«Το casus belli είναι μια ιστορική ανορθογραφία. Δεν είναι η πρώτη φορά που αναφέρομαι σε αυτό», είπε ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μετά το τέλος της Συνόδου Κορυφής του NATO στην Άγκυρα, καθώς νωρίτερα σήμερα έκανε αναφορά στην απειλή πολέμου που αντιμετωπίζει η χώρα μας από την γείτονά της Τουρκία.
Σχετικά με την πιθανή πώληση των stealth μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς F-35 από τις ΗΠΑ στην Τουρκία, ο κ.Μητσοτάκης σημείωσε πως υπάρχουν νομικά εμπόδια που δεν επιτρέπουν στην αμερικανική νομοθεσία να επιτρέψει μια τέτοια πώληση, αναφερόμενος στις κυρώσεις CATSAA που έχουν επιβληθεί στην Άγκυρα λόγω της αγοράς του ρωσικού συστήματος S-400.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο πρωθυπουργός και στα ελληνικά F-35 και την ελληνική Πολεμική Αεροπορία, σημειώνοντας ότι οι Έλληνες πιλότοι θα αρχίσουν μέσα στο 2027 να εκπαιδεύονται στα stealth μαχητικά, τα οποία, όπως είπε, ήδη κατασκευάζονται και η αγορά τους έχει πρακτικά δρομολογηθεί.
Όπως υπενθύμισε, από το 2019 η Ελλάδα έχει ενισχύσει σημαντικά την αεροπορική της ισχύ. Αναφέρθηκε στον εκσυγχρονισμό των F-16 σε έκδοση Viper, πρόγραμμα που, όπως είπε, «καρκινοβατούσε», αλλά πλέον προχωρά με γρήγορους ρυθμούς. Ήδη έχουν ξεπεραστεί τα 50 αεροσκάφη και ο στόχος είναι να φτάσουν τα 83.
Παράλληλα, έκανε ειδική αναφορά στην προμήθεια των 24 Rafale, τα οποία αποκτήθηκαν με ταχύτατες διαδικασίες
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης απέφυγε να σχολιάσει τις επιλογές άλλων χωρών, υπογραμμίζοντας ότι δεν είναι δουλειά της Ελλάδας να υποδείξει στις ΗΠΑ σε ποιους θα πουλήσουν ή όχι αμυντικά συστήματα. «Όπως δεν δεχόμαστε και εμείς υποδείξεις για το τι θα αγοράσουμε για να θωρακίσουμε την χώρα μας».
«Η Ελλάδα πετυχαίνει τους στόχους της στο NATO»
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι η Ελλάδα έχει ιδιαίτερες γεωπολιτικές συνθήκες να αντιμετωπίσει. Γι’ αυτό, όπως είπε, ακόμη και στα χρόνια της κρίσης, η χώρα ξεπερνούσε τον τότε στόχο του 2% των αμυντικών δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις πέντε χώρες του ΝΑΤΟ που, με βάση τα επίσημα στοιχεία για το 2026, έχουν ήδη ξεπεράσει τον στόχο του 5% στις κύριες αμυντικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Συνέδεσε επίσης την ενίσχυση του ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ με τη συζήτηση που γίνεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής, σημειώνοντας ότι ζητούμενο είναι να καταστεί η ρήτρα αυτή πιο ενεργή και επιχειρησιακά αποτελεσματική.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα είναι «πρωταγωνίστρια» στη μεγάλη προσπάθεια ενίσχυσης του ΝΑΤΟ. Μια προσπάθεια, όπως σημείωσε, που αναγνωρίζεται τόσο από τον γενικό γραμματέα της Συμμαχίας όσο και από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Εμφανίστηκε κατηγορηματικός και για τον ρόλο των Ηνωμένων Πολιτειών στη Συμμαχία, απορρίπτοντας κάθε σενάριο αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ. «Δεν θεωρώ ότι υπάρχει καμία πιθανότητα οι ΗΠΑ να αποχωρήσουν από το ΝΑΤΟ», ανέφερε, σημειώνοντας ότι ο Ντόναλντ Τραμπ, στην καταληκτική του τοποθέτηση στη Σύνοδο, εμφανίστηκε θετικός για το κλίμα που διαμορφώθηκε και για το γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα να δαπανούν περισσότερα για τη δική τους ασφάλεια.
Για τα Στενά του Ορμούζ
Αισιόδοξος ότι δεν θα υπάρξει επιστροφή σε καθεστώς πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή εμφανίστηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, με φόντο την εύθραυστη εκεχειρία και τις ανησυχίες για τις τιμές του πετρελαίου.
Ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι και στο παρελθόν υπήρξαν προσωρινές εχθροπραξίες, εκτιμώντας ότι η κατάσταση μπορεί να επανέλθει σε τροχιά συζητήσεων μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών. «Επιτρέψτε μου να βλέπω το ποτήρι μισογεμάτο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, ως παγκόσμια ναυτική δύναμη, έχει άμεσο συμφέρον να υπερασπίζεται την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, πάνω στην οποία στηρίζονται το διεθνές εμπόριο και το Δίκαιο της Θάλασσας.
Όπως τόνισε, η διατήρηση των Στενών του Ορμούζ ανοιχτών, χωρίς την επιβολή διοδίων ή άλλων επιβαρύνσεων, αποτελεί κεντρική προτεραιότητα όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για τις ευρωπαϊκές χώρες και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι η Ελλάδα είναι ήδη παρούσα στη Μέση Ανατολή, συμμετέχοντας στην ευρωπαϊκή επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ». Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ελληνικής συμμετοχής και σε αντίστοιχη επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ, εφόσον υπάρξει σχετικό αίτημα και συμφωνία σε επίπεδο ΟΗΕ.
Όπως ξεκαθάρισε, κάτι τέτοιο δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο τραπέζι. Ωστόσο, η Ελλάδα διαθέτει τόσο την επιχειρησιακή δυνατότητα όσο και το εθνικό συμφέρον να υπερασπίζεται την ελεύθερη ναυσιπλοΐα.
