Βυθισμένο σε οικονομική κρίση, το Ιράν αύξησε σήμερα κατά τουλάχιστον 50% την τιμή της βενζίνης ώστε, σύμφωνα με τον πρόεδρό του Χασάν Ροχανί, να βοηθήσει τους οικονομικά ευάλωτους κατοίκους του αναδιανέμοντας τα έσοδα και όχι για να καλύψει το έλλειμμα του προϋπολογισμού του.
Το Ιράν είναι μια από τις χώρες με τις χαμηλότερες τιμές στα καύσιμα λόγω των μεγάλων επιδοτήσεων: η τιμή του λίτρου είχε οριστεί μέχρι τώρα στα 10.000 ιρανικά ριάλ, δηλαδή λιγότερα από οκτώ λεπτά του ευρώ.
«Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου επιτρέπει να βοηθηθούν οι οικονομικά ασθενέστερες ομάδες», δηλαδή «75% του πληθυσμού», δήλωσε ο Ροχανί κατά την συνεδρίαση της κυβέρνησης, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο IRNA. «Κανείς δεν θα πρέπει να σκεφτεί ότι η κυβέρνηση το έκανε αυτό γιατί αντιμετωπίζει οικονομικά προβλήματα, ούτε ένα ριάλ δεν θα πάει στο υπουργείο Οικονομικών», πρόσθεσε.
Κάθε οδηγός που διαθέτει μια κάρτα για να γεμίσει το ρεζερβουάρ του αυτοκινήτου του θα πληρώνει στο εξής 15.000 ριάλ (11 λεπτά του ευρώ) ανά λίτρο για ένα μέγιστο όριο 60 λίτρων βενζίνης τον μήνα, ανακοίνωσε η Εθνική Εταιρία διανομής πετρελαϊκών προϊόντων (NIOPDC). Πέρα από το όριο αυτό, κάθε πρόσθετο λίτρο θα στοιχίζει 30.000 ριάλ (22 λεπτά του ευρώ).
Οι κάρτες αυτές είχαν κυκλοφορήσει το 2007 όταν η κυβέρνηση είχε ήδη προσπαθήσει να μεταρρυθμίσει το σύστημα των επιδοτήσεων και να καταπολεμήσει το λαθρεμπόριο. Οι κάρτες εγκαταλείφτηκαν σταδιακά προτού επανακυκλοφορήσουν τον Νοέμβριο του 2018.
Σύμφωνα με τον Ροχανί, τα έσοδα που θα αντλούνται από την αλλαγή στην τιμή της βενζίνης θα βοηθήσουν 18 εκατομμύρια οικογένειες ή 60 εκατομμύρια Ιρανούς.
Οι πρώτες πληρωμές θα καταβληθούν εντός 10 ημερών, σύμφωνα με τον υπεύθυνο Προγραμματισμού και Προϋπολογισμού του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Νομπάχ, τον οποίο επικαλείται το Irna.
Τα ποσά θα αρχίζουν από 550.000 ριάλ (σχεδόν 4,2 ευρώ στην τιμή ελεύθερης αγοράς) για τα ζευγάρια έως δύο εκατομμύρια ριάλ (15,8 ευρώ) για τα νοικοκυριά με πέντε ή περισσότερα μέλη.
Λόγω των χαμηλών τιμών, η κατανάλωση των καυσίμων είναι μεγάλη στο Ιράν, όπου τα 80 εκατομμύρια των κατοίκων καταναλώνουν κατά μέσο όρο 90 εκατομμύρια λίτρα ημερησίως, σύμφωνα με το Irna.
Οι χαμηλές τιμές στα καύσιμα προκαλούν εκτεταμένο λαθρεμπόριο που εκτιμάται –σύμφωνα με το Irna — στα 10 με 20 εκατομμύρια λίτρα ημερησίως, τα οποία καταλήγουν στο γειτονικό Πακιστάν όπου τα καύσιμα πωλούνται πιο ακριβά. Το λαθρεμπόριο αυξήθηκε και από την πτώση της ισοτιμίας του ριάλ στην αγορά συναλλάγματος, η οποία οφείλεται εν μέρει στις οικονομικές κυρώσεις που επανέφεραν οι ΗΠΑ από το 2018, μετά την αποχώρησή τους από τη διεθνή συμφωνία του 2015 για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα. Ο Ροχανί δήλωσε ότι αντιστάθηκε στις εκκλήσεις που ακούστηκαν από μέλη της κυβέρνησης για να αυξηθεί η τιμή της βενζίνης στο επίπεδο των άλλων χωρών της περιοχής, τονίζοντας ότι αυτό θα οδηγούσε στην αύξηση του πληθωρισμού.
Εξεγέρσεις
Διαδηλώσεις και επεισόδια ξέσπασαν σε πολλές πόλεις του Ιράν, μεταδίδει το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, την επομένη της ξαφνικής αύξησης της τιμής της βενζίνης κατά 50% την οποία ανακοίνωσε η κυβέρνηση του προέδρου Χασάν Ρουχανί.
Έγιναν «μεγάλες» διαδηλώσεις στη Σιρτζάν (κεντρικά), όπου πολίτες «επιτέθηκαν σε χώρο αποθήκευσης καυσίμων μέσα στην πόλη και αποπειράθηκαν να βάλουν φωτιά», σύμφωνα με το IRNA.
