Ο πόλεμος στην Μέση Ανατολή εκθέτει την Βρετανία: Ανέτοιμες και αποδυναμωμένες οι ένοπλες δυνάμεις της

Η Βρετανία περίμενε ότι ο πόλεμος στην Μέση Ανατολή θα είχε επιπτώσεις και στην ίδια, αλλά σίγουρα οι ένοπλες δυνάμεις της δεν ήταν προετοιμασμένες.

Αν και ο πόλεμος έχει ήδη «χτυπήσει την πόρτα» στην Ευρώπη από το 2022, με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, οι βρετανικές ένοπλες δυνάμεις εμφανίζονται αποδυναμωμένες και απροετοίμαστες, όπως επισημαίνουν αναλυτές.

Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ δέχεται σφοδρές πιέσεις να τηρήσει τις υποσχέσεις του να επενδύσει στην άμυνα, μετά από χρόνια προειδοποιήσεων από τους στρατιωτικούς ηγέτες σχετικά με τη συρρίκνωση των δυνατοτήτων του Ηνωμένου Βασιλείου.

Όταν η βρετανική στρατιωτική βάση στο Ακρωτήρι της Κύπρου χτυπήθηκε από ένα drone στις αρχές της σύγκρουσης με το Ιράν τον Μάρτιο, η Βρετανία, της οποίας το ναυτικό ήταν το μεγαλύτερο στον κόσμο στην αρχή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, χρειάστηκε τρεις εβδομάδες για να αναπτύξει ένα πολεμικό πλοίο στην ανατολική Μεσόγειο.

Η Γαλλία, η Ελλάδα και η Ιταλία έστειλαν πολεμικά πλοία στην Κύπρο μέσα σε λίγες μέρες.

REUTERS/Yiannis Kourtoglou

Υπερασπιζόμενος την κυβέρνησή του, ο Στάρμερ δήλωσε χθες Τετάρτη ότι έχει εφαρμόσει τη μεγαλύτερη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών στην Βρετανία από τον Ψυχρό Πόλεμο.

Σύμφωνα με το Reuters, o βρετανικός στρατός έχει πλέον περίπου το μισό μέγεθος από τότε και ο στρατός της είναι ο μικρότερος που υπήρξε από τις αρχές του 19ου αιώνα.

Royal Navy

Το Βασιλικό Πολεμικό Ναυτικό της Βρετανίας (Royal Navy) έχει προσωπικό 38.000 ατόμων. Διαθέτει δύο αεροπλανοφόρα και έναν συνολικό στόλο 13 αντιτορπιλικών και φρεγατών.

Το 1991, διέθετε περίπου 62.000 άτομα προσωπικό, τρία αεροπλανοφόρα και περίπου 50 αντιτορπιλικά και φρεγάτες.

Η καθυστέρηση στην αποστολή πολεμικού πλοίου στην Κύπρο προκάλεσαν κριτική για τις διαθέσιμες μονάδες επιφανείας του Royal Navy.

Το HMS Dragon, ένα αντιτορπιλικό αεράμυνας Type 45, έφτασε στην ανατολική Μεσόγειο στις 23 Μαρτίου, ενώ το Βασιλικό Ναυτικό έχει δηλώσει από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν ότι αναβαθμίζει το RFA Lime Bay για να βελτιώσει τις δυνατότητες ναρκοθηρίας.

Η κριτική είναι λογική αν αναλογιστεί κανείς ότι στον Πόλεμο του Κόλπου το 1990-91, η Βρετανία έστειλε 21 πλοία επιφανείας και δύο υποβρύχια – συν 11 βοηθητικά πλοία του βασιλικού Στόλου – στην περιοχή.

Ο στόλος έχει συρρικνωθεί μετά από δεκαετίες περικοπών στη χρηματοδότηση της άμυνας από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν περίπου το 3,8% του ΑΕΠ δαπανήθηκε για τον στρατό σε σύγκριση με το 2,3% που δαπανήθηκε το 2024.

Το HMS Dragon κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων ανεφοδιασμού στο Λιμάνι του Πόρτσμουθ /REUTERS/Carlos Jasso

Η Βρετανία μέχρι τον Δεκέμβριο του 2025 είχε ένα πολεμικό πλοίο παρόν στη Μέση Ανατολή για δεκαετίες, αλλά αυτό έληξε όταν το HMS Lancaster παροπλίστηκε στο Μπαχρέιν λίγες εβδομάδες πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.

Πολλές από τις παλιές φρεγάτες του Royal Navy αναμένεται να αποσυρθούν, ενώ πολλά αντιτορπιλικά βρίσκονται σε εργασίες συντήρησης. Ένας στόλος 13 νέων φρεγατών σύγχρονων μονάδων Type 26 και Type 31 πρόκειται να τεθεί σε υπηρεσία τα επόμενα χρόνια.

Η Βρετανία δέχεται, επίσης, πιέσεις από τις ρωσικές απειλές πιο κοντά στο έδαφός της, με πιο πρόσφατο παράδειγμα την επιχείρηση όπου βρετανικά πολεμικά πλοία παρακολουθούσαν για έναν μήνα ρωσικά υποβρύχια στον Βόρειο Ατλαντικό.

Περίπου το ένα πέμπτο του αμυντικού προϋπολογισμού της Βρετανίας δαπανάται σε πυρηνικά υποβρύχια. Αυτό περιλαμβάνει τα τέσσερα υποβρύχια κλάσης Vanguard. Σύμφωνα με την πολιτική συνεχούς αποτροπής στη θάλασσα, τουλάχιστον ένα από αυτά τα υποβρύχια βρίσκεται σε περιπολία στη θάλασσα ανά πάσα στιγμή.

Τα υποβρύχια κλάσης Vanguard θα αντικατασταθούν από τα υποβρύχια κλάσης Dreadnought στις αρχές της δεκαετίας του 2030.

RAF

Η RAF έχει πάνω από 150 μαχητικά αεροσκάφη σε υπηρεσία, τα δύο τρίτα των οποίων είναι Eurofighter Typhoon και τα υπόλοιπα stealth μαχητικά πέμπτης γενιάς F‑35. Έχει μόνιμο προσωπικό περίπου 31.000 ατόμων.

Το 1991, η RAF διέθετε περίπου 700 μαχητικά αεροσκάφη και περίπου 88.000 άτομα προσωπικό. Κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Κόλπου 1990-1991, ανέπτυξε 157 αεροσκάφη στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένων πάνω από 80 μαχητικών αεροσκαφών.

Kirsty Wigglesworth/Pool via REUTERS

Πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, η Βρετανία έστειλε έξι F-35 στην Κύπρο και τέσσερα Typhoon από την 12η Μοίρα, μια κοινή μονάδα της RAF και του Κατάρ, στο Κατάρ. Στη συνέχεια, έστειλε τέσσερα επιπλέον Typhoon στο Κατάρ στις αρχές Μαρτίου, μετά την έναρξη των αμερικανικών και ισραηλινών επιθέσεων στο Ιράν.

Στρατός Ξηράς

Ο βρετανικός στρατός αριθμεί σήμερα 74.000 άτομα πλήρους απασχόλησης, από 148.000 το 1991.

Ο αριθμός των κύριων αρμάτων μάχης έχει μειωθεί από έναν στόλο περίπου 1.200 στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου σε περίπου 150 που είναι σήμερα σε λειτουργία. 

Πηγή: Reuters