Η αναβάθμιση του στόλου των μαχητικών αεροσκαφών F-16 που διαθέτει η Πολεμική Αεροπορία στο επίπεδο Viper αποτελεί το σημαντικότερο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού μαχητικών που υλοποιείται σήμερα στην Ελλάδα και εξελίσσεται σύμφωνα με τον επιχειρησιακό σχεδιασμό του Αεροπορικού Επιτελείου.
Το πρόγραμμα, το οποίο υλοποιείται στις εγκαταστάσεις της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ) σε συνεργασία με τη Lockheed Martin, συνεχίζει να καταγράφει σταθερή πρόοδο, ενώ ήδη έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες αναβάθμισης σε 56 μαχητικά αεροσκάφη F-16 που έχει η Πολεμική Αεροπορία.
Πρόκειται για ένα ορόσημο ιδιαίτερης σημασίας, καθώς επιβεβαιώνει ότι, παρά τις δυσκολίες των προηγούμενων ετών και τις αυξημένες απαιτήσεις του προγράμματος, η διαδικασία έχει πλέον αποκτήσει σταθερό ρυθμό παραγωγής.
Κάθε νέο F-16 Viper που παραδίδεται στην Πολεμική Αεροπορία ενισχύει την επιχειρησιακή ισχύ της, ενώ παράλληλα προσφέρει πολύτιμη εμπειρία τόσο στο προσωπικό της ΕΑΒ όσο και στους τεχνικούς της.
Πάνω από τα δύο τρίτα του στόλου
Το ελληνικό πρόγραμμα αφορά συνολικά 83 μαχητικά F-16 Block 52+ και Block 52+ Advanced, τα οποία μετατρέπονται στη διαμόρφωση F-16V Viper, την πλέον προηγμένη έκδοση του μαχητικού παγκοσμίως.
Με την ολοκλήρωση 56 αεροσκαφών, έχει ήδη αναβαθμιστεί περισσότερο από το 67% του συνολικού στόλου που προβλέπει η σύμβαση. Τα αεροσκάφη που παραδίδονται επιστρέφουν σταδιακά στις Πολεμικές Μοίρες, όπου ακολουθεί η επιχειρησιακή αξιοποίησή τους από τα πληρώματα της Πολεμικής Αεροπορίας.

Η διαδικασία περιλαμβάνει την αποστολή κάθε αεροσκάφους στις εγκαταστάσεις της ΕΑΒ, την αποσυναρμολόγηση, την αντικατάσταση κρίσιμων ηλεκτρονικών συστημάτων, την εγκατάσταση του νέου εξοπλισμού, τις επίγειες δοκιμές, τις δοκιμαστικές πτήσεις και τελικά την επανένταξη του μαχητικού στην επιχειρησιακή δύναμη.
Ολοκλήρωση έως τα μέσα του 2027
Σύμφωνα με τον υφιστάμενο σχεδιασμό, το πρόγραμμα των 83 F-16 Viper αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τα μέσα του 2027.
Το γεγονός ότι οι εργασίες κινούνται εντός χρονοδιαγράμματος θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό από το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας, καθώς επιτρέπει τον ομαλό επιχειρησιακό προγραμματισμό των Μοιρών αλλά και την ομαλή μετάβαση στη νέα δομή δυνάμεων.
Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, η Πολεμική Αεροπορία θα διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους στόλους F-16 Viper διεθνώς, με δυνατότητες που προσεγγίζουν αυτές μαχητικών πέμπτης γενιάς σε αρκετούς τομείς.

Οι δυνατότητες του Viper
Το σημαντικότερο χαρακτηριστικό του F-16V είναι το ραντάρ AESA AN/APG-83 SABR, το οποίο αυξάνει θεαματικά την ικανότητα εντοπισμού, εγκλωβισμού και παρακολούθησης πολλαπλών στόχων σε μεγάλες αποστάσεις.
Παράλληλα, η νέα αρχιτεκτονική υπολογιστών αποστολής, το αναβαθμισμένο πιλοτήριο με τη μεγάλη κεντρική οθόνη, το σύστημα αυτόματης αποφυγής πρόσκρουσης στο έδαφος (Auto GCAS), οι προηγμένες δυνατότητες ζεύξης δεδομένων μέσω Link-16 και η σημαντικά αυξημένη υπολογιστική ισχύς μετατρέπουν το μαχητικό σε έναν ολοκληρωμένο κόμβο δικτυοκεντρικών επιχειρήσεων.
Το Viper μπορεί να ανταλλάσσει δεδομένα σε πραγματικό χρόνο με άλλα μαχητικά αεροσκάφη, με ιπτάμενα ραντάρ, μονάδες αεράμυνας και μονάδες επιφανείας, αυξάνοντας θεαματικά την επίγνωση τακτικής κατάστασης του χειριστή.
Παράλληλα, η αναβάθμιση εξασφαλίζει μεγαλύτερη αξιοπιστία, μειωμένες απαιτήσεις συντήρησης και σημαντική παράταση του επιχειρησιακού βίου των αεροσκαφών για αρκετές ακόμη δεκαετίες.
Το επόμενο μεγάλο βήμα: Ακόμη 38 Viper
Ωστόσο, η ολοκλήρωση των 83 F-16 Viper δεν αποτελεί το τέλος του σχεδιασμού της Πολεμικής Αεροπορίας.
Το επόμενο μεγάλο βήμα αφορά την αναβάθμιση ακόμη 38 μαχητικά αεροσκάφη F-16 Block 50, ώστε και αυτά να αποκτήσουν δυνατότητες αντίστοιχες των Viper.
Η ελληνική πλευρά έχει ήδη αποστείλει στις Ηνωμένες Πολιτείες το σχετικό Letter of Request (LOR), με στόχο να λάβει την επίσημη αμερικανική πρόταση μέσω Letter of Acceptance (LOA).
Η LOA θα περιλαμβάνει το τελικό οικονομικό αντικείμενο, το ακριβές τεχνικό πακέτο, το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης αλλά και όλες τις λεπτομέρειες της διακρατικής συμφωνίας.

Η LOA αναμένεται έως το φθινόπωρο
Σύμφωνα με πληροφορίες, το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας αναμένει μέχρι το φθινόπωρο την απάντηση της αμερικανικής πλευράς.
Η παραλαβή της LOA θεωρείται καθοριστικής σημασίας, καθώς θα επιτρέψει στην Πολεμική Αεροπορία να οριστικοποιήσει τον σχεδιασμό της για τα επόμενα χρόνια.
Με βάση τα στοιχεία που θα περιλαμβάνει η αμερικανική πρόταση, θα καθοριστεί ο χρόνος έναρξης του νέου προγράμματος, η διάρκεια υλοποίησης, ο ρυθμός αναβάθμισης των αεροσκαφών αλλά και ο συνολικός επιχειρησιακός σχεδιασμός των Μοιρών.
Στόχος τα 120 F-16 Viper
Η φιλοδοξία του Αεροπορικού Επιτελείου είναι σαφής: η Πολεμική Αεροπορία να διαθέτει συνολικά 120 μαχητικά F-16 με δυνατότητες επιπέδου Viper.
Η αναβάθμιση των 38 Block 50 αξιοποιεί σε μεγάλο βαθμό υλικά που αφαιρούνται από τα ήδη αναβαθμισμένα Block 52+, γεγονός που περιορίζει σημαντικά το συνολικό κόστος του προγράμματος, χωρίς να μειώνει τις επιχειρησιακές δυνατότητες των αεροσκαφών.
Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται ένας ιδιαίτερα ομοιογενής στόλος, με κοινά συστήματα, κοινή υποστήριξη, μικρότερο κόστος συντήρησης και μεγαλύτερη επιχειρησιακή ευελιξία.

Η νέα δομή της Πολεμικής Αεροπορίας
Με την ολοκλήρωση όλων των προγραμμάτων που βρίσκονται σήμερα σε εξέλιξη, η Πολεμική Αεροπορία θα διαμορφώσει έναν ιδιαίτερα ισχυρό και σύγχρονο στόλο.
Τα 24 Rafale F3R, τα 120 F-16 Viper, τα F-35 που θα αρχίσουν να παραλαμβάνονται από τα τέλη του 2029, τα Mirage 2000-5 και ο εκσυγχρονισμένος στόλος των μεταφορικών και υποστηρικτικών αεροσκαφών δημιουργούν μια δύναμη με υψηλό βαθμό διαλειτουργικότητας και ισχυρές δυνατότητες δικτυοκεντρικών επιχειρήσεων.
Σε αυτό το πλαίσιο, η εξέλιξη του προγράμματος των F-16 Viper αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής αεροπορικής ισχύος για τις επόμενες δύο δεκαετίες.
Η μέχρι σήμερα πορεία του προγράμματος επιβεβαιώνει ότι η αναβάθμιση εξελίσσεται σύμφωνα με τον σχεδιασμό, ενώ το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στην επικείμενη αμερικανική LOA για τα επιπλέον 38 αεροσκάφη.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναμένεται να αποτελέσει το επόμενο κρίσιμο βήμα, ώστε η Πολεμική Αεροπορία να ολοκληρώσει τον σχεδιασμό της και να προχωρήσει στη δημιουργία ενός στόλου 120 F-16 Viper, ο οποίος θα αποτελέσει τον βασικό πυλώνα της ελληνικής αεροπορικής αποτροπής μέχρι την πλήρη ένταξη των F-35 και για πολλά ακόμη χρόνια.




