«Έχουμε μια πάρα πολύ συγκροτημένη πολιτική σε ό,τι αφορά τη Λιβύη και τα αποτελέσματα θα φανούν» τόνισε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης αναφερόμενος στις τελευταίες εξελίξεις.
Μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό OPEN, ο κ.Γεραπετρίτης είπε ότι υπό οποιαδήποτε συνθήκη, η Ελλάδα δεν πρόκειται να δεχθεί παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων, ενώ χαρακτήρισε τη Λιβύη «μία χώρα ειδικών συνθηκών» υπό την έννοια ότι είναι χωρισμένη στα δύο, έχει πρακτικά δύο κυβερνήσεις, και βρίσκεται σε συνθήκες πολύ μεγάλης πίεσης.
«Η αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Δυτικής Λιβύης, δέχεται πολύ μεγάλη πίεση από στρατεύματα άτακτα. Άρα είναι μία χώρα, η οποία έχει πάρα πολύ μεγάλες δυσκολίες. Εκείνο, το οποίο προσπαθήσαμε την τελευταία διετία είναι να αναβαθμίσουμε τη σχέση μας και με τις δύο πλευρές, έτσι ώστε να έχουμε μία ισόρροπη στάση. Διότι με τη Δυτική Λιβύη είχαμε φτάσει σε ένα σημείο, στο οποίο δεν υπήρχαν καλές σχέσεις. Είχαμε οδηγηθεί, το 2019 στο άκυρο και ανυπόστατο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Άρα εκείνο το οποίο είπαμε, είναι ότι θα πρέπει να χτίσουμε μία ικανή σχέση και με τις δύο πλευρές» είπε ο κ. Γεραπετρίτης.
Προσέθεσε ότι αυτή τη στιγμή, η χώρα μας έχει καταφέρει να έχει μια ικανοποιητική λειτουργική σχέση και με τις δύο πλευρές, κάτι που -όπως είπε- δεν είχε στο παρελθόν. Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτό πρακτικώς σημαίνει ότι η Ελλάδα είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα, η οποία σήμερα μπορεί να ομιλεί στο υψηλότερο επίπεδο και με τις δύο πλευρές της Λιβύης. Σημείωσε ότι υπάρχει μία καλή λειτουργική σχέση, η οποία αποτυπώνεται ως εξής:
«Πρώτον, ενόσω είχαμε πράγματι στο παρελθόν υψηλές μεταναστευτικές ροές κατά περιόδους από τον άξονα του Τομπρούκ, δηλαδή από την Ανατολική Λιβύη, αυτή τη στιγμή οι ροές αυτές έχουν ελαχιστοποιηθεί χάρη στην καλή συνεργασία, η οποία έχει υπάρξει. Δεύτερον, πράγματι η κυβέρνηση της Δυτικής Λιβύης, με την υπογραφή του άκυρου και ανυπόστατου τουρκολιβυκού μνημονίου το 2019, δημιούργησε μια κατάσταση, η οποία παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο».
Τόνισε επίσης ότι «σήμερα βρισκόμαστε στη θέση να συνομιλούμε με τη Δυτική Λιβύη, έτσι ώστε να προχωρήσουμε σε μια οριοθέτηση μεταξύ Ελλάδος και Λιβύης. Να γίνει δηλαδή αυτό, το οποίο προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο. Η Ελλάδα με τη Λιβύη έχουν άμεσα αντικείμενες ακτές που δεν έχει η Τουρκία. Για δε, το ζήτημα της Ανατολικής Λιβύης, ουδέποτε κόψαμε τους διαύλους, οι δίαυλοι εξακολουθούσαν να υφίστανται. Είδατε, νομίζω, τον τρόπο με τον οποίο με υπεδέχθησαν και στην Ανατολική Λιβύη και στη Δυτική Λιβύη στις πρόσφατες επισκέψεις μου. Θα υπάρξουν και επισκέψεις Λίβυων αξιωματούχων στο μέλλον, δεν διερράγησαν οι δεσμοί».
Όσον αφορά το δημοσίευμα του Bloomberg, ότι το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης ετοιμάζεται να εγκρίνει το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, ο ΥΠΕΞ είπε: «Προς ώρας δεν έχουμε καμία κύρωση. Αντιλαμβάνομαι ότι υπάρχει μία ανησυχία για την κύρωση…».
Αναφορικά με τη στάση της Λιβύης απέναντι την Ελλάδα και την προκήρυξη οικοπέδων, είπε ότι αυτά είναι νοτίως της δικής μας μέσης γραμμής και από τη στιγμή που η Μεσόγειος βρέχει 21 χώρες κάθε χώρα μπορεί να έχει θεωρητικά τις οποιεσδήποτε βλέψεις σε ό,τι αφορά την Αποκλειστική Οικονομική της Ζώνη. «Το κρίσιμο είναι το πεδίο. Στο πεδίο, λοιπόν, εγώ έχω να σας πω ότι η Λιβύη σεβάστηκε την ελληνική μέση γραμμή» είπε.
Ο κ.Γεραπετρίτης ξεκαθάρισε ότι η χώρα μας δεν πρόκειται να επιτρέψει την παραβίαση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων και τόνισε:
«Υπό οποιαδήποτε συνθήκη, η Ελλάδα δεν πρόκειται να δεχθεί παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων. Η Λιβύη στην προκήρυξη των οικοπέδων σεβάστηκε την ελληνική μέση γραμμή. Εξ αυτού του λόγου νομίζω είναι προφανές ότι η Ελλάδα μπορεί να επιβάλει τις αξιώσεις της. Ξέρετε, πολλές φορές συζητάμε λίγο αφηρημένα. Υπάρχει ένας πραγματικός διαγκωνισμός στη σκακιέρα. Βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή στη χειρότερη στιγμή που έχει βιώσει ο μεταπολεμικός κόσμος. Σωστά το είπατε, στα 80 χρόνια του μεταπολεμικού κόσμου δεν έχει υπάρξει περίοδος να έχουμε τόσα ανοιχτά μέτωπα, να έχουμε τόσες πολλές ηγεσίες, οι οποίες οδηγούν σε ανακατατάξεις, να έχουμε, στην πραγματικότητα, τόσες συνθήκες, οι οποίες να έχουν έναν αναθεωρητικό χαρακτήρα. Σε αυτό το πεδίο η Ελλάδα έχει ένα πάρα πολύ ισχυρό αποτύπωμα και πολλές φορές ακούω την ευκολία με την οποία ο καθένας αναφέρει ότι «μα, στη Λιβύη έχει συμβεί αυτό». Στη Λιβύη δεν έχει συμβεί απολύτως τίποτα. Στη Λιβύη έχει συμβεί το ακόλουθο: Η Ελλάδα για πρώτη φορά εξέδωσε έναν Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό».
Σε άλλη ερώτηση για το τι πρόκειται να πράξει Ελλάδα στην περίπτωση που η Τουρκία στείλει εκ νέου φρεγάτες στα ιταλικά πλοία που διενεργούν τις έρευνες χαρτογράφησης του βυθού για λογαριασμό της Nexans που έχει αναλάβει να κατασκευάσει και να ποντίσει το καλώδιο, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε:
«Θα προστατεύσουμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα και θα τα ασκήσουμε στο πεδίο. Είναι πάρα πολύ σαφές. Έχουμε έτοιμα όλα τα δυνητικά σενάρια».
«Η Ελλάδα δεν θα εγκαταλείψει κανένα δικαίωμα της»
Η Ελλάδα δεν πρόκειται να εγκαταλείψει κανένα δικαίωμα, το οποίο απορρέει από το Διεθνές Δίκαιο είπε ο κ.Γεραπετρίτης και επισήμανε ότι η χώρα μας «θα ασκήσει όλα τα δικαιώματά της στο πεδίο, υπό οποιαδήποτε συνθήκη, έχοντας τις συμμαχίες τις οποίες έχει».
Ο υπουργός Εξωτερικών είπε ότι αυτό είναι επακόλουθο της «γενικότερης πολιτικής αναβάθμισης της γεωπολιτικής θέσης της Ελλάδας στη Μεσόγειο» και αναφερόμενος στις διεκδικήσεις των Τούρκων, είπε ότι είναι θεωρίες 10, 20 και 30 ετών και δεν είναι σημερινές.
«Η Ελλάδα όμως σήμερα είναι σε πολύ καλύτερη θέση σε σχέση με αυτήν που βρισκόταν πριν από δύο χρόνια. Εάν καθίσουμε στο τραπέζι αυτή τη στιγμή και αξιολογήσουμε τη θέση της Ελλάδας τότε, και τη θέση της Ελλάδας σήμερα είναι σε απείρως καλύτερη θέση. Το λέω ευθέως, με εντιμότητα απέναντι στους Έλληνες πολίτες».
Όσον αφορά την πόντιση καλωδίου για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ο κ.Γεραπετρίτης δήλωσε: «Η έρευνα και η πόντιση ηλεκτρικών καλωδίων είναι κάτι, το οποίο προστατεύεται απολύτως από το Διεθνές Δίκαιο. Δεν μπορεί να παρεμποδιστεί. Εάν η Τουρκία θεωρεί ότι αυτό το έργο, το οποίο είναι, επαναλαμβάνω, ένα έργο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην οποία η Τουρκία φιλοδοξεί κάποια στιγμή να μπει θα αναλάβει το τίμημά της».
Ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε τέλος, και στην κριτική που δέχεται, επισημαίνοντας ότι «υπάρχει μία και ενιαία ελληνική εξωτερική πολιτική». Τόνισε ότι την εξωτερική πολιτική, δεν επιλέγει ο υπουργός Εξωτερικών αλλά καθορίζεται από τον πρωθυπουργό και από το ΚΥΣΕΑ, στο οποίο συμμετέχουν όλοι οι συναρμόδιοι υπουργοί.
