Παρμενίων 2016: Νέο πεδίο μάχης η επικοινωνία – Εντυπωσιακά ΒΙΝΤΕΟ

 Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΗΛΙΑΔΗ

Ένα εξαιρετικό βίντεο κυκλοφόρησε σήμερα το Γενικό Επιτελείο Στρατού, από την άσκηση «Παρμενίων 2016», μπαίνοντας δυναμικά στο επικοινωνιακό πεδίο της μάχης.

Οι θεωρητικοί του σύγχρονου πολέμου, επιμένουν πως στις μέρες μας θα είναι αρκετά δύσκολο να εμπλακεί η χώρα μας σε κάποιον μακροχρόνιο πόλεμο με όπλα και συνεπώς οι όποιες προετοιμασίες μας αφορούν μια κρίση που ενδεχομέως θα διαρκέσει ελάχιστο χρόνο.

Ωστόσο, το πεδίο στο οποίο θα πρέπει και οι Ένοπλες Δυνάμεις να προετοιμάζονται είναι το πεδίο της επικοινωνίας και σε αυτό έχουν μείνει σταθερά πίσω. Στην πραγματικότητα, στις μέρες μας οι νέες μορφές πολέμου θέλουν το πεδίο της μάχης να μην έχει στενά γεωγραφικά όρια, αλλά να είναι «το κοινό» που παρακολουθεί τις εξελίξεις μέσω των social media.

Η μεταπαραδοσιακή άποψη για τον πόλεμο, war 2.0 κατά τους Thomas Rid & Marc Hecker (2009) , αναφέρει πως πρόκειται κυρίως για πολιτική άσκηση, αφορά την κοινωνία και περιστρέφεται γύρω από τα πολιτισμικά συστήματα. Δεν έχει συγκεκριμένο τερματισμό ενώ βασίζεται στην ανθρώπινη νοημοσύνη. Τα media και το κοινό στον war 2.0 είναι το βασικό πεδίο της μάχης και έχουν υψηλή προτεραιότητα. Η πληροφορία είναι σε κοινή θέα, οι πηγές είναι ανοιχτές και προσφέρονται για εξωτερική κατανάλωση.

Το είδαμε να συμβαίνει κυρίως στην περίοδος της Αραβικής Άνοιξης, αλλά και σε πολλές άλλες περιτπώσεις που ακολούθησαν.

Σε γενικές γραμμές, το τοπίο της πολεμικής επικοινωνίας έχει υποστεί σημαντικές αλλάγες, επειδή έχει ουσιαστικά χαθεί το επικοινωνιακό μονοπώλιο που κατείχαν τα ΜΜΕ. Το αποτέλεσμα είναι ότι, παρόλες τις προσπάθειες των ΜΜΕ αλλά και των κυβερνησεων και στρατών να ανακτήσουν τον έλεγχο, αυτό ειναι κάτι αδύνατο καθώς οι πηγές επικοινωνίας έχουν πολλαπλασιαστεί.

Αναπάντεχες πηγές μπορεί να αναδειχτούν ως σημαντικές εκ του μη όντως. Για παραδειγμα, στην έρευνα των Siapera et al (2015) για την επιχείρηση Protective Edge του Ισραήλ στη Γάζα το καλοκαίρι του 2014, ο λογαριασμός της Farah_Gazan στο Twitter αναδείχτηκε σημαντικός επικοινωνιακός κόμβος – η Farah ήταν ενα δεκαεξάχρονο κορίτσι που χρησιμοποιούσε το Twitter από το δωμάτιο της στη Γάζα. Αυτό ήταν κάτι που ο Ισραηλινός Στρατός δεν μπορούσε να προβλέψει ούτε να ελέγξει.

Από την άλλη, ο Ισραηλινός Στρατός χρησιμοποίησε τις δικές του επικοινωνιακές μεθόδους στο Twitter, και συγκεκριμένα τα λεγόμενα infographics, με πληροφορίες και εικόνες, στοχεύοντας απευθείας στα ΜΜΕ.

Σε αυτό το δυναμικό πεδίο μάχης, οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις ακόμα υστερούν, καθώς δεν έχουν αναπτύξει μηχανισμούς ανάλογους για να έχουν ισχυρή παρουσία, πλην ορισμένων προωτοβουλιών.