Για τα κορυφαία ζητήματα της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής και της αμυντικής στρατηγικής της Τουρκίας μίλησε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν σε συνέντευξη που παραχώρησε στο Bloomberg, κάνοντας σαφή αναφορά στα stealth μαχητικά αεροσκάφη τύπου F-35, στα ρωσικά πυραυλικά συστήματα S-400 και στις ραγδαίες γεωπολιτικές εξελίξεις.
Αρχικά, ο Τούρκος πρόεδρος τόνισε ότι η επιστροφή της Άγκυρας θα ενισχύσει σημαντικά την ασφάλεια του NATO ενώ θα αποτελέσει αφορμή για την αναθέρμανση των σχέσεων με την Ουάσινγκτον, ενώ ο Ερντογάν αποκάλυψε ότι κατά την διάρκεια της επίσκεψής του στον Λευκό Οίκο τον Σεπτέμβριο του 2025, έκανε πρόταση στον Τραμπ για την προμήθεια F-35 στην Τουρκία, χαρακτηρίζοντας «άδικο» τον αποκλεισμό της.
«Με την επιστροφή του Τραμπ στην αμερικανική προεδρία, έχει προκύψει μια ευκαιρία για να ωθηθούν οι σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ σε μια πιο λογική και εποικοδομητική βάση. Η παραλαβή από την Τουρκία των F-35 για τα οποία έχει ήδη πληρώσει, αλλά και η επανένταξή της στο πρόγραμμα, είναι σημαντικές και απαραίτητες για την βελτίωση των σχέσεων με την Ουάσινγκτον και την άμυνα του NATO» επισήμανε ο Ερντογάν.
F-16 Block 70 και S-400
Η Τουρκία επιδιώκει να επιστρέψει τα πυραυλικά συστήματα αεράμυνας S-400 που αγόρασε από τη Ρωσία, ανέφερε το Bloomberg τον περασμένο Δεκέμβριο και ο Ερντογάν έθεσε το ζήτημα αυτό στον Πούτιν κατά τη διάρκεια συνάντησης των δύο ηγετών στο Τουρκμενιστάν, ενώ την ίδια χρονική περίοδο ο Τομ Μπαράκ, πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Τουρκία και στενός σύμμαχος του Τραμπ, δήλωσε ότι το ζήτημα θα μπορούσε να επιλυθεί εντός τεσσάρων έως έξι μηνών.
Επίσης, η Άγκυρα επιδιώκει να αποκτήσει μαχητικά αεροσκάφη τύπου F-16 Block 70 από τις ΗΠΑ, με τον Ερντογάν να υπογραμμίζει ότι η Άγκυρα αναμένει πως οι όροι θα είναι σύμφωνοι με το πνεύμα της συμμαχίας του NATO, αναφέροντας ως παράδειγμα την αγορά αεροσκαφών Eurofighter από την Τουρκία.
Οι εισαγωγές αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου
Η Τουρκία είναι ο τρίτος μεγαλύτερος αγοραστής ρωσικού αργού πετρελαίου και δέχθηκε πιέσεις από την κυβέρνηση Τραμπ τον Σεπτέμβριο να περιορίσει τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Μόσχα. Τα διυλιστήρια πετρελαίου της Τουρκίας άρχισαν να μειώνουν τις αγορές τους μετά την επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ στους δύο κορυφαίους παραγωγούς πετρελαίου της Μόσχας στα τέλη του περασμένου έτους.
Σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες των ΗΠΑ, η Άγκυρα αναθεωρεί τη στρατηγική της για το φυσικό αέριο, εστιάζοντας σε εισαγωγές αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) με τον Ερντογάν να διευκρινίζει ότι η Άγκυρα επιδιώκει επενδύσεις τόσο στο αμερικανό πετρέλαιο όσο και στο αμερικανικό φυσικό αέριο.
«Έχουμε αυξήσει σημαντικά τις προμήθειές μας σε LNG, ιδίως από τις ΗΠΑ, οι οποίες κατέχουν πλέον εξέχουσα θέση στην αλυσίδα εφοδιασμού της Τουρκίας, δήλωσε ο Ερντογάν. «Η θέση της Τουρκίας είναι πολύ σαφής. Ενεργούμε σύμφωνα με τα εθνικά μας συμφέροντα και την ενεργειακή μας ασφάλεια», πρόσθεσε ο Τούρκος πρόεδρος. «Ως χώρα που βασίζεται στις εισαγωγές για ένα σημαντικό μέρος των αναγκών της σε υδρογονάνθρακες, πρέπει να ακολουθήσουμε μια προσεκτική και ισορροπημένη προσέγγιση σε όλα τα θέματα που μπορεί να επηρεάσουν την ενεργειακή μας ασφάλεια».
Ωστόσο, η Ρωσία εξακολουθεί να αντιπροσώπευε το 61% των αγορών πετρελαίου της χώρας και το 40% των προμηθειών της σε φυσικό αέριο, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα επίσημα τουρκικά στοιχεία, μια κυριαρχία δεκαετιών που πιθανότατα θα χρειαστούν χρόνια για να χαλαρώσει.
Περιφερειακές Συγκρούσεις
Η εξισορρόπηση των δεσμών με τη Ρωσία έναντι των σχέσεων με τους συμμάχους εντός πλαισίου NATO ήταν ένα δύσκολο έργο για την Τουρκία, ειδικά από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ουκρανία το 2022. Ο Ερντογάν αρνήθηκε να επιβάλει κυρώσεις στη Μόσχα, αλλά περιόρισε την ικανότητά της να στέλνει στρατιωτικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα μέσω του Βοσπόρου και έστειλε όπλα στο Κίεβο.
Χάρη στην ικανότητά της να μην εμπλέκεται στον πόλεμο, η Τουρκία παραμένει πιθανός οικοδεσπότης για μελλοντικές ειρηνευτικές συνομιλίες και θα μπορούσε να παράσχει υποστήριξη για την παρακολούθηση οποιασδήποτε εκεχειρίας μεταξύ των εμπόλεμων χωρών, δήλωσε ο Ερντογάν.
«Η Τουρκία αποτελεί τον μοναδικό παράγοντα που μπορεί να μιλήσει απευθείας τόσο με τον κ. Πούτιν όσο και με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι», είπε ο Ερντογάν. «Η πόρτα μας παραμένει ανοιχτή σε όλους. Έχω μεταφέρει αυτή την αποφασιστικότητα με σαφήνεια και σε πολλές περιπτώσεις και στους δύο» ηγέτες» ανέφερε χαρακτηριστικά.
Στη Μέση Ανατολή, η Τουρκία υπήρξε βασικός μεσολαβητής ισχύος πίσω από την κατάπαυση του πυρός του Οκτωβρίου στον πόλεμο μεταξύ Χαμάς και Ισραήλ. Ο Ερντογάν, σφοδρός επικριτής του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου και της διεξαγωγής του πολέμου στον παλαιστινιακό θύλακα, δήλωσε ότι μια προτεινόμενη Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης στη Γάζα θα δυσκολευόταν να επιτύχει νομιμότητα χωρίς την εμπλοκή της Τουρκίας.
«Βρισκόμαστε στη θέση μιας χώρας – κλειδιού για μια τέτοια αποστολή λόγω των βαθιών ιστορικών μας δεσμών με την παλαιστινιακή πλευρά, των καναλιών ασφαλείας και διπλωματίας που έχουμε διεξάγει με το Ισραήλ στο παρελθόν και της περιφερειακής μας επιρροής ως χώρα μέλος του ΝΑΤΟ», είπε. «Η πολιτική μας βούληση είναι σαφής. Είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε οποιαδήποτε ευθύνη για μια διαρκή ειρήνη στη Γάζα» υπογράμμισε ο Ερντογάν.
Πηγή: Bloomberg
