Το Γραφείο Κοινού Προγράμματος (JPO) F-35 του Υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ ξεκίνησε έρευνα αγοράς για τη μετεγκατάσταση του εξοπλισμού κατασκευής και δοκιμών του stealth μαχητικού αεροσκάφους πέμπτης γενιάς από την Τουρκία πίσω στις ΗΠΑ.
Η απόφαση, που περιγράφεται λεπτομερώς σε έγγραφα που κυκλοφόρησαν τον Νοέμβριο του 2024, περιλαμβάνει αποσυναρμολόγηση, συσκευασία και αποστολή εξειδικευμένου εξοπλισμού που στεγάζεται επί του παρόντος στην Turkish Aerospace Industries στην Άγκυρα, με σχέδια για μεταφορά τους στη μονάδα παραγωγής ατράκτου της Northrop Grumman στην Καλιφόρνια.
Η Τουρκία έχει αποκλειστεί εδώ και χρόνια από το πρόγραμμα των stealth μαχητικών, ωστόσο ορισμένες παραγωγικές δυνατότητες έχουν παραμείνει στη χώρα, προκαλώντας ερωτήματα σχετικά με την επιμελητεία, το κόστος και τις ευρύτερες επιπτώσεις για τα αμερικανικά αεροσκάφη.
Όποιος αναλάβει την μετεγκατάσταση, αναμένεται να χειριστεί κάθε βήμα της διαδικασίας, από την αποσυναρμολόγηση στις εγκαταστάσεις της TAI έως την τελική αποθήκευση στις ΗΠΑ, τηρώντας αυστηρά αμερικανικά και διεθνή πρότυπα μεταφοράς.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος, μιλώντας στο Breaking Defense, χαρακτήρισε την κίνηση ως «πολύ καθυστερημένη», υποστηρίζοντας ότι η διατήρηση του εξοπλισμού στην Τουρκία δημιουργούσε πονοκεφάλους υλικοτεχνικής υποστήριξης και ασφάλειας. «Κάθε μέρα που αυτά τα εργαλεία καθόταν στην Άγκυρα ήταν μια μέρα που δεν μπορούσαμε να ελέγξουμε πλήρως το πρόγραμμα», όπως είπε.
Οι Τούρκοι αξιωματούχοι, ωστόσο, βλέπουν την κατάσταση διαφορετικά. Ένας εκπρόσωπος της TAI εξέφρασε την απογοήτευσή του, λέγοντας: «Κατασκευάσαμε μια ικανή υποδομή για το F-35 και η αφαίρεσή του τώρα αγνοεί την επένδυσή μας». Η Τουρκία ξόδεψε πάνω από 1 δισεκατομμύριο δολάρια στο πρόγραμμα πριν τον αποκλεισμό της και η TAI είχε τοποθετηθεί ως βασικός προμηθευτής, παράγοντας περίπου 100 εξαρτήματα ανά αεροσκάφος.
«Αυτά δεν είναι εργαλεία είναι δύσκολο να αντικατασταθούν. Η μετακίνησή τους είναι φθηνότερη από την παραγωγή τους από την αρχή», σύμφωνα με τους ειδικούς. Σύμφωνα με την έκθεση του JPO, το κόστος μεταφοράς ανέρχεται σε δεκάδες εκατομμύρια.
Τα logistics αποτελούν μια τρομερή πρόκληση. Οι θαλάσσιες μεταφορές, αν και οικονομικές, απαιτούν εβδομάδες για να περάσουν από την Τουρκία στη δυτική ακτή των ΗΠΑ, με τα εμπορευματοκιβώτια να χρειάζονται έλεγχο του κλίματος για την προστασία των ευαίσθητων ηλεκτρονικών ειδών.
Με πληροφορίες από: bulgarianmilitary.com / Φωτογραφία αρχείου
