Οι ισχυρές Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF), των οποίων τη διάλυση απαίτησε η Δαμασκός, είναι η ένοπλη πτέρυγα στην αυτόνομη κουρδική περιοχή στη Συρία και ήταν στην πρώτη γραμμή της καταπολέμησης των τζιχαντιστών του ISIS, με την υποστήριξη των ΗΠΑ.
Ωστόσο η Ουάσινγκτον εκτίμησε πλέον, δια του απεσταλμένου της για τη Συρία, Τομ Μπάρακ, ότι η αρχική τους αποστολή, της καταπολέμησης των τζιχαντιστών δεν έχει πια λόγο να υπάρχει, με την ανάδειξη ενός ισχυρού κεντρικού κράτους και υποστηριζόμενου από τις ΗΠΑ.
Οι SDF αριθμούσαν μαζί με τις κουρδικές δυνάμεις ασφαλείας, τις Asayish, έως 100.000 μαχητές σύμφωνα με τις εκτιμήσεις και ήλεγχαν στο απόγειο της δύναμής τους τεράστιες περιοχές της βόρειας και της βορειοανατολικής Συρίας, πλούσιες σε πετρέλαιο.
Ο αριθμός τους μειώθηκε με την αποστασία Αράβων μαχητών, οι οποίοι προσχώρησαν μαζικά στη συριακή κυβέρνηση, όταν ο στρατός του προέδρου Άχμαντ αλ Σάρα πήρε τη Δευτέρα (19.01.2026) τον έλεγχο δύο κουρδικών προπυργίων, της Ράκα και της Ντέιρ Εζόρ.
Σύμφωνα με τον ειδικό ερευνητή για τη Συρία, Φαμπρίς Μπαλάνς, τώρα δεν θα είναι περισσότεροι από περίπου 50.000. Οι SDF έκτοτε έχουν αναδιπλωθεί προς το κέντρο της αυτόνομης κουρδικής περιοχής στα βορειοανατολικά, γύρω από την οποία έχει αναπτυχθεί ο στρατός του ισλαμιστή προέδρου.
Οι δυνάμεις αυτές δημιουργήθηκαν το 2015 υπό την προτροπή των ΗΠΑ, οι οποίες εντυπωσιάστηκαν από τους Κούρδους μαχητές που είχαν νικήσει το Ισλαμικό Κράτος στο Κομπάνι (βόρεια) και που αναζητούσαν έναν αξιόπιστο εταίρο στην καταπολέμηση των τζιχαντιστών.
Σκληρός πυρήνας
Ο σκληρός πυρήνας των SDF, που παραμένει άθικτος, συγκροτείται από τις Μονάδες Προστασίας του Λαού (κουρδικές, YPG), οι οποίες έχουν 30.000 μαχητές, συμπεριλαμβανομένων των Γυναικείων Μονάδων Προστασίας (YPJ), εξηγεί ο Φαμπρίς Μπαλάνς.
Παρότι αρνούνται οποιαδήποτε σχέση με το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν ((PKK), «πράγματι το PKK είναι αυτό που διοικεί τις YPG υπογείως», δηλώνει ο αναλυτής. Οι μονάδες αυτές έχουν σιδηρά πειθαρχία, την οποία εμπνεύστηκαν από το μοντέλο του PKK, της οργάνωσης που είναι παράνομη στην Τουρκία.
«Οι YPG εκπαιδεύτηκαν το 2011 από βετεράνους του PKK εκ των οποίων ο αρχηγός των SDF, Μαζλούμ Άμπντι», εξηγεί ο Ναράρ Χαουάς, του International Crisis Group. Ο ίδιος θεωρεί ότι «η εξουσία μοιράζεται» στις τάξεις των SDF μεταξύ του Άμπντι και «άλλων σημαντικών προσώπων, ανάμεσα στα οποία ορισμένα του PKK».
Ο Μαζλούμ Άμπντι, που γεννήθηκε το 1967 και σπούδασε πολιτικός μηχανικός, είναι Κούρδος της Συρίας και εντάχθηκε στο PKK το 1990 πριν επιστρέψει στη Συρία το 2011-2012 για να βοηθήσει στη δημιουργία των Μονάδων Προστασίας του Λαού, διευκρίνισε ο αναλυτής. Διακρίθηκε κυρίως κατά της διάρκειας της μάχης στο Κομπάνι.
Επιρροή του PKK
Η συμφωνία που ανακοινώθηκε την Κυριακή (18.01.2026) από τη Δαμασκό, η οποία προβλέπει την ενσωμάτωση των Κούρδων μαχητών στις δομές του κράτους, ορίζει ότι οι SDF δεσμεύονται να φροντίσουν «να βγουν από τη χώρα όλοι οι αρχηγοί και τα μέλη του PKK» που δεν έχουν συριακή υπηκοότητα.
Αυτοί οι μη Σύροι μαχητές «που συνδέονται με το PKK στις τάξεις των SDF εκτιμάται ότι είναι μεταξύ εκατοντάδων και μερικών χιλιάδων», σύμφωνα με τον Ναράρ Χαουάς. «Οι περισσότεροι είναι Κούρδοι της Τουρκίας, με έναν μικρότερο αριθμό Κούρδων του Ιράν και του Ιράκ», προσθέτει ο αναλυτής.
«Παρότι ο αριθμός τους έχει περιοριστεί, αυτοί έχουν σημαντική επιρροή στους ρόλους της στρατιωτικής και της πολιτικής διοίκησης, και για τον λόγο αυτό η αποχώρησή τους είναι κεντρικό αίτημα της Δαμασκού», προσθέτει. Το PKK ανακοίνωσε το 2025 τη διάλυσή του και ότι καταθέτει τα όπλα του, μετά την προτροπή του ιστορικού του ηγέτη, Αμπντουλάχ Οτσαλάν, ενώ διατηρεί μια βάση στα όρη Καντίλ στο βόρειο Ιράκ.
Οι ΗΠΑ ήταν οι κύριοι προμηθευτές όπλων των SDF και εξασφάλισαν την εκπαίδευση και τη χρηματοδότησή τους. Ωστόσο, «τα βαρέα όπλα έχουν περιοριστεί σκόπιμα από την Ουάσινγκτον για να κατευνάσει τις ανησυχίες» της Τουρκίας, επισημαίνει ο Χαουάς. Η Τουρκία, η οποία σύνορα μήκους άνω των 900 χλμ. με τη Συρία, διεξήγαγε εκεί μεταξύ 2016 και 2019 επιχειρήσεις ευρείας κλίμακας κατά των SDF.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ