*Του Κώστα Σαρικά
Με το βλέμμα στο 2030 κινείται το Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας, όσον αφορά το μέλλον του στόλου μεταφορικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας.
Μέχρι τότε, ο στόχος είναι ξεκάθαρος: διατήρηση υψηλής διαθεσιμότητας για τα γερασμένα, αλλά ακόμη απαραίτητα, C-130 Hercules, που εξακολουθούν να αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του στρατηγικού αερομεταφορικού έργου της χώρας.
Η Πολεμική Αεροπορία έχει ήδη βάλει μπροστά την προσπάθεια «ανάστασης» του στόλου των C-130, με τα επιχειρησιακά διαθέσιμα μεταφορικά να έχουν φτάσει τα πέντε – μια θεαματική βελτίωση σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν. Στόχος είναι ο αριθμός να φτάσει ακόμα και τα επτά, ώστε να διασφαλιστεί η επιχειρησιακή συνέχεια μέχρι την τελική απόφαση για την προμήθεια νέων αεροσκαφών.
Συντήρηση μετ’ εμποδίων – C-130 στην Πορτογαλία
Δύο C-130 βρίσκονται αυτή τη στιγμή στην ΕΑΒ, όπου υφίστανται εργασίες συντήρησης, ωστόσο η διαδικασία εξελίσσεται αργά λόγω της έλλειψης εξειδικευμένου τεχνικού προσωπικού. Την ίδια ώρα, ένα ακόμα αεροσκάφος προγραμματίζεται να σταλεί στην Πορτογαλία, στις εγκαταστάσεις του ΝΑΤΟ μέσω του προγράμματος NSPA, με την ελπίδα για ταχύτερη επαναφορά του σε πτητική κατάσταση.
Ωστόσο, οι προσπάθειες της Ελλάδας να αποκτήσει άμεσα μεταχειρισμένα C-130 μέσω του αμερικανικού προγράμματος EDA (Excess Defense Articles) δεν έχουν αποδώσει καρπούς, καθώς η Ουάσινγκτον δεν προτίθεται – τουλάχιστον προς το παρόν – να παραχωρήσει επιχειρησιακά μεταγωγικά αεροσκάφη δωρεάν.
Η «STOLEN CERBERUS» και το μήνυμα των Αμερικανών
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι ΗΠΑ φαίνεται πως «χτίζουν» έντονα το προφίλ του C-130J Super Hercules ως το ιδανικό διάδοχο του C-130H. Η 13η διακλαδική άσκηση «STOLEN CERBERUS», που διεξήχθει από 28 Απριλίου έως 8 Μαΐου με συμμετοχή της 37th Airlift Squadron της USAF, είχε έντονα επιχειρησιακό χαρακτήρα, ενώ ταυτόχρονα αποτέλεσε και μια εξαιρετική ευκαιρία παρουσίασης δυνατοτήτων.
Τα τρία C-130J που μεταστάθμευσαν στην 112 Πτέρυγα Μάχης στην Ελευσίνα, δίπλα στα ελληνικά Hercules, συμμετείχαν σε ένα ευρύ φάσμα αποστολών: ρίψεις εφοδίων, άλματα Ελευθέρας Πτώσεως και Στατικού Ιμάντα, αποστολές Έρευνας και Διάσωσης (SAR), ακόμα και σενάρια αεροδιακομιδών.
Ένα «ζωντανό demo» των ικανοτήτων τους, την ώρα που το ΓΕΑ εξετάζει τις διαθέσιμες επιλογές για την επόμενη μέρα.
C-130J vs C-390 Millenium
Στον αντίποδα, το βραζιλιάνικο C-390 Millenium της Embraer συνεχίζει να συγκεντρώνει το ενδιαφέρον του Αεροπορικού Επιτελείου και φαίνεται να αποτελεί φαβορί, έχοντας ήδη ενταχθεί στον Μακροπρόθεσμο Προγραμματισμό Αμυντικών Εξοπλισμών (ΜΠΑΕ) του ΥΠΕΘΑ. Με χαμηλότερο κόστος ανά μονάδα και περισσότερα κοινά συστήματα με την πολιτική αεροπορία, το C-390 προβάλλεται ως η οικονομικότερη και πιο ευέλικτη λύση.
Η σύγκριση των δύο τύπων
C-130J Super Hercules: μεγαλύτερη αξιοπιστία, διεθνώς καταξιωμένος τύπος, με 540 αεροσκάφη σε υπηρεσία σε 22 χώρες. Πλεονέκτημα η συνεχής υποστήριξη από τη Lockheed Martin και η διαθεσιμότητα ανταλλακτικών. Μειονέκτημα το κόστος και η παλαιότερη σχεδίαση σε σχέση με το νεότερο C-390M.
C-390 Millenium: μεγαλύτερη μεταφορική ικανότητα (κατά 37% περισσότερο φορτίο σε σχέση με το C-130J), ταχύτερο (988 χλμ/ώρα έναντι 670), με μεγαλύτερη εμβέλεια (5.500 χλμ με 15 τόνους φορτίο έναντι 3.300 χλμ του C-130J). Χαμηλότερο κόστος λειτουργίας και ευκολότερη συντήρηση.
Ενίσχυση μέσω C-27J Spartan
Στο μεταξύ, η επιτάχυνση του προγράμματος FOS για τα C-27J Spartan δίνει ήδη αποτελέσματα. Η σύμβαση Follow On Support, που υπεγράφη το 2022 και ολοκληρώνεται το 2026, συνοδεύεται και από πρόγραμμα εκσυγχρονισμού για οκτώ αεροσκάφη, εξασφαλίζοντας ζωτικό έργο για τις Ένοπλες Δυνάμεις.
Τα Spartan έχουν ήδη αρχίσει να αναλαμβάνουν αποστολές που μέχρι πρότινος καλύπτονταν αποκλειστικά από τα C-130 – ελαφρύνοντας το φορτίο και προσφέροντας μια πιο οικονομική λύση για πολλές επιχειρησιακές ανάγκες.
Η τελική επιλογή για τη νέα γενιά μεταφορικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας αναμένεται να ληφθεί έως τα τέλη της δεκαετίας. Μέχρι τότε, ο χρόνος κυλά με στόχο την επιχειρησιακή επιβίωση του στόλου Hercules, εν μέσω τεχνικών προκλήσεων, γεωπολιτικών πιέσεων και διπλωματικών μηνυμάτων.
