Το θρυλικό Novgorod κατασκευάστηκε στο ναυπηγείο της Αγίας Πετρούπολης από το 1871 έως το 1874. Ο ρωσικός στρατός οραματιζόταν να είναι το πρώτο πλοίο μιας νέας κατηγορίας πλοίων που θα εξασφάλιζαν τη ναυτική κυριαρχία στη Μαύρη Θάλασσα.
Ήταν μετά την ήττα της στον Πόλεμο της Κριμαίας (1853-1856) που οι νικηφόρες δυνάμεις απαγόρευσαν στη Ρωσία να κατεβάσει πολεμικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα.
Κι όταν αυτοί οι ντροπιαστικοί περιορισμοί πήραν τέλος κάποια χρόνια αργότερα, η Ρωσία ξανασυναρμολόγησε στα γρήγορα τον στόλο της στη Μαύρη Θάλασσα, αυτή τη φορά βέβαια με νέα και υπερσύγχρονα σκάφη που θα μπορούσαν να αφανίσουν τους στόλους Γαλλίας και Βρετανίας, αν οι πολεμικοί τους δρόμοι ξαναδιασταυρώνονταν ποτέ.
Στο πλαίσιο αυτό, από το 1871-1874, οι Ρώσοι χάρισαν στην ανθρωπότητα ένα από τα πλέον παράξενα πολεμικά πλοία που είδαν ποτέ οι θάλασσες. Ο Andrei Alexandrovich Popov, ο αξιωματικός του ναυτικού που ήταν υπεύθυνος για τον σχεδιασμό, ήθελε το πλοίο του να είναι θωρακισμένο ως εκεί που δεν παίρνει, κατά τα τρέχοντα πρότυπα των αντίστοιχων design της εποχής, έκανε όμως την κίνηση-ματ δίνοντάς του κυκλικό κύτος!
Το «Novgorod» ζύγιζε 2.490 τόνους και είχε διάμετρο πάνω από 30 μέτρα, με τα 2 κανόνια του να μπορούν να αποσυρθούν μέσα στον θωρακισμένο πυργίσκο. Τα όπλα του μάλιστα ήταν προσαρμοσμένα πάνω σε έναν κυκλικό δίσκο, ώστε να μπορούν να περιστραφούν κατά 35 μοίρες προς πάσα κατεύθυνση. Όσο για την κίνησή του, 6 μηχανές τροφοδοτούσαν ισάριθμες προπέλες…
Αφού δοκιμάστηκε στα νερά και απέδειξε την αποτελεσματικότητά του, η Ρωσία αποφάσισε να ακολουθήσει τον σχεδιασμό του «Novgorod», μόνο που το ήθελε ακόμα μεγαλύτερο! Από το 1874-1877, ο Popov μπήκε και πάλι στο σχεδιαστήριο για να σκαρώσει τον 3.550 τόνων αυτή τη φορά «Vice-Admiral Popov» (Αντιναύαρχο Ποπόφ), με διάμετρο 36,5 μέτρων, που πήρε το όνομά του ως φόρο τιμής στον σχεδιαστή του.
Τα ευφάνταστα σκάφη του Ποπόφ είχαν όμως τα ψεγάδια τους, και μάλιστα πολλά: παράδερναν συχνά ακόμα και στα ήρεμα νερά ποταμών, για να μη μιλήσουμε για τις ανοιχτές θάλασσες, και ακόμα χειρότερα, τόσο το «Novogord» όσο και το «Popov» περιστρέφονταν πολλές φορές σε κυκλικά μοτίβα, ιδιαίτερα όταν κινούνταν με μικρή ταχύτητα!
Κι ενώ για το ναυτικό ο σχεδιασμός δεν προκρίθηκε, ο τσάρος τόσο λάτρεψε το design που παρήγγειλε να του κατασκευάσουν μια θαλαμηγό στα πρότυπά του.
Έτσι κι έγινε, και σύντομα το τσαρικό γιοτ «Livadia» θα αποτελούσε το καμάρι του προσωπικού αυτοκρατορικού στόλου.
Όπως κι αν έχει, τα δύο πολεμικά πλοία δοκιμάστηκαν ανεπιτυχώς στη μάχη, κατά τη διάρκεια του Ρωσο-Τουρκικού Πολέμου (1877-1878), αν και δεν συνέβαλαν καθόλου στη ρωσική νίκη κατά του μακροχρόνιου εχθρού της.
Παρά τα ανυπέρβλητα προβλήματα, το «Novgorod» και το «Popov» υπηρέτησαν στη ρωσική ναυτική δύναμη του Δούναβη και παρέμειναν σε λειτουργία μέχρι το 1903.
Η ζωή τους πήρε επίσημα τέλος το 1912, όταν τέθηκαν σε αχρηστία…
