
Οι πλευρές τόνισαν ότι η τριμερής εταιρική σχέση, η οποία βασίζεται σε κοινές δημοκρατικές αξίες και συμπληρωματικά στρατηγικά συμφέροντα, χρησιμεύει ως πλατφόρμα στρατηγικού συντονισμού και ως πλαίσιο για υπεύθυνη περιφερειακή δέσμευση. Συμβάλλει στην ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και ενισχύει τους δεσμούς μεταξύ Ευρώπης και Μέσης Ανατολής.
Τα τρία υπουργεία εξέφρασαν περαιτέρω την κοινή τους άποψη ότι η συνεργασία, ο διάλογος και ο σεβασμός του διεθνούς δικαίου αποτελούν τα θεμέλια για το μέλλον της Ανατολικής Μεσογείου και ότι η περιοχή μπορεί να αναδειχθεί σε περιοχή ασφάλειας, συνδεσιμότητας και βιώσιμης ευημερίας.
