Σε νέο ιστορικό χαμηλό υποχώρησε χθες η τουρκική λίρα αγγίζοντας την ισοτιμία των 7,6 λιρών προς ένα δολάριο και φέρνοντας όλο και πιο κοντά μια αναγκαστική αύξηση των επιτοκίων που τόσο προσπαθεί να αποφύγει η Τράπεζα της Τουρκίας.
Η τουρκική λίρα είναι θύμα της δημαγωγίας του Τούρκου προέδρου, ο οποίος επιμένει να διατηρεί σε πολύ χαμηλά επίπεδα το κόστος του δανεισμού προκειμένου να συνεχίζονται οι υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης. Εχει μάλιστα δηλώσει επανειλημμένως ότι είναι εχθρός των επιτοκίων και έχει προβάλει την ανορθόδοξη άποψη ότι τα υψηλά επιτόκια οδηγούν σε άνοδο τον πληθωρισμό. Το αποτέλεσμα είναι να εγκαταλείπεται η Τουρκία από το ξένο κεφάλαιο που τόσο έχει ανάγκη για την κάλυψη των ελλειμμάτων της.
Μετά τη νομισματική κρίση στην οποία βυθίστηκε η Τουρκία προ διετίας εν μέσω διπλωματικής κρίσης με την Ουάσιγκτον, η κεντρική τράπεζα προχώρησε σε δύο επιθετικές κινήσεις των επιτοκίων φτάνοντας τελικά το κόστος δανεισμού στο 21%. Κατόρθωσε, έτσι, να ανακόψει τότε τόσο την πτώση του νομίσματος όσο και τον πληθωρισμό που είχε εκτιναχθεί σε επίπεδα σαφώς πάνω από το 20%. Στη συνέχεια, όμως, και έπειτα από αλλεπάλληλες παρεμβάσεις του Τούρκου προέδρου, που αντικατέστησε τον επικεφαλής της, η κεντρική τράπεζα προχώρησε σε τρεις μειώσεις των επιτοκίων. Εφτασε, έτσι, εκ νέου τα επιτόκια δανεισμού στο 8,25% με την τελευταία μείωση τον περασμένο Μάιο. Το επίπεδο στο οποίο βρίσκονται τώρα, όμως, τα επιτόκια της λίρας είναι στην πραγματικότητα σε αρνητικό έδαφος, δεδομένου ότι ο πληθωρισμός στη γειτονική χώρα κυμαίνεται γύρω στο 12%. Η τουρκική λίρα έχει, έτσι, υποχωρήσει στις 13 από τις τελευταίες 15 συνεδριάσεις και συγκαταλέγεται στα νομίσματα που είχαν τη χειρότερη πορεία μέσα στο τρέχον έτος.
Αναλυτές της αγοράς, συμπεριλαμβανομένων εκείνων της Goldman Sachs, εκτιμούν ότι στην προγραμματισμένη για την Πέμπτη συνεδρίασή της η κεντρική τράπεζα θα αυξήσει ένα από τα επιτόκιά της με τα οποία ρυθμίζει τη ρευστότητα στην αγορά. Σημειωτέον ότι στην Τουρκία υφίσταται σύνθετο σύστημα πολλαπλών επιτοκίων. Στην περίπτωση αυτή ίσως κατορθώσει να στηρίξει προσωρινά την τουρκική λίρα που ήδη έχει υποτιμηθεί έναντι του δολαρίου κατά 22% από την αρχή του έτους, ενώ έχει χάσει το ήμισυ της αξίας της στα τελευταία τρία χρόνια.
Οπως τονίζουν, πάντως, αναλυτές της αγοράς, αν η κεντρική τράπεζα δεν προχωρήσει σε αύξηση του βασικού επιτοκίου δανεισμού, απλώς θα αναβάλει μια αναπόφευκτη απόφαση. Εκτιμούν πως είναι θέμα χρόνου να αναγκαστεί να το κάνει μολονότι έτσι θα ανακόψει τον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας, μετά την ύφεση κατά 10% που κατέγραψε το δεύτερο τρίμηνο λόγω της πανδημίας.
Η κεντρική τράπεζα ευελπιστεί, άλλωστε, πως θα υποχωρήσει ο επίμονα διψήφιος πληθωρισμός, αλλά έως τώρα οι ελπίδες της έχουν διαψευσθεί παρά την οικονομική κρίση της πανδημίας.
Δεν λείπουν, πάντως, και οι αναλυτές που προβλέπουν μια αποφασιστική κίνηση της κεντρικής τράπεζας μέσα στην εβδομάδα.
Αναλυτές της Deutsche Bank εκτιμούν πως στη συνεδρίαση της Πέμπτης θα προχωρήσει σε αύξηση του βασικού επιτοκίου κατά 200 μονάδες βάσης.
