Καθώς τη Δευτέρα οι ΗΠΑ προχωρούν στην επαναφορά του καθεστώτος των κυρώσεων σε βάρος της Τεχεράνης στην προ του 2015 κατάσταση, όταν υπεγράφη η συμφωνία για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάικ Πομπέο, σε μία από τις τρεις συνεντεύξεις που παραχώρησε χθες με βασικό θέμα το Ιράν, απηύθυνε προειδοποίηση στην Τουρκία και προσωπικά στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, προτρέποντάς τον να αντιληφθεί ότι οι ΗΠΑ είναι καλύτερος εταίρος από το Ιράν.
Απαντώντας σε ερώτηση του δημοσιογράφου Τόνι Κατζ του ραδιοφωνικού σταθμού της Ιντιανάπολις WIBC περί του ότι υπό τον Ερντογάν η Τουρκία στρέφεται προς ανατολάς αντί προς δυσμάς και αν πλησιάζει η στιγμή που το μέλλον της στο NATO θα αμφισβητηθεί, ο κ. Πομπέο είπε:
«Ελπίζω όχι. Θα ήταν ατυχές για το ΝΑΤΟ. Θα ήταν ατυχές για τις Ηνωμένες Πολιτείες (της Αμερικής) και νομίζω ότι θα ήταν ακόμη πιο ατυχές για τον λαό της Τουρκίας, αν συνέβαινε αυτό. Ήταν μια δύσκολη σχέση κατά τη διάρκεια του πρώτου ενάμιση χρόνου της διακυβέρνησης (του αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ) Τραμπ, αλλά υπήρξαν επίσης τομείς όπου είχαμε πραγματικές, σημαντικές επιτυχίες. Συνεργαζόμαστε σήμερα σε τμήματα της Συρίας για να αρνηθούμε στους τρομοκράτες ασφαλές καταφύγιο. Τρομοκράτες που έχουν σχεδιάσει να επιτεθούν στην πολιτική αεροπορία των ΗΠΑ. Αυτά είναι σημαντικά αμερικανικά συμφέροντα».
Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών εξέφρασε την ελπίδα «η Τουρκία και ο Πρόεδρος Ερντογάν θα καταλάβουν ότι οι ΗΠΑ είναι καλύτεροι εταίροι από το Ιράν και ότι η κατεύθυνση που πρέπει να ακολουθήσει ο Πρόεδρος Ερντογάν είναι να στηρίξει βαθύτερες σχέσεις με τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και το ΝΑΤΟ. Και αν το κάνουμε αυτό, η Τουρκία μπορεί να αποτελέσει προπύργιο για να εμποδίσει την απειλή σε βάρος της Αμερικής από τρομοκράτες στην περιοχή».
Σε συνέντευξή του στην εκπομπή του Λαρς Λάρσον για τον ραδιοφωνικό σταθμό KXL του Πόρτλαντ Όρεγκον, ο κ. Πομπέο είπε ότι η συμφωνία με το Ιράν ήταν «κακή» εξηγώντας γιατί ο πρόεδρος Τραμπ αποχώρησε απ’ αυτή το Μάιο.
«Τη Δευτέρα θα επιστρέψουν όλες οι κυρώσεις που είχαν αρθεί από την κυβέρνηση (του τέως προέδρου των ΗΠΑ, Μπαράκ) Ομπάμα. Και αυτό είναι σημαντικό, γιατί το Ιράν εξακολουθεί να παραμένει -κάτι περισσότερο από δύο χρόνια μετά τη συμφωνία JCPOA (σ.σ. το αρκτικόλεξο στα αγγλικά του Κοινού Ολοκληρωμένου Σχεδίου Δράσης [ΚΟΣΔ], της επίσημης ονομασίας του κειμένου)- ο μεγαλύτερος κρατικός υποστηρικτής της τρομοκρατίας στον κόσμο. Συνεχίζει να παράγει όλο και καλύτερους πυραύλους οι οποίοι μπορούν να απειλήσουν τη Μέση Ανατολή και ενδεχομένως την Ευρώπη. Αυτές δεν είναι συμπεριφορές ανάλογες ενός κανονικού έθνους».
Ο Μάικ Πομπέο είπε πως ο πρόεδρος Τραμπ κατέστησε σαφές ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ασκήσουν πίεση στο ιρανικό καθεστώς για να αλλάξει αυτή τη συμπεριφορά, να ενεργήσει σαν μια κανονική χώρα και να σταματήσει να απειλεί τον κόσμο.
«Και όταν το κάνει, πρόσθεσε, θα είμαστε στην ευχάριστη θέση να το αφήσουμε να επανενταχθεί στην κοινότητα των εθνών».
Σε ερώτηση του δημοσιογράφου για το πόσο αποτελεσματικές θα είναι οι κυρώσεις αν πολλές ευρωπαϊκές χώρες συνεχίσουν να έχουν επιχειρηματικές σχέσεις με το Ιράν, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών εξέφρασε την πεποίθηση ότι αυτές οι κυρώσεις θα έχουν τεράστιο αντίκτυπο στην ιρανική ηγεσία.
«Παρά το γεγονός ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία και η Γαλλία δήλωσαν ότι επιθυμούν να παραμείνουν στο ΚΟΣΔ, σχεδόν κάθε σημαντική ευρωπαϊκή εταιρεία έχει ήδη εγκαταλείψει το Ιράν. Έτσι, ενώ οι κυβερνήσεις τους λένε ότι είναι εντάξει να δουλεύουν εκεί, αυτοί γνωρίζουν τα λόγια του Προέδρου (Τραμπ), που είπε ότι αν επιλέξετε να συνεργαστείτε με το Ιράν, αυτή είναι η δική σας επιλογή, αλλά αν το κάνετε δεν θα κάνετε επιχειρηματικές σχέσεις και με την Αμερική. Πρέπει να επιλέξετε ανάμεσά μας. Και (…) σχεδόν 6 μήνες μετά τον Μάιο, οι περισσότερες ευρωπαϊκές εταιρείες επιλέγουν -όπως είναι αναμενόμενο- να συνεργάζονται με την Αμερική. Επομένως, είμαι πολύ σίγουρος ότι αυτές οι κυρώσεις θα έχουν το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα».
Στο ερώτημα τι πρέπει να κάνει η ηγεσία του Ιράν για να ικανοποιηθούν οι ΗΠΑ, ο κ. Πομπέο είπε ότι έχουν οριστεί 12 στόχοι.
«Ίσως φαίνονται πολλοί, όμως είναι απλοί στόχοι. Όπως να σταματήσουν να εκτοξεύουν πυραύλους στη Μέση Ανατολή, να σταματήσουν να εξοπλίζουν τη Χεζμπολάχ η οποία απειλεί το Ισραήλ, να σταματήσουν να εμπλέκονται σε τρομοκρατικές δραστηριότητες στην Ευρώπη. Μόλις χθες η Δανία συνέλαβε Ιρανό αξιωματούχο ο οποίος συνωμοτούσε για δολοφονική απόπειρα στην Ευρώπη».
Πρόσθεσε ότι το Ιράν θα πρέπει να σταματήσει την πυρηνική του δραστηριότητα, που εγείρει -κατ’ αυτόν- κίνδυνο εξάπλωσης των όπλων μαζικής καταστροφής, και οι ΗΠΑ θα είναι πρόθυμες να τους παράσχουν την ενέργεια που χρειάζονται.
Σε συνέντευξη που παραχώρησε στον Μαρκ Ρίαρντον του σταθμού ΚΜΟΧ του Σεντ Λούις (Μιζούρι), ο κ. Πομπέο ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα είναι αυστηρές στην εφαρμογή των κυρώσεων.
«Αυτές οι κυρώσεις δεν απευθύνονται στον ιρανικό λαό. Για την ακρίβεια υποστηρίζουμε τον λαό του Ιράν και ελπίζουμε ότι θα είναι ο λαός του Ιράν ο οποίος θα απαιτήσει από την κυβέρνησή του απλώς να κάνει τα πράγματα που ζητήσαμε, να συμπεριφέρεται σαν μια κανονική χώρα».
Πάντως, όπως ανέφερε χθες ο αναπληρωτής εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Ρόμπερτ Παλαντίνο, θα υπάρξουν εξαιρέσεις. Κληθείς να σχολιάσει δημοσιεύματα στη Σεούλ και το Νέο Δελχί ότι οι ΗΠΑ θα εξαιρέσουν μέρος τουλάχιστον των εισαγωγών ιρανικού πετρελαίου στη Νότια Κορέα και την Ινδία, ο κ. Παλαντίνο είπε:
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται εν μέσω μιας εσωτερικής διαδικασίας για να εξετάσουν σημαντικές εξαιρέσεις για μεμονωμένες χώρες, αλλά αυτό θα ισχύσει μόνο κατά περίπτωση. Συνεχίζουμε να συζητούμε την πολιτική μας έναντι του Ιράν με τους ομολόγους μας σε όλο τον κόσμο και τις συνέπειες της εκ νέου επιβολής κυρώσεων που είχαν προηγουμένως αρθεί ή ανασταλεί στο πλαίσιο της συμφωνίας για το (ιρανικό) πυρηνικό πρόγραμμα».
Πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ έχουν καταγράψει γύρω στις 100 μεγάλες επιχειρήσεις οι οποίες ήδη έλαβαν την απόφαση να εγκαταλείψουν το Ιράν, επιλέγοντας τις ΗΠΑ.
«Θα συνεχίσουμε να πιέζουμε», κατέληξε.
Πηγή ΑΠΕ-ΜΠΕ
