Τα stealth μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς, όπως το αμερικανικό F-35 ή το ρωσικό Su-57 είναι εξαιρετικά ακριβά τόσο στην κατασκευή όσο και στην ανάπτυξη. Ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα έχουν αποδείξει ότι μπορούν να «καλύψουν» το κόστος ανάπτυξης τέτοιων αεροσκαφών, η Ρωσία φαίνεται να προσπαθεί να κάνει το ίδιο μέσω κοινών αναπτυξιακών προγραμμάτων και ξένων πωλήσεων.
Οι προσπάθειες για πωλήσεις του Su-57 έχουν εντατικοποιηθεί το 2019 από τότε που η κρατική εταιρεία Rostec ζήτησε την άδεια για εξαγωγές, ενώ ήδη έχουν γίνει γνωστές οι συνομιλίες με την Τουρκία για το stealth μαχητικό, παρόλο που είναι κράτος-μέλος του NATO.
Αλλά ποιος άλλος θα μπορούσε να πάρει το Su-57 ή το F-35; Είναι πιθανό στο μέλλον να δημιουργηθεί μια «κόντρα» εξαγωγών ανάμεσα στα δύο μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς;
Η πρώτη αλλά άκαρπη προσπάθεια με την Ινδία
Ο πρώτος και πιο κρίσιμος συνεργάτης της Ρωσίας στην ανάπτυξη του Su-57 ήταν η Ινδία, ωστόσο αποσύρθηκε από την σύμβαση τον Απρίλιο του 2018.
Η ινδική αεροπορία (IAF), είχε στόχο να προμηθευτεί μια έκδοση του Su-57 σε ένα πρόγραμμα που ονομάζεται Fifth Generation Fighter Aircraft ή FGFA. Ωστόσο, μετά από αξιολόγηση του πρωτότυπου Su-57, η IAF ζήτησε σημαντικές αλλαγές στο αεροσκάφος, γεγονός που θα επέφερε σημαντική αύξηση στο κόστος κατασκευής του αεροσκάφους.
Ενώ η Ινδία δεν απέκλεισε την αγορά του Su-57 στην αρχική του έκδοση στο μέλλον, η σημερινή ινδική κυβέρνηση φαίνεται να θέλει περισσότερα μαχητικά αεροσκάφη τέταρτης γενιάς από τις δυτικές χώρες, λόγω των αυξημένων εντάσεων που υπάρχουν με το Πακιστάν και το επεισόδιο του περασμένου Φεβρουαρίου και τις αερομαχίες ανάμεσα σε πακιστανικά F-16 και ινδικά MiG-21.
Ενώ οι πωλήσεις της Ινδίας ενδέχεται να παραμείνουν «παγωμένες», η Ρωσία έστρεψε το βλέμμα της στις αγορές της Ασίας και της Μέσης Ανατολής, όπως για παράδειγμα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Αίγυπτο και την Αλγερία ως πιθανούς αγοραστές.
Το «παζάρι» της Μέσης Ανατολής
Σε ό,τι αφορά την Αίγυπτο όμως, η αγορά των Su-57 μοιάζει εξαιρετικά απίθανη, λόγω της συμφωνίας με την Ρωσία, για την αγορά περισσότερων από είκοσι μαχητικών αεροσκαφών Su-35S, τον Μάρτιο του 2019.
Από την άλλη, η Αλγερία είναι πιο πιθανός αγοραστής του Su-57E. Επί του παρόντος, η Πολεμική Αεροπορία της Αλγερίας επιχειρεί με μαχητικά αεροσκάφη Su-30MKAs και Su-35, ενώ αξίζει να σημειωθεί πως είναι από τις μοναδικές χώρες που διαθέτει στο οπλοστάσιό της την αρχική έκδοση των επιθετικών ελικοπτέρων Mi-24A «Hind».
Επίσης, πρέπει να ληφθεί υπόψη και η στενή σχέση που διατηρεί με την Ρωσία, αλλά και η επιθυμία της να παραλάβει τα πιο προηγμένα ρωσικά οπλικά συστήματα.
Η κατάσταση περιπλέκεται στην περίπτωση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, καθώς ενώ αγόρασαν αμερικανικά και ευρωπαϊκά αεροσκάφη, πρόσφατα «φλερτάρουν» με την ιδέα να αγοράσουν αεροσκάφη Sukhoi.
Προς το παρόν, η κυβέρνηση σχεδιάζει την αγορά μαχητών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς, με το δίλημμα να βρίσκεται προφανώς στην αγορά είτε των Su-57 είτε των F-35.
Η ασιατική αγορά
Στην ασιατική αγορά, ο μεγαλύτερος και πιο «δυνατός» πελάτης είναι η Κίνα. Παρά τις πληροφορίες για ενδεχόμενη αγορά του Su-57E, δεν προβλέπεται να γίνει σε μεγάλους αριθμούς σε μεγάλο αριθμό, καθώς έχουν ήδη κατασκευασθεί πάρα πολλά αμιγώς κινεζικής κατασκευής stealth μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς J-20.
Ενδεχομένως, τα Su-57E που θα παραδοθούν στην Κίνα να χρησιμοποιηθούν για αντίστροφη μηχανική (reverse engineering) και αξιολόγηση, χωρίς πραγματική επιχειρησιακή χρήση.
Τέλος, η Μαλαισία αποτελεί τον πιο «πιθανό» αγοραστή τέτοιων αεροσκαφών στη Νοτιοανατολική Ασία, καθώς η χώρα ήδη επιχειρεί με ρωσικά οπλικά συστήματα και μαχητικά αεροσκάφη, όπως το Su-30MKM αλλά και με αμερικανικά όπως το F/A-18 Hornet.
Αυτό που δημιουργεί ζητήματα είναι το γεγονός ότι η Σιγκαπούρη, ανακοίνωσε την πρόθεσή της να αγοράσει τα αμερικανικά F-35, κάτι που ίσως αναγκάσει την Μαλαισία να επιταχύνει την προμήθεια των δικών της αεροσκαφών πέμπτης γενιάς, δίχως να είναι ξεκάθαρο αν αυτά θα είναι τα Su-57 ή τα F-35.
Καταληκτικά, είναι σαφές πως τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Ρωσία καταλαβαίνουν πως οι εξαγωγές των αεροσκαφών όσο «κινδύνους» ενέχουν, ως προς την μεταφορά τεχνογνωσίας, τόσα οφέλη προσφέρουν παράλληλα, σε οικονομικό επίπεδο, ένας παράγοντας ωστόσο που έχει μεγαλύτερη βαρύτητα στην περίπτωση της Ρωσίας και το «προβληματικό» πρόγραμμα των Su-57.
