Ο Πρόεδρος Andres Manuel Lopez Obrador κατά την πρώτη του ημέρα στο προεδρικό αξίωμα έγειρε το ζήτημα της ενίσχυσης του ρόλου του Στρατού στον «πόλεμο» κατά της εγκληματικότητας που μαστίζει την χώρα.
Μιλώντας μπροστά σε στρατηγούς και άλλους αξιωματικούς, ο Lopez Obrador δήλωσε ότι η αναδιάρθρωση του στρατού είναι «απαραίτητη» για να ανταποκριθεί στο τεράστιο καθήκον που έχει να κάνει το Μεξικό ασφαλέστερο.
Το σχέδιο απαιτεί μια συνταγματική μεταρρύθμιση που θα επιτρέπει στους Πεζοναύτες και το στρατό να σχηματίσουν μια Εθνική Φρουρά για να αστυνομεύσουν το μεγαλύτερο μέρος της χώρας.
Το Ανώτατο Δικαστήριο του Μεξικού απέρριψε τον περασμένο μήνα έναν αντίστοιχο σχετικό νόμο που είχε προτείνει η προηγούμενη κυβέρνηση, αποφασίζοντας ότι το μέτρο ήταν αντισυνταγματικό.
Η βαθιά ριζωμένη διαφθορά και η αναποτελεσματικότητα της Αστυνομίας στο Μεξικό έχει οδηγήσει τη χώρα να στηρίζεται για πολλά χρόνια στον στρατό για την καταπολέμηση των καρτέλ των ναρκωτικών σε διάφορα μέρη της χώρας. Ωστόσο, τόσο οι ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων όσο και οι στρατιωτικοί διοικητές έχουν εκφράσει από καιρό την ανησυχία τους για αυτή την αποστολή αστυνόμευσης ανοικτού τύπου.
Ο Lopez Obrador, ο οποίος ψηφίστηκε από περισσότερους από 30 εκ. Μεξικανούς πέτυχε μια σαρωτική νίκη στις εκλογές του Ιουλίου, εξασφαλίζοντας στο κόμμα του την πλειοψηφία στο Κογκρέσο.
Εάν τρεις ή τέσσερις ακόμη βουλευτές προσχωρήσουν στο κόμμα του, τότε ο Obrador θα έχει την αναγκαία αυξημένη πλειοψηφία για να περάσει συνταγματικές μεταρρυθμίσεις.
Ο Lopez Obrador λέει ότι θα θέσει το ζήτημα της δημιουργίας μιας Εθνικής Φρουράς σε δημοψήφισμα, ώστε οι πολίτες να μπορούν να συμμετέχουν στην απόφαση.
Ο Lopez Obrador κατά την προεκλογική του εκστρατεία είχε αρχικά υποσχεθεί να επιστρέψει τα στρατεύματα στους στρατώνες και να μην συνεχίσει να αναπτύσσει το στρατό σε ρόλο καταστολής της εγκληματικότητας, όμως έκτοτε έχει αλλάξει τη θέση του, ισχυριζόμενος ότι δεν είχε συνειδητοποιήσει πόσο απελπιστικά διεφθαρμένοι ήταν οι φορείς επιβολής του νόμου.
Η κατάσταση στο Μεξικό, όμως, είναι κρίσιμη. Το εθνικό ινστιτούτο στατιστικών κατέγραψε 31.174 βιαιοπραγίες το 2017, αριθμός ρεκόρ από το 1997 όταν ξεκίνησαν να τηρούνται σχετικά αρχεία, ξεπερνώντας ακόμα και το 2011, έτος κατά το οποίο ο πόλεμος των καρτέλ ήταν στο απόγειο του. Ο αριθμός των ανθρωποκτονιών άγγιξε τις 25 ανά 100.000 κατοίκους – κοντά στα επίπεδα της Βραζιλίας και της Κολομβίας που βρίσκονται στα 27 ανά 100.000.
