* Του Κώστα Σαρικά
Η Πολεμική Αεροπορία επιστρέφει στην πιο σκληρή και απαιτητική εκπαιδευτική αεροπορική άσκηση στον πλανήτη, την Red Flag. Εκεί όπου η επιχειρησιακή ικανότητα μετριέται σε πραγματικό χρόνο, σε περιβάλλον πολλαπλών απειλών, κορεσμένων αισθητήρων, ηλεκτρονικού πολέμου και τακτικών υψηλής έντασης. Εκεί όπου πετούν τα κορυφαία μαχητικά της δύσης. Στην Nellis Air Force Base, στην πολιτεία της Nevada, πέντε αναβαθμισμένα F-16V της 340 Μοίρας «Αλεπού» θα αναπτυχθούν τον προσεχή Μάρτιο σύμφωνα με τις πληροφορίες του Onalert.gr για να συμμετάσχουν στην Red Flag, τον πλέον απαιτητικό κύκλο της κορυφαίας αεροπορικής άσκησης παγκοσμίως.
Η απόφαση για τη συμμετοχή δεν ήταν αυτονόητη. Ελήφθη σε ανώτατο επίπεδο και οριστικοποιήθηκε – όπως είχε αναφέρει από τα μέσα του 2025 το OnAlert – κατά την επίσκεψη του Αρχηγού ΓΕΑ, Αντιπτέραρχου Δημοσθένη Γρηγοριάδη, στις Ηνωμένες Πολιτείες, έπειτα από επαφές με την ηγεσία της United States Air Force. Η επιστροφή της HAF στη Red Flag έπειτα από 18 χρόνια αποτελεί στρατηγική επιλογή, που εντάσσεται στη συνολική εξωστρέφεια του Αεροπορικού Επιτελείου και στη βούληση να δοκιμαστούν οι νέες δυνατότητες των Viper στο πιο απαιτητικό επιχειρησιακό περιβάλλον του πλανήτη.
Από το αποτύπωμα του 2008 στην εποχή των Viper
Η Ελλάδα έχει ήδη αφήσει το στίγμα της στην έρημο της Νεβάδα. Το 2008, πέντε F-16 Block 52+ της 343 Μοίρας «Αστέρι» συμμετείχαν στη Red Flag, με επικεφαλής τον τότε Αντισμήναρχο Παναγιώτη Γεωργακόπουλο, σημερινό Αρχηγό Τακτικής Αεροπορίας. Η ελληνική αποστολή εκείνη τη χρονιά κατέγραψε υψηλές επιδόσεις σε σύνθετα σενάρια εναέριας υπεροχής και COMAO, αποσπώντας θετικά σχόλια για την τακτική συγκρότηση και την επιχειρησιακή πειθαρχία. Και σε υψηλότερων δυνατοτήτων μαχητικά αλλά και συνολικά με την εν γένει της παρουσία.
Το 2026, όμως, το πλαίσιο είναι διαφορετικό. Τα F-16V δεν αποτελούν απλή αναβάθμιση. Πρόκειται για ουσιαστική μετάβαση σε νέο τεχνολογικό επίπεδο, με ραντάρ AESA APG-83, σύγχρονο Mission Computer, βελτιωμένη αρχιτεκτονική διασύνδεσης, προηγμένα συστήματα αυτοπροστασίας και ενισχυμένες δυνατότητες δικτυοκεντρικής λειτουργίας. Η διαφορά δεν είναι μόνο ποσοτική. Είναι ποιοτική και αφορά τον τρόπο με τον οποίο το μαχητικό εντάσσεται σε ένα ευρύτερο επιχειρησιακό οικοσύστημα.
Red Flag – Το επιχειρησιακό περιβάλλον
Η Red Flag συγκεντρώνει περίπου 3.000 στελέχη και 150 αεροσκάφη από 32 μονάδες. Η φιλοσοφία της άσκησης παραμένει σταθερή από τη δημιουργία της: προσομοίωση των πρώτων δέκα πολεμικών αποστολών ενός πληρώματος σε περιβάλλον μέγιστου ρεαλισμού.
Στο επίκεντρο βρίσκονται αποστολές Large Force Employment με δεκάδες αεροσκάφη ανά κύμα, πλήρη ενεργοποίηση αντιαεροπορικών δικτύων, εναέριας διοίκησης και ηλεκτρονικού πολέμου. Τα σενάρια προσομοιώνουν σύγκρουση με τεχνολογικά ισοδύναμο αντίπαλο, σε περιβάλλον A2/AD, με έμφαση στη συνεργασία 4ης και 5ης γενιάς.
Οι συμμετέχοντες – Πολυεθνική σύνθεση υψηλής έντασης 5ης γενιάς
Ηνωμένες Πολιτείες – United States Air Force
Κορμό της συμμετοχής αποτελούν μονάδες της USAF, F-35, F-22, F-16CJ της 52nd Fighter Wing με εξειδίκευση σε αποστολές SEAD. Παράλληλα, αναπτύσσονται αεροσκάφη εναέριας υπεροχής, ISR και πλήρες πλέγμα διοίκησης και ελέγχου.
Αμερικανικό Ναυτικό και Πεζοναύτες – United States Navy / United States Marine Corps
Συμμετέχουν F/A-18E Super Hornet της VFA-25 και EA-18G Growler της VAQ-138, με αποστολές ηλεκτρονικού πολέμου και καταστολής εχθρικών ραντάρ.
Ηνωμένο Βασίλειο – Royal Air Force
Η RAF αναπτύσσει Eurofighter Typhoon για αποστολές εναέριας υπεροχής και συνοδείας κρούσης, με υποστήριξη ιπτάμενων τάνκερ Voyager. Η βρετανική συμμετοχή εστιάζει στη διαλειτουργικότητα με F-35 και στη σύνθεση μικτών πακέτων κρούσης.
Αυστραλία – Royal Australian Air Force
Η RAAF συμμετέχει με F-35A πέμπτης γενιάς και ιπτάμενο ραντάρ E-7A Wedgetail, προσφέροντας προηγμένες δυνατότητες εναέριας επιτήρησης και battle management.
Πιθανές επιπλέον συμμετοχές
Υπάρχουν αναφορές για παρουσία F-16 από την Royal Netherlands Air Force και JAS-39 Gripen από τη Swedish Air Force, στοιχείο που ενισχύει περαιτέρω τον πολυεθνικό χαρακτήρα της άσκησης.
Τα σενάρια – Πόλεμος πλήρους φάσματος
Η Red Flag περιλαμβάνει:
- Αερομαχίες BVR και WVR
- Επιχειρήσεις SEAD/DEAD
- Διείσδυση σε αντιαεροπορικά πλέγματα μεγάλης εμβέλειας
- Νυχτερινές επιχειρήσεις κρούσης
- Συνδυασμό stealth και μη stealth πλατφορμών
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συνεργασία των F-35 με τα υπόλοιπα μαχητικά , όπου τα stealth αεροσκάφη λειτουργούν ως αισθητήρες πρώτης γραμμής, μεταβιβάζοντας δεδομένα σε 4ης γενιάς αεροσκάφη για εκτέλεση πυρών.
Για τα ελληνικά Viper, αυτό σημαίνει λειτουργία σε κορεσμένο ηλεκτρομαγνητικό περιβάλλον, με έντονες παρεμβολές και απαιτητική διαχείριση δεδομένων.
Η πρόκληση για τα ελληνικά F-16V
Τα Viper θα κληθούν να αποδείξουν:
- Την απόδοση του APG-83 AESA απέναντι σε χαμηλού ίχνους στόχους
- Την ανθεκτικότητα του Link-16 σε παρεμβολές
- Τη δυνατότητα ένταξης σε μικτά πακέτα 4ης και 5ης γενιάς
Η δοκιμασία δεν περιορίζεται στην αερομαχία. Περιλαμβάνει σχεδίαση αποστολής, συνεργασία με AWACS, συγχρονισμό με τάνκερ και ανάλυση δεδομένων σε debrief υψηλής ακρίβειας.
Η διάσταση της αξιολόγησης
Κάθε αποστολή καταγράφεται και αναλύεται σε βάθος. Οι χρόνοι αντίδρασης, οι επιλογές τακτικής και η χρήση αισθητήρων εξετάζονται λεπτομερώς. Η διαδικασία αυτή αποτελεί πολύτιμο εργαλείο ανατροφοδότησης για τη διαμόρφωση μελλοντικού δόγματος.
Για την Πολεμική Αεροπορία, η Red Flag λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για τη μετάβαση στην επόμενη ημέρα, όπου τα Viper θα επιχειρούν σε συνέργεια με τα Rafale και, σταδιακά, με τα F-35.
Το στρατηγικό μήνυμα
Η παρουσία της Ελλάδας στο ίδιο επιχειρησιακό πλαίσιο με τις κορυφαίες αεροπορικές δυνάμεις της Δύσης ενισχύει το διεθνές αποτύπωμα της HAF. Δεν πρόκειται για συμβολική συμμετοχή, αλλά για ουσιαστική επιχειρησιακή επένδυση.
Η επιστροφή στη Red Flag έπειτα από 18 χρόνια δεν είναι απλώς επανάληψη μιας επιτυχημένης παρουσίας. Είναι επιβεβαίωση ότι η Πολεμική Αεροπορία έχει εισέλθει σε νέα εποχή τεχνολογικής και επιχειρησιακής ωριμότητας.
Οι Αλεπούδες της 340 Μοίρας θα πετάξουν πάνω από την έρημο της Νεβάδα όχι για να δοκιμάσουν απλώς τις αντοχές τους, αλλά για να αποδείξουν ότι η ελληνική αεροπορική ισχύς μπορεί να σταθεί ισότιμα στο πιο απαιτητικό περιβάλλον αεροπορικού πολέμου παγκοσμίως.
