Στην αναγκαιότητα ριζικών αλλαγών στις Ένοπλες Δυνάμεις «με γρήγορο ρυθμό και αίσθημα ευθύνης» για λόγους επιβίωσης της χώρας αναφέρθηκε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, ο οποίος συμμετείχε σήμερα, Τρίτη 9 Δεκεμβρίου, στο ετήσιο συνέδριο της SAP, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, όπου είχε συζήτηση με τον δημοσιογράφο Απόστολο Μαγγηριάδη, για τις αλλαγές στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις και τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις.
Μιλώντας για το τι αλλάζει στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις σε σχέση με το παρελθόν, ο κ. Δένδιας ξεκαθάρισε: «Η απάντηση είναι μονολεκτική: όλα. Και πρέπει να αλλάξουν όλα εάν θέλουμε να έχουμε δυνατότητα επιβίωσης σε αυτό το νέο περιβάλλον».
Για τη γεωγραφική θέση της χώρας, ο κ. Δένδιας ανέλυσε: «Είναι και μειονέκτημα και πλεονέκτημα. Εξαρτάται πώς το χρησιμοποιείς. Είναι μειονέκτημα γιατί σε φέρνει σε μια περιοχή που έχει μεγάλες προκλήσεις ασφαλείας. Είναι μειονέκτημα γιατί δίπλα σου υπάρχει μία χώρα πολύ μεγαλύτερη από σένα, η οποία έχει εκφράσει σαφή απειλή εναντίον σου. Είναι μειονέκτημα γιατί βρισκόμαστε δίπλα σε πάρα πολλά σημεία αστάθειας.
Η απάντηση στο τι πρέπει να αλλάξει στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις είναι μονολεκτική: «όλα»! Και πρέπει να αλλάξουν όλα εάν θέλουμε να έχουμε δυνατότητα επιβίωσης στο νέο περιβάλλον.
Ως Υπουργός Εθνικής Άμυνας εάν θεωρώ ότι έχω μία δυνατότητα, είναι να αντιλαμβάνομαι ότι έχουν… pic.twitter.com/9o90TC0WH0
— Nikos Dendias (@NikosDendias) December 9, 2025
Είναι όμως πλεονέκτημα ακριβώς γιατί βρισκόμαστε σε σταυροδρόμι ηπείρων, ακριβώς γιατί τέμνονται οδοί επικοινωνίας. Ακριβώς γιατί μας φέρνουν σε επαφή με διαφορετικές δυνατότητες, με διαφορετικούς πολιτισμούς, με διαφορετικές κουλτούρες, τα οποία μπορούν αν τα χρησιμοποιήσουμε σωστά ως στοιχεία, να οδηγήσουν τη χώρα σε μία σημαντική οικονομική ανάπτυξη, η οποία απαιτείται».
Για το ανθρώπινο επιστημονικό κεφάλαιο της Ελλάδας και το πώς αυτό πρέπει να αξιοποιηθεί στη νέα εποχή των Ενόπλων Δυνάμεων, ο κ. Δένδιας υπογράμμισε ότι αυτό «είναι απολύτως αναγκαίο» ενώ αναφερόμενος στα drones συμπλήρωσε: «Ας υποθέσουμε ότι είμαστε μια χώρα που έχει χρήματα να διαθέσει και ας υποθέσουμε ότι πάμε και αγοράζουμε από το εξωτερικό πέντε εκατομμύρια μικρά drones, τα αποθηκεύουμε και νιώθουμε ότι είμαστε ασφαλείς, γιατί έχουμε έναν πολύ μεγάλο αριθμό από αυτά. Αυτό είναι τελείως λάθος. Αυτά τα συγκεκριμένα, μετά από ένα μήνα, δεν λέω μετά από ένα χρόνο, είναι outdated. Εάν δεν έχεις τη δυνατότητα να επέμβεις στο software τους και να αλλάξεις τον τρόπο με τον οποίον λειτουργούν, ώστε να ανταποκριθούν στις συνθήκες του πεδίου, όπως αυτές έχουν μεταβληθεί, γιατί ακριβώς το ίδιο πράγμα κάνει και ο δυνάμει αντίπαλός σου ή θα κάνει ο δυνάμει αντίπαλός σου, δεν έχεις κερδίσει τίποτα».
«Πρέπει να αναπτύξεις τη δυνατότητα να κατασκευάζεις ακόμα και επί του πεδίου, και αυτό κάνουμε τώρα» ξεκαθάρισε.
Ο «Κένταυρος» και η «Ασπίδα του Αχιλλέα»
Για το σύστημα «Κένταυρος», ο κ. Δένδιας το χαρακτήρισε «μια ιστορία επιτυχίας», διότι ο «Κένταυρος» είναι το προϊόν, αλλά, όπως είπε, «μεγαλύτερη σημασία από το προϊόν έχει η διαδικασία».
«Μέχρι τώρα, οι Ένοπλες Δυνάμεις, όπως όλες οι Ένοπλες Δυνάμεις όλων των χωρών, ζητούσαν προϊόντα. Ζητούσαν από την πολιτική ηγεσία, από την κυβέρνηση, να τους αγοράσει αεροπλάνα, ζητούσαν να τους αγοράσει πλοία. Πλέον, δημιουργούμε μια διαφορετική προσέγγιση. Όχι, ιδίως για τις μεγάλες πλατφόρμες, αλλά για συστήματα, τα οποία μπορεί να φαίνονται ταπεινότερα, όπως τα drones, τα αντί-drones, όπως τα στοιχεία του cyber security, αλλά είναι μοχλοί και πολλαπλασιαστές» είπε ο υπουργός.
Και εξήγησε: «Δημιουργήσαμε μια Διεύθυνση Καινοτομίας στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Η Διεύθυνση Καινοτομίας έχει επικεφαλής έναν στρατηγό. Τι κάνει ο στρατηγός αυτός; Ζητάει από τις Ένοπλες Δυνάμεις όχι να ζητήσουν προϊόντα, αλλά να θέσουν ερωτήματα, να θέσουν προβλήματα. Παράδειγμα προβλήματος; Η χώρα που με απειλεί έχει έναν μεγάλο αριθμό drones, που κινείται με σμήνη και χρειάζεται να το αντιμετωπίσω, τι πρέπει να κάνω γι΄ αυτό; Αυτό το ερώτημα το παίρνει και το μεταφέρει σε ένα άλλο πρόσωπο, το οποίο φτιάξαμε, Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου, το ΕΛΚΑΚ. Και το ΕΛΚΑΚ θέτει το ερώτημα στο οικοσύστημα καινοτομίας και αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Πηγαίνει λοιπόν στις επιχειρήσεις, πηγαίνει στα ερευνητικά εργαστήρια και τους λέει έχουμε να αντιμετωπίσουμε σμήνη drones αυτού του τύπου, τι θα προτείνατε σαν απάντηση; Και έρχεται μια σειρά από απαντήσεις».
Για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», ο κ. Δένδιας τόνισε ότι «έχει πάρα πολλά επίπεδα», όπως η Ασπίδα του Αχιλλέα είχε πέντε επίπεδα, και συγκεκριμένα όπως είπε «αντιαεροπορικό, αντιπυραυλικό, αντι-drone, αντι-πλοϊκό και Anti- submarine, κάτω από τη θάλασσα».
«Όλα αυτά στα οποία εντάσσονται το σύνολο των συστημάτων της χώρας, τα πλοία, τα αεροπλάνα, τα άρματα, οι στρατιώτες. Οτιδήποτε μπορείτε να φανταστείτε που έχει σένσορες που επικοινωνούν με αυτό το ολιστικό σύστημα, από κάτω πρέπει να υπάρχει ένα ενοποιημένο Command and Control, το οποίο προτεραιοποιεί την επερχόμενη απειλή, την αξιολογεί και προτείνει και την απάντηση σε αυτήν. Όλο αυτό λοιπόν εάν δεν έχει ελληνική τεχνογνωσία κι αν δεν μπορούμε εμείς να το παρακολουθήσουμε και να το εξελίξουμε, είμαστε χαμένοι» ανέφερε ο υπουργός.
Ο οπλίτης, η ευρωπαϊκή άμυνα και οι ΗΠΑ
Για το ρόλο του οπλίτη, ο κ. Δένδιας εξήγησε ότι θα «είναι ένας διαφορετικός οπλίτης» και συνέχισε: «Αλλά κυρίως θα είναι διαφορετικά εκπαιδευμένος και θα κάνει άλλα πράγματα. Η εποχή που παρατάσσονταν οι στρατιώτες ο ένας δίπλα στον άλλον όπως βλέπετε στις ταινίες και αρχίζουν πυρ, αυτό να το ξεχάσουμε. Ο νέος οπλίτης είναι μπροστά από μια οθόνη, χειρίζεται ένα, ή δύο, ή πολύ περισσότερα FPV’s ή άλλα drones και αυτά είναι το εργαλείο της μάχης, αυτά είναι η σύγχρονη σφαίρα. Το όπλο είναι για την αυτοπροστασία του. Και επίσης πρέπει να είναι εκπαιδευμένος».
«Ένα από τα στοιχεία της εκπαίδευσής τους, θα είναι ο χειρισμός drones και βεβαίως μερικοί από αυτούς αντι-drones. Θα τους εκπαιδεύσουμε σε ένα τελείως καινούριο πλαίσιο» πρόσθεσε.
Για τις μισθολογικές αυξήσεις στα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, ο κ. Δένδιας τόνισε ότι «προσθέτουμε να δημιουργήσουμε ένα ενάρετο παράδειγμα» με αυξήσεις που ξεκινούν από 13%, 14% και φτάνουν στο 53%, 54% και «δεν προέρχονται από επιπλέον χρήματα που μας έδωσε το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους».
«Προέρχονται», συμπλήρωσε, «από εσωτερικές εξοικονομήσεις».
Και ανέλυσε ότι «μέσα από εξοικονομήσεις που έχουμε δημιουργούμε το μεγαλύτερο στεγαστικό πρόγραμμα που έχει γίνει στην Ελλάδα ποτέ» με 10.000 καινούργιες κατοικίες και επισκευή περισσότερων από 7.000, «οι οποίες λύνουν συνολικά το πρόβλημα των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας».
Για την Άμυνας της Ευρώπης, ο κ. Δένδιας υπογράμμισε: «Η Ευρώπη πρέπει να βάλει ένα μακροπρόθεσμο προγραμματισμό και κυρίως να αλλάξει την κουλτούρα της, να δημιουργήσει μία κουλτούρα αυτοθυσίας».
Για τη νέα στρατηγική ασφαλείας των ΗΠΑ, ο κ. Δένδιας σε ξεκαθάρισε: «Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα νέο ενδεχόμενο. Η «ομπρέλα» να μην είναι πάνω από το κεφάλι μας. Μας φέρνει προ των ευθυνών μας, μας λέει με τον πιο απλό τρόπο ότι πρέπει να μπορείτε και μόνοι σας, να φροντίζετε την άμυνά σας. Εσείς οι Ευρωπαίοι».
«Άρα», συμπλήρωσε, «μας αναγκάζει να δούμε τον εαυτό μας στον καθρέπτη και να αποφασίσουμε ότι πρέπει να κάνουμε το αυτονόητο για κάθε προηγμένη κοινωνία, να μπορούμε να υπερασπίσουμε τις αρχές και τις αξίες για τις οποίες υπάρχουμε».
