Η απουσία του βασιλιά της Σαουδικής Αραβίας από την περιφερειακή διάσκεψης κορυφής που φιλοξενεί ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα, φανερώνει το δισταγμό των χωρών του Κόλπου -που είναι δυσαρεστημένες για την αδιαφορία των ΗΠΑ στην ανάμειξη του Ιράν στον αραβικό κόσμο- να υποστηρίξουν μια οποιαδήποτε πυρηνική συμφωνία με την Τεχεράνη.
Αναλυτές και διπλωμάτες στην Μέση Ανατολή χαρακτήρισαν την απόφαση του βασιλιά Σαλμάν να απουσιάσει από την συνάντηση στο Καμπ Ντέιβιντ αυτή την εβδομάδα ως περιφρόνηση, παρά τις διαψεύσεις Αμερικανών και ορισμένων Σαουδαράβων αξιωματούχων.
Το Ριάντ ανακοίνωσε την Κυριακή την απουσία του μονάρχη, μόλις δύο μέρες μετά την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου ότι θα συμμετείχε στη διάσκεψη κορυφής του Συμβουλίου Συνεργασίας των Χωρών του Κόλπου (ΣΣΠΚ). Κάποιες από τις χώρες αυτές μάλιστα αμφισβητούν τη δέσμευση του Ομπάμα να αντιμετωπίσει την υποστήριξη που παρέχει το Ιράν σε σιιτικές στρατιωτικές οργανώσεις σε όλη την περιοχή.
Ο πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Ναγιέφ που διατηρεί στενούς δεσμούς με το αμερικανικό πολιτικό και στρατιωτικό κατεστημένο θα εκπροσωπήσει την Σαουδική Αραβία στην συνάντηση της 13ης και 14ης Μαΐου πλάι στον υπουργό Άμυνας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν. Από τον Ιανουάριο που ο βασιλιάς Σαλμάν ανήλθε στην εξουσία μαζί έχουν καθορίσει τις περισσότερες πλευρές της σαουδαραβικής πολιτικής.
Η μεγαλύτερη χώρα του Κόλπου διαμαρτύρεται εδώ και χρόνια ότι η Ουάσιγκτον δεν παίρνει στα σοβαρά τις ανησυχίες της. Εκτιμά ότι η προσήλωση της Ουάσινγκτον στην επίλυση της διαμάχης για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν έχει αποσπάσει τις ΗΠΑ από πιο επείγοντα προβλήματα.
«Οι παλιές θεωρίες συνωμοσίας αποδείχθηκαν σωστές. Οι ΗΠΑ δημιουργούν απειλές για εμάς και έπειτα μας προσφέρουν περισσότερα οπλικά συστήματα. Αυτό δεν προμηνύεται καλό για μας», δήλωσε ο Σαμί Αλφαράτζ, ένας κουβετιανός σύμβουλος του ΣΣΠΚ για θέματα ασφάλειας.
Το Ριάντ πιστεύει ότι η ιρανική υποστήριξη σε στρατιωτικές οργανώσεις στο Λίβανο, στη Συρία, στο Ιράκ και στην Υεμένη είναι η μεγαλύτερη αιτία για την περιφερειακή αποσταθεροποίηση, επειδή επιδεινώνει τις σεκταριστικές εντάσεις, υπονομεύει τις κραταιές κυβερνήσεις και δίνει παράλληλα ώθηση σε σουνίτες τζιχαντιστές.
Οι Σαουδάραβες φοβούνται ότι ο Ομπάμα αντιμετωπίζει μια συμφωνία μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων και της Τεχεράνης ως την πολιτική κληρονομιά του, ενώ εκτιμούν ότι μια τέτοια συμφωνία μπορεί να άρει τις διεθνείς κυρώσεις χωρίς να χαλιναγωγίσουν τις περιφερειακές φιλοδοξίες του Ιράν.
Η Ουάσιγκτον έχει επανειλημμένα υποσχεθεί ότι θα βοηθήσει στον περιορισμό της ιρανικής κινητικότητας, προσφέροντας στις χώρες του Κόλπου καινούργιο οπλισμό και υποστηρίζοντας την συμμαχία υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας εναντίον των ανταρτών στην Υεμένη –- συμμάχων της Τεχεράνης.
Η υποστήριξη του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, που αποτελείται από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν, το Βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας, το Σουλτανάτο του Ομάν, το Κατάρ και το Κουβέιτ, είναι σημαντική για τον Ομπάμα ώστε να δείξει στο Κογκρέσο ότι η συμφωνία με το Ιράν έχει την ευρύτερη περιφερειακή υποστήριξη, παρά την αντίθεση του Ισραήλ.
Ο υπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι έχει προσπαθήσει να διαβεβαιώσει τις χώρες του Κόλπου ότι η Ουάσιγκτον δεν θα αποδεχτεί μια κακή πυρηνική συμφωνία, τονίζοντας πως στις συζητήσεις στο Καμπ Ντέιβιντ θα υπάρξουν δεσμεύσεις που θα δημιουργήσουν μια «νέα συννενόηση σε θέματα ασφαλείας» με την ΣΣΠΚ.
Η Ουάσιγκτον είναι επίσης έτοιμη να προσφέρει νέα οπλικά συστήματα υπό την πίεση για κοινό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας των χωρών του Συμβουλίου, ανέφερε υψηλόβαθμος αμερικανός αξιωματούχος την περασμένη εβδομάδα.
Η υποστήριξη του Ομπάμα για την εκστρατεία στην Υεμένη, παρά τις στρατηγικές και ανθρωπιστικές επιφυλάξεις του, αποτέλεσε ακόμη μια ένδειξη της αμερικανικής δέσμευσης για την ασφάλεια του Ριάντ.
Παρόλα αυτά τέτοιες κινήσεις δεν έχουν πείσει την Σαουδική Αραβία. «Η εμπειρία τους από τα έξι χρόνια διακυβέρνησης του Ομπάμα είναι διαβεβαιώσεις, υποσχέσεις και ωραία λόγια. Αλλά στο τέλος δεν έχουν τίποτε στα χέρια τους», δήλωσε ο Μουσταφά Αλανί, ιρακινός αναλυτής σε θέματα ασφάλειας, που διατηρεί στενές επαφές με το υπουργείο εσωτερικών της Σαουδικής Αραβίας.
«Εξακολουθούμε να πιστεύουμε βαθιά ότι το Ιράν είναι μια αποσταθεροποιητική δύναμη και με την πυρηνική συμφωνία θα γίνει ακόμη πιο αποσταθεροποιητική. Γι αυτό πιστεύω ότι εμείς – οι χώρες του Συμβουλίου και οι ΗΠΑ – δεν συμφωνούμε πια», δήλωσε ο Αμπουλκαλέχ Αμπντουλά, ένας πολιτικός επιστήμονας στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Πολλοί διπλωμάτες στην περιοχή εκτιμούν ότι η απουσία από το Καμπ Ντέιβιντ τόσο του βασιλιά Σαλμάν όσο και του στενού συμμάχου του, βασιλιά Χαμάντ του Μπαχρέιν, χώρας που φιλοξενεί τον αμερικανικό πέμπτο στόλο, μπορεί να γυρίσει μπούμερανγκ.
«Ασφαλώς αποτελεί μια περιφρόνηση. Αλλά πιστεύω ότι ο Ομπάμα δεν πρόκειται να το ανεχτεί. Επιθυμεί την πυρηνική συμφωνία και είναι γι’ αυτόν η πρώτη προτεραιότητα», δήλωσε ένας δυτικός διπλωμάτης που εδρεύει στην περιοχή.
ΠΗΓΗ: ΑΠΕ
