Οι κάτοικοι της Θεσσαλονίκης πάγωσαν στις οκτώ το πρωί της 9ης Απριλίου του 1941, όταν είδαν τους Γερμανούς κατακτητές να εισβάλλουν στην πόλη τους. Με τανκς, άρματα, αεροπλάνα και πλήθος στρατού, έκαναν επίδειξη δύναμης.
Η Θεσσαλονίκη ήταν η πρώτη μεγάλη ελληνική πόλη που καταλήφθηκε από τους Ναζί. Αν και η συντριπτική πλειφηφία γύρισε την πλάτη στην Βέρμαχτ, κάποιοι ελάχιστοι έσπευσαν «αυθορμήτως» να φωτογραφηθούν μαζί τους και να ωραιοποιήσουν την εικόνα του εισβολέα για τις ανάγκες της προπαγάνδας.
Η στρατιωτική παρέλαση των Γερμανών Οι περισσότεροι πολίτες δεν παρακολούθησαν τη στρατιωτική παρέλαση. Έμειναν στα σπίτια τους. Ο τότε δήμαρχος Κώστας Μερκουρίου με διάγγελμα τους καλούσε επίμονα να επιστρέψουν στις καθημερινές τους ασχολίες και να επιδείξουν εμπιστοσύνη, «προς τον Στρατόν της Γερμανίας, όστις από της πρώτης στιγμής της εισόδου του εις την πόλιν, ετήρησεν έναντι ημών στάσιν γενναιόφρονα και ιπποτικήν». Οι διαβεβαιώσεις ότι δεν κινδυνεύουν οι ζωές και οι περιουσίες τους, δεν έπεισαν τους πολίτες. Η επίδειξη στρατιωτικής δύναμης από τους Γερμανούς ήταν εφιαλτική, σύμφωνα με τη μαρτυρία του ποιητή και δημοσιογράφου Γιώργου Βαφόπουλου: «Βούιζε όλο το στερέωμα πάνω από την πόλη, οι κινητήρες τράνταζαν τα τζάμια των σπιτιών, σμήνη ολόκληρα πετούσαν πάνω από τις στέγες, έφευγαν κι έρχονταν άλλα πίσω τους και πάλι ξανάρχονταν κι έπλεκαν πάνω από την πτοημένη πόλη ένα φοβερό δίχτυ από σίδερο, αγκυλωτούς σταυρούς και βρυχηθμούς τεράτων της αποκαλύψεως». …
Η παράδοση της Θεσσαλονίκης και το στρατόπεδο συγκέντρωσης Μετά την παράδοση της πόλης, το στρατηγείο των Γερμανών εγκαταστάθηκε προσωρινά στο ξενοδοχείο «Ριτζ» στην πλατεία Ελευθερίας. Από τις πρώτες ενέργειες ήταν να μετατρέψουν το στρατόπεδο Παύλου Μελά σε στρατόπεδο συγκέντρωσης, από το οποίο αργότερα πήραν πολλούς κρατούμενους για να τους εκτελέσουν ως αντίποινα. …
