Ο ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ, αναφέρει ότι η Κομισιόν επιχειρεί να τοποθετήσει τη Λευκωσία σε «μέγκενη πιέσεων», με χρονικό ορίζοντα τον Μάρτιο του 2016 και δίλημμα τη λύση του Κυπριακού ή το ξεπάγωμα τουρκικών διαπραγματευτικών κεφαλαίων.
Όπως επισημαίνεται, ο επίτροπος διεύρυνσης Γιοχάνες Χαν συναντήθηκε χθες με την υπουργό Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Τουρκίας Μπερίλ Ντεντέογλου και, όπως δήλωσε στον «Φ» η εκπρόσωπός του Μάγια Κοτσίγιαντσιτς, αποφάσισε να υποβάλει πριν το τέλος του προσεχούς Μαρτίου ανανεωμένη πρόταση για ξεπάγωμα του κεφαλαίου 26 (Παιδεία-Πολιτισμός), το οποίο έχει παγώσει μονομερώς η Κυπριακή Δημοκρατία, καθώς και αναθεωρημένες προτάσεις για προώθηση των κεφαλαίων 23 (Θεμελιώδη Δικαιώματα), 24 (Δικαιοσύνη) και 15 (Ενέργεια), τα οποία επίσης έχει μπλοκάρει η Λευκωσία από το 2009. Η δήλωση της εκπροσώπου αναφέρει ότι : «Ο επίτροπος Χαν ανακοίνωσε την πρόθεση της Κομισιόν να υποβάλει μέχρι το τέλος του πρώτου τριμήνου του 2016 αναθεωρημένες προτάσεις αντιπαραβολής (screening reports) με κριτήρια ανοίγματος (opening benchmarks) για τα κεφάλαια 23 και 24 (κεφάλαια για το Κράτος Δικαίου), αναθεωρημένη έκθεση για το κεφάλαιο 15 (Ενέργεια) και ανανεωμένη πρόταση για άνοιγμα του κεφαλαίου 26 (Παιδεία)». Η εκπρόσωπος ανέφερε ακόμη στον «Φ» ότι «εν συνεχεία οι συζητήσεις θα μπορούν να αρχίσουν στο Συμβούλιο επί όλων των κεφαλαίων χωρίς να προκαταλαμβάνουν τη θέση των κρατών-μελών επί του ανοίγματος των κεφαλαίων».
Όπως σημειώνεται στην ανταπόκριση :«Αν και βεβαίως τα κράτη-μέλη διατηρούν δικαίωμα άσκησης βέτο, είναι τουλάχιστον προφανές ότι μια τέτοια πρόταση εκ μέρους της Κομισιόν θα προκαλέσει τσουνάμι πιέσεων προς τη Λευκωσία, είτε για λύση του Κυπριακού μέχρι τον Μάρτιο του 2016, είτε για ξεπάγωμα των τουρκικών κεφαλαίων. Θα πρέπει μάλιστα να επισημανθεί ότι το χρονικό σημείο του πρώτου τριμήνου 2016, που επέλεξε ο Γιοχάνες Χαν, μόνο τυχαίο δεν είναι. Συμπίπτει απόλυτα με την ενημέρωση που όπως απεκάλυψε ο «Φ» έκανε προς τις Βρυξέλλες ο Έσπεν Μπαρθ Άιντα, προβλέποντας συμφωνία στο Κυπριακό επί όλων των ανοικτών ζητημάτων μέχρι το τέλος του 2015, δρομολόγηση της συγγραφής νέου Συντάγματος και χωριστά δημοψηφίσματα τον Μάρτιο του 2016.
Η θεώρηση αυτή καθώς και η χρονική διασύνδεση των εξελίξεων στο Κυπριακό και στο ζήτημα του ξεπαγώματος κεφαλαίων ήταν τουλάχιστον εμφανείς στις δηλώσεις και της υπηρεσιακής υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Τουρκίας Μπερίλ Ντεντέογλου, η οποία σημείωσε ότι η Άγκυρα αναμένει πρόοδο για ξεπάγωμα διαπραγματευτικών κεφαλαίων, παραπέμποντας και στην ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για λύση του Κυπριακού. Η κ. Ντεντέογλου χαρακτήρισε ιδιαιτέρως θετικές και αισιόδοξες τις απευθείας συνομιλίες, σημειώνοντας πάντως ότι «εάν υπάρξει βούληση, κάποια κεφάλαια θα μπορούσαν να ανοίξουν ακόμη και σήμερα». Πρόσθεσε ότι συζήτησε με την Κομισιόν ποια κεφάλαια θα μπορούσαν να ανοίξουν και σε ποιο στάδιο βρίσκεται η διαδικασία για την προώθησή τους.
Κύκλοι της ΕΕ θεωρούν ότι η έκφραση πρόθεσης του επιτρόπου Χαν για προώθηση 4 κεφαλαίων που μπλοκάρει η Λευκωσία, πριν το τέλος του πρώτου τριμήνου 2016, στοχεύει στην ικανοποίηση της Άγκυρας, η οποία ζήτησε «ισχυρότερες δεσμεύσεις» επί του ξεπαγώματος κεφαλαίων προκειμένου να συναινέσει στο Σχέδιο Δράσης με την ΕΕ για την προσφυγική κρίση. Οι Βρυξέλλες έστειλαν και πάλι στην Άγκυρα υψηλόβαθμους τεχνοκράτες με στόχο την εξεύρεση λύσης, και επί των τουρκικών απαιτήσεων, τόσο για εξασφάλιση ευρωπαϊκών κονδυλίων τουλάχιστον 3 δισ. ευρώ (φρέσκο χρήμα), όσο και για εγγυήσεις προς ελευθέρωση των ευρωπαϊκών θεωρήσεων διαβατηρίων για Τούρκους πολίτες από την 1η Ιουλίου 2016».
Σε άλλο σημείο της ίδιας εφημερίδας υπάρχει δημοσίευμα με τίτλο «Κεφάλαιο 17- Ανοίγει πριν το τέλος 2015» το οποίο αναφέρει ότι :
Πλώρη για ξεπάγωμα του κεφαλαίου 17 των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας, για την «Οικονομική και Νομισματική Πολιτική», το οποίο είχε μπλοκάρει μονομερώς η Γαλλία το 2007, βάζουν οι Βρυξέλλες. Η εκπρόσωπος του επιτρόπου για τη Διεύρυνση Γιοχάνες Χαν, Μάγια Κοτσίγιαντσιτς, δήλωσε στον «Φ» ότι ο Αυστριακός επίτροπος «ελπίζει ότι οι συζητήσεις επί του κεφαλαίου 17 θα ολοκληρωθούν στο Συμβούλιο σύντομα και ότι πριν το τέλος του έτους θα μπορέσει να συγκληθεί Διακυβερνητική Διάσκεψη για το επίσημο άνοιγμά του». Πληροφορίες του «Φ» αναφέρουν ότι ο Φρανσουά Ολάντ άναψε ήδη πράσινο φως για άρση του βέτο που είχε προβάλει ο προκάτοχός του Νικολά Σαρκοζί, το 2007. Αυτό που απομένει πλέον είναι ο καθορισμός του ακριβούς χρονικού σημείου για ξεπάγωμα του κεφαλαίου 17, κάτι που θα εξαρτηθεί κυρίως από τη συνεργασία της Τουρκίας στο ζήτημα της προσφυγικής κρίσης.
