Ο Μαρκ Κάρνεϊ, από χθες Κυριακή (9.3.2025) νέος ηγέτης των Φιλελευθέρων, που αναμένεται να αναλάβει πρωθυπουργός του Καναδά, τόνισε σε ομιλία μετά τη νίκη του πως η χώρα του δεν πρόκειται να γίνει «ποτέ» η 51η πολιτεία των ΗΠΑ.
Ο κ. Κάρνεϊ, 59 ετών, που διετέλεσε διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Βρετανίας από το 2013 ως το 2020, διαδέχεται τον συνομήλικό του Τζάστιν Τριντό, πρωθυπουργό για μια δεκαετία, από το 2015, που ανακοίνωσε τον Ιανουάριο πως θα εγκαταλείψει την ηγεσία της παράταξής του και το αξίωμα του επικεφαλής της κυβέρνησης εν μέσω εσωκομματικής ανταρσίας.
Ο Μαρκ Κάρνεϊ, νέος στην πολιτική, έλαβε 85,9% των ψήφων των περίπου 152.000 μελών του κόμματος των Φιλελευθέρων που συμμετείχαν στη διαδικασία ανάδειξης νέου ηγέτη, επικρατώντας της Κρίστια Φρίλαντ, της πρώην αντιπροέδρου της κυβέρνησης και υπουργού Οικονομικών, ανακοίνωσε νωρίτερα ο Σάτσιτ Μέχρα, ο πρόεδρος της παράταξης.
Καλείται να αποφασίσει πότε θα προκηρύξει εκλογές στον Καναδά, οι οποίες θα πρέπει να διεξαχθούν το αργότερο την 20ή Οκτωβρίου. Αναλαμβάνει την ηγεσία του Φιλελεύθερου κόμματος και το τιμόνι της χώρας καθώς ο Καναδάς έχει βρεθεί αντιμέτωπος με άνευ προηγουμένου εντάσεις και εμπορικό πόλεμο με τον ισχυρό γείτονά της, τις ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ.
Στην επινίκια ομιλία του, ο κ. Κάρνεϊ είπε πως «υπάρχει κάποιος που προσπαθεί να αποδυναμώσει την οικονομία μας», αναφερόμενος στον κ. Τραμπ — πυροδοτώντας ηχηρές αποδοκιμασίες στην αίθουσα. «Επιτίθεται στους εργαζόμενους, στις οικογένειες, στις επιχειρήσεις μας. Δεν μπορούμε να τον αφήσουμε να τα καταφέρει», συνέχισε. Η επόμενη περίοδος δεν θα έχει καμιά σχέση «με την πεπατημένη», πρόσθεσε. «Θα πρέπει να κάνουμε πράγματα που δεν είχαμε φανταστεί ποτέ πριν με ταχύτητες που δεν θεωρούσαμε εφικτές». Πρέπει να οικοδομηθεί «νέα οικονομία», να δημιουργηθούν «νέες εμπορικές σχέσεις», έκρινε.
«Η κυβέρνησή μου θα διατηρήσει σε ισχύ τους τελωνειακούς δασμούς ώσπου οι Αμερικανοί να μας δείξουν σεβασμό», επέμεινε.
Υπογράμμισε πως οι Αμερικανοί «θέλουν τους πόρους μας, το νερό μας, τη γη μας, τη χώρα μας. Σκεφτείτε το. Αν τα καταφέρουν, θα καταστρέψουν τον τρόπο ζωής μας (…) Η Αμερική είναι χωνευτήρι. Ο Καναδάς είναι μωσαϊκό (…) Ο Καναδάς δεν θα γίνει ποτέ μέρος των ΗΠΑ».
«Μην απατάσθε, αυτή είναι καθοριστική στιγμή για το έθνος. Η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη. Η ελευθερία δεν είναι δεδομένη. Ούτε καν ο Καναδάς δεν είναι δεδομένος», είπε νωρίτερα προτού παραδώσει ο απερχόμενος ηγέτης και πρωθυπουργός Τριντό.
Ο Μαρκ Κάρνεϊ έγινε το 2013 ο πρώτος αλλοδαπός που ανέλαβε την ηγεσία της Τράπεζας της Αγγλίας από ιδρύσεώς της το 1694. Μετά τη θητεία του στον θεσμό — υπήρξε προηγουμένως διοικητής της καναδικής κεντρικής τράπεζας —, ανέλαβε διάφορες θέσεις σε καναδικές επιχειρήσεις και υπήρξε επίσης σύμβουλος του προκατόχου του.
Είναι η πρώτη φορά που κάποιος χωρίς καμιά εμπειρία στην πολιτική και χωρίς έδρα στη Βουλή θα γίνει πρωθυπουργός του Καναδά. Επιχειρηματολογεί πως η εμπειρία του στην ηγεσία δυο κεντρικών τραπεζών της G7 του έδωσε τα εφόδια για να διαπραγματευτεί με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Στην αρχή της χρονιάς, δημοσκοπήσεις έφεραν τους Φιλελεύθερους να βρίσκονται 20 μονάδες πίσω από τους Συντηρητικούς του Πιερ Πουαλιέβρ. Ωστόσο το τρέχον διάστημα οι δυο παρατάξεις φέρονται να βρίσκονται πολύ πιο κοντά, αν και καμιά τους δεν θα κατάφερνε να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση, τουλάχιστον κατά τα ευρήματα των ινστιτούτων σφυγμομετρήσεων.
Πηγές: Reuters, AFP, dpa, ΑΠΕ-ΜΠΕ
