Επί πολλές ημέρες, η δυτική Συρία υπήρξε θέατρο μαζικών εκτελέσεων πολιτών, προερχόμενων κυρίως από την κοινότητα των αλαουιτών, έπειτα από τις επιθέσεις πιστών του καθεστώτος του Μπασάρ αλ-Ασαντ κατά των συριακών δυνάμεων ασφαλείας που προηγήθηκαν.
Οι αρχές δεν έχουν ανακοινώσει κανέναν απολογισμό. Η μη κυβερνητική οργάνωση Human Rights Watch (HRW) κάνει λόγο για «εκατοντάδες νεκρούς», ανάμεσά τους και ολόκληρες οικογένειες, ενώ το Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ανακοίνωσε ότι σκοτώθηκαν 1.225 πολίτες.
Η αντίδραση της κυβέρνησης
Η αλαουιτική μειονότητα, από την οποία προέρχεται η δυναστεία των Άσαντ, είναι στενά συνδεδεμένη με το καθεστώς Ασαντ που κυβέρνησε επί μισό αιώνα την Συρία καταστέλλοντας συστηματικά κάθε ελευθερία και πνίγοντας στο αίμα κάθε εκδήλωση διαμαρτυρίας. Το 2011, η άγρια καταστολή της λαϊκής εξέγερσης εξελίχθηκε στον πολυαίμακτο εμφύλιο πόλεμο που κατέστρεψε την χώρα.
Ο μεταβατικός πρόεδρος Αχμέντ αλ-Σάρα, ο οποίος ηγείτο της ακραίας σουνιτικής ένοπλης οργάνωσης Χάγιατ Ταχρίρ αλ-Σαμ πριν αναλάβει την εξουσία τον Δεκέμβριο του 2024, υποσχέθηκε να διώξει τους υπεύθυνους για την αιματοχυσία στην δυτική Συρία και συγκρότησε «ανεξάρτητη επιτροπή έρευνας».
Σύμφωνα με τους επιζώντες, μαρτυρίες που συγκεντρώθηκαν από το AFP και στοιχεία των οργανώσεων υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ένοπλοι αποδόθηκαν σε μία φρενίτιδα βίας από τις 6 Μαρτίου κατά αλαουιτών στις παραλιακές κοινότητες που κατοικεί η μουσουλμανική σιιτική μειονότητα.
Οι συγκλονιστικές μαρτυρίες
«Σε ορισμένες περιπτώσεις, ολόκληρες οικογένειες, μαζί με γυναίκες και παιδιά – σκοτώθηκαν εκεί», κατήγγειλαν χθες τα Ηνωμένα Έθνη. Ο ΟΗΕ έχει συγκεντρώσει μαρτυρίες, σύμφωνα με τις οποίες οι ένοπλοι «εισέβαλαν σε σπίτια, ρωτώντας τους κατοίκους αν είναι αλαουίτες ή σουνίτες, για να τους σφαγιάσουν στην συνέχεια ή να τους αφήσουν, ανάλογα με την απάντηση».
Μάρτυρας δήλωσε στο AFP ότι είδε έναν άνδρα, την γυναίκα του και τα δύο τους παιδιά να οδηγούνται έξω από το σπίτι τους σε αλαουιτικό χωριό της περιοχής της Λαττάκειας, να στήνονται σε τοίχο και να τουφεκίζονται.
Κάτοικος αλαουιτικής συνοικίας στην πόλη Μπάνιας διηγήθηκε στο AFP ότι ένοπλοι συγκέντρωσαν όλους τους άνδρες στην στέγη του κτιρίου όπου κατοικούσε ο αδελφός του και τους εκτέλεσαν. Προς το παρόν, δεν είναι δυνατόν να διαπιστωθεί η ευθύνη συγκεκριμένης οργάνωσης στις σφαγές αυτές.
Αρχικά, οι τοπικές αρχές απηύθυναν έκκληση για κινητοποίηση μετά τις εναντίον τους επιθέσεις. Σύμφωνα με τον Cédric Labrousse, ερευνητή ειδικευμένο στην Συρία, η έκκληση συνοδεύθηκε από «μαζική επέμβαση χιλιάδων ενόπλων, οι οποίοι σε καμία περίπτωση δεν αντιπροσωπεύουν τις συριακές αρχές».
Ποιοι διέπραξαν τις επιθέσεις
Οι ομάδες των ενόπλων κατέφθασαν από το Ιντλίμπ, πρώην προπύργιο της Χάγιατ Ταχρίρ αλ-Σαμ, αλλά και από ζώνες που ελέγχονται από φιλοτουρκικές πολιτοφυλακές. Η Χάγιατ Ταχρίρ αλ-Σαμ και οι συμμαχικές της ένοπλες οργανώσεις υποτίθεται ότι έχουν διαλυθεί και ενταχθεί στις νέες δυνάμεις ασφαλείας της Συρίας.
Ο Cédric Labrousse εντοπίζει τουλάχιστον τρεις πλευρές από τις οποίες προέρχονται οι δυνάμεις που επέδραμαν στις αλαουιτικές ζώνες.
Κατ’ αρχάς, «συριακές οργανώσεις που αρνούνται την εξουσία της Δαμασκού», κατά δεύτερον , «πολέμαρχους, μαζί με ορισμένες δυνάμεις τους που έχουν ενταχθεί στο σχέδιο του νέου συριακού στρατού», ανάμεσά τους φιλοτουρκικές πολιτοφυλακές, και, τέλος, «οργανώσεις ξένων τζιχαντιστών».
Ο ερευνητής επισημαίνει ότι οι ξένοι τζιχαντιστές, ανάμεσά τους «Κιργίζιοι, Ουζμπέκοι και Τσετσένοι» εκδιώχθηκαν από την περιοχή στις αρχές του Ιανουαρίου 2025 από τις νέες συριακές αρχές για «τον κατευνασμό της κατάστασης στα παράλια».
Η Human Rights Watch θεωρεί ότι «όλες οι πλευρές, περιλαμβανομένων οργανώσεων όπως η Χάγιατ Ταχρίρ αλ-Σαμ και ο εθνικός συριακός στρατός που υποστηρίζεται από την Τουρκία, οι οποίες συγκροτούν τις νέες συριακές δυνάμεις ασφαλείας, θα πρέπει να λογοδοτήσουν για τις φρικαλεότητες».
Η «αφορμή» και το χρονικό της αντιπαράθεσης
Οι επιθέσεις αυτές εκδηλώθηκαν λίγο μετά την ανακοίνωση στα κοινωνικά δίκτυα του αλαουίτη απόστρατου στρατηγού Γαγιάτ Ντάλα της συγκρότησης «Στρατιωτικού Συμβουλίου για την Απελευθέρωση της Συρίας».
Ο Γαγιάτ Ντάλα ανήκε στην περιώνυμη Τέταρτη Μεραρχία, υπό την διοίκηση του Μάχερ αλ-Ασαντ, του αδελφού του Μπασάρ, του επονομαζόμενου από την συριακή αντιπολίτευση «χασάπη της Συρίας» . Οι αλαουίτες αποτελούν πτέρυγα του σιιτικού ισλάμ, συνιστούν το 9% του συριακού πληθυσμού (1,7 εκατομμύριο) και θεωρούνται «αιρετικοί» από τους σουνίτες.
Κατά την 13ετή εμφύλιο πόλεμο, μέλη της αλαουιτικής κοινότητας επάνδρωναν τον συριακό στρατό και τις παραστρατιωτικές δυνάμεις που έπνιξαν στο αίμα τις αντίθετες προς το καθεστώς της Δαμασκού φωνές, προερχόμενες κυρίως από την σουνιτική κοινότητα.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ
