*Του Κώστα Σαρικά
Από τις 28 Αυγούστου έως τις 10 Σεπτεμβρίου 2025, τα βλέμματα των στρατιωτικών επιτελείων σε Ανατολική Μεσόγειο, Μέση Ανατολή και πέραν αυτών, στρέφονται στην Αίγυπτο.
Στην ευρύτερη περιοχή της Αλεξάνδρειας θα διεξαχθεί η πολυεθνική άσκηση Bright Star 25, ένα από τα σημαντικότερα στρατιωτικά γυμνάσια της χρονιάς, που συγκεντρώνει δυνάμεις από τρεις ηπείρους, με κεντρικό ρόλο των Αιγυπτιακών Ενόπλων Δυνάμεων και των ΗΠΑ.
Η Bright Star ξεκίνησε ως διμερής αιγυπτοαμερικανική άσκηση, προϊόν της στρατηγικής συνεργασίας Καΐρου και Ουάσιγκτον. Στην πορεία εξελίχθηκε σε πολυεθνική πλατφόρμα επιχειρησιακής συνεκπαίδευσης, με προσκεκλημένες χώρες από τη Δύση, την Ασία και τον Αραβικό κόσμο. Η φετινή συμμετοχή είναι ενδεικτική: ΗΠΑ, Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, Ιαπωνία, Ινδία, Ιράκ, Ιταλία, Κύπρος, Ελλάδα, Κατάρ, Κιργιστάν, Νότιος Αφρική, Σαουδική Αραβία, Πακιστάν.
Στρατηγική σχέση Αθήνας – Καΐρου
Η ελληνοαιγυπτιακή αμυντική σχέση βρίσκεται σε ανοδική πορεία εδώ και πάνω από μια δεκαετία, με σταθερή επιτάχυνση τα τελευταία χρόνια. Από την υπογραφή της συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ το 2020 μέχρι τις αλλεπάλληλες κοινές ασκήσεις και ανταλλαγές επισκέψεων υψηλού επιπέδου, Ελλάδα και Αίγυπτος έχουν αναδείξει τον στρατηγικό χαρακτήρα της συνεργασίας τους.
Η Αθήνα βλέπει στο Κάιρο όχι μόνο έναν ισχυρό περιφερειακό παίκτη με κρίσιμη γεωστρατηγική θέση, αλλά και έναν εταίρο με τον οποίο μοιράζεται κοινά συμφέροντα: σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, προστασία θαλάσσιων γραμμών επικοινωνίας, αντιμετώπιση εξτρεμιστικών και ασύμμετρων απειλών. Από την πλευρά της, η Αίγυπτος αναγνωρίζει στην Ελλάδα έναν αξιόπιστο σύμμαχο εντός ΕΕ και ΝΑΤΟ, που διαθέτει εμπειρία, υποδομές και διασυνδέσεις.
Bright Star 25: Στόχοι και αντικείμενα
Η φετινή Bright Star επικεντρώνεται σε διακλαδικές επιχειρήσεις υψηλής έντασης, καλύπτοντας σενάρια από την κλασική συμβατική αντιπαράθεση μέχρι την αντιμετώπιση σύγχρονων και υβριδικών απειλών. Στα αντικείμενα περιλαμβάνονται:
- Αντιαεροπορική και αντιβαλλιστική άμυνα, με έμφαση στην ενοποίηση αισθητήρων και μέσων.
- Αντιμετώπιση ασύμμετρων απειλών και UAVs, με ανάπτυξη αντιαεροπορικών και anti-drone συστημάτων.
- Κυβερνοασφάλεια, με επιχειρήσεις προστασίας κρίσιμων δικτύων.
- Αμφίβιες επιχειρήσεις, με συνδυασμό ναυτικών και δυνάμεων Πεζοναυτών.
- Συνεργασία Ειδικών Δυνάμεων, σε σενάρια ανακατάληψης στόχων, διάσωση ομήρων και αναγνώριση υψηλής επικινδυνότητας.
Η άσκηση κορυφώνεται με τρεις ημέρες DVDay (Distinguished Visitors Day), όπου παρευρίσκονται στρατιωτικές και πολιτικές ηγεσίες:
• 8/9: Επιδείξεις Ειδικών Δυνάμεων (SOF Day).
• 9/9: Επιδείξεις αμφίβιας επιχείρησης.
• 10/9: Τελική επίδειξη όλης της άσκησης.
Η ελληνική συμμετοχή: Ισχυρό αποτύπωμα
Οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, για ακόμη μία φορά, δίνουν το παρών με μια συνεκτική και ισορροπημένη διακλαδική δύναμη που υπογραμμίζει την επιχειρησιακή ετοιμότητα και τη διάθεση για ουσιαστική συμβολή:
• 3 επιθετικά ελικόπτερα AH-64 Apache του Στρατού Ξηράς.
• 1 φρεγάτα με οργανικό ελικόπτερο του Πολεμικού Ναυτικού.
• 1 αρματαγωγό με δυνατότητες μεταφοράς προσωπικού και μέσων για αμφίβιες επιχειρήσεις.
• 4 μαχητικά F-16 της Πολεμικής Αεροπορίας, πλήρως εξοπλισμένα για αεροπορική υπεροχή και κρούση.
• Τμήματα Ειδικών Επιχειρήσεων και Πεζοναύτες, με οχήματα HMMWV.
• Συστήματα anti-drone, που ενσωματώνουν την τελευταία τεχνολογία στον εντοπισμό και εξουδετέρωση μη επανδρωμένων αεροχημάτων.
Η επιλογή των μέσων δεν είναι τυχαία: καλύπτει το πλήρες φάσμα επιχειρήσεων, από την αεροπορική και ναυτική ισχύ μέχρι τις ειδικές αποστολές και την προστασία από νέες απειλές.
Πολυεθνική διάσταση και κοινά οφέλη
Η Bright Star 25 προσφέρει μοναδική ευκαιρία διαλειτουργικότητας μεταξύ δυνάμεων που προέρχονται από διαφορετικά δόγματα, τεχνολογικά επίπεδα και γεωπολιτικά περιβάλλοντα. Η παρουσία χωρών όπως η Ιαπωνία και η Ινδία, σε συνδυασμό με παραδοσιακούς συμμάχους όπως οι ΗΠΑ, η Γαλλία και η Βρετανία, δημιουργεί ένα πολυσύνθετο πεδίο επιχειρησιακής αλληλεπίδρασης.
Για την Ελλάδα, η συμμετοχή σε μια τέτοια άσκηση:
- Αναβαθμίζει το κύρος της ως αξιόπιστου και ενεργού συμμάχου.
- Διευρύνει τα δίκτυα συνεργασίας, όχι μόνο με χώρες της περιοχής αλλά και με ισχυρές δυνάμεις εκτός αυτής.
- Ενισχύει την αποτρεπτική εικόνα έναντι οποιουδήποτε αναθεωρητικού παράγοντα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Οι ελληνοαιγυπτιακές ασκήσεις ως σταθερός πυλώνας
Η Bright Star είναι μόνο μία από τις σειρές συνεκπαιδεύσεων που πραγματοποιούν Ελλάδα και Αίγυπτος. Σταθερά, τα τελευταία χρόνια πραγματοποιείται η άσκηση ΜΕΔΟΥΣΑ με τη συμμετοχή και άλλων χωρών όπως η Κύπρος, εστιασμένη σε ναυτικές και αμφίβιες επιχειρήσεις.
Ελλάδα και Αίγυπτος διεξάγουν συχνά συνεκπαιδεύσεις SOF με ανταλλαγές τακτικών και εμπειρίας. Η επαναλαμβανόμενη συμμετοχή, η αναβάθμιση των σεναρίων και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης μεταξύ των επιτελείων καθιστούν την αμυντική συνεργασία δομικό στοιχείο σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Επιχειρησιακά και γεωπολιτικά μηνύματα
Η Bright Star 25, με την ελληνική παρουσία, στέλνει πολλαπλά μηνύματα:
• Προς την Άγκυρα: Η Ελλάδα επενδύει σε ισχυρές περιφερειακές συμμαχίες που θωρακίζουν την αποτρεπτική της ισχύ.
• Προς τους συμμάχους: Η χώρα δεν είναι απλός παρατηρητής, αλλά ενεργός συντελεστής ασφάλειας.
• Προς τον αραβικό κόσμο: Η Αθήνα αποτελεί πύλη συνεργασίας με την Ευρώπη, σε πλαίσιο ισότιμης και αμοιβαία επωφελούς σχέσης.
Η εμπειρία δείχνει ότι η αξία τέτοιων ασκήσεων πολλαπλασιάζεται όταν υπάρχει συνέχεια και σταθερή παρουσία. Για την Ελλάδα, η Bright Star δεν είναι μεμονωμένο γεγονός, αλλά κρίκος σε μια αλυσίδα δράσεων που περιλαμβάνει:
- Συμμετοχή σε πολυεθνικά γυμνάσια σε τρεις ηπείρους.
- Διμερείς και τριμερείς συνεργασίες (π.χ. Ελλάδα – Κύπρος – Αίγυπτος).
- Στρατηγικούς διαλόγους για την ασφάλεια, την ενέργεια και την οικονομική συνεργασία.
Η συνέπεια αυτή δημιουργεί στρατηγικό αποτύπωμα που δεν περιορίζεται στα στρατιωτικά, αλλά επηρεάζει θετικά και την πολιτική, διπλωματική και οικονομική διάσταση των σχέσεων. Με τη συμμετοχή της Ελλάδας να είναι και πάλι ηχηρή και ουσιαστική, η άσκηση αυτή αποδεικνύει ότι η αμυντική συνεργασία με την Αίγυπτο αποτελεί θεμέλιο της ελληνικής στρατηγικής στην περιοχή.
