*Του Κώστα Σαρικά
Παρά τις ειδικές συνθήκες που αναμένεται να επικρατήσουν σε ενδεχόμενο σενάριο σύγκρουσης Ελλάδας – Τουρκίας στον αέρα και χωρίς να υπολογίσει κάποιος μια σειρά από άλλες παραμέτρους που θα καθορίσουν τους όρους μιας τέτοιας σύγκρουσης, όσα διαδραματίζονται τα τελευταία χρόνια στα πολεμικά μέτωπα αλλά και σε περιοχές συγκρούσεων, όπως πρόσφατα στο Κασμίρ, συνηγορούν στο κοινό συμπέρασμα στο οποίο καταλήγουν γνώστες του αεροπορικού όπλου. Η Πολεμική Αεροπορία κινείται σε απόλυτα σωστή κατεύθυνση.
Η κατάρριψη μαχητικών Rafale της Indian Air Force – επιβεβαιωμένη έως τώρα μια κατάρριψη – από κινεζικής κατασκευής πυραύλους αέρος-αέρος PL-15, οι οποίοι εβλήθησαν σύμφωνα με πληροφορίες από τα επίσης κινεζικά μαχητικά JF-17 Thunder και μάλιστα από πολύ μεγάλη απόσταση, επιβεβαιώνει όσους υποστηρίζουν ότι οι σύγχρονες αερομαχίες απέχουν πολύ από τα dogfights.
O εντοπισμός στόχων σε πολύ μεγάλες αποστάσεις από τα ραντάρ AESA δίνει τεράστιο πλεονέκτημα σε αυτόν που θα «αποκαλύψει» τα εχθρικά μαχητικά. Πόσο μάλλον όταν έχει τη δυνατότητα να τα εγκλωβίσει και να τα στοχοποιήσει με air to air BVR πυραύλους, όπως οι Meteor, οι ΑΙΜ-120D και όπως φαίνεται και οι κινεζικοί PL-15 Thunder. Σε αντίθεση με τους γείτονες, η Πολεμική Αεροπορία ήδη διαθέτει στο οπλοστάσιο της μαχητικά εξοπλισμένα με ραντάρ AESA αλλά και με πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς Meteor, οι οποίοι διαθέτουν αντίστοιχα μεγάλης εμβέλειας «no escape zone».
Η αγορά των γαλλικών μαχητικών 4,5ης γενιάς Rafale – αν και δεν βρισκόταν στον προγραμματισμό της HAF – o εκσυγχρονισμός των αμερικανικών F-16 block 52 σε διαμόρφωση Viper, και o εξοπλισμός με τους κορυφαίους BVR πυραύλους αέρος-αέρος Meteor έδωσαν ένα πρώτο αλλά σημαντικό πλεονέκτημα στην Πολεμική Αεροπορία.
Ακολούθησε η συμφωνία για απόκτηση των 20 πρώτων stealth μαχητικών 5ης γενιάς F-35 με option για ακόμη 20, ενώ η επόμενη εξοπλιστική προτεραιότητα, όπως τέθηκε στην πολιτική ηγεσία από το Αεροπορικό Επιτελείο, είναι η αναβάθμιση των 38 μαχητικών F-16 block 50 επίσης σε διαμόρφωση Viper. Ταυτόχρονα, τέθηκε το αίτημα για αποδέσμευση των αμερικανικών AIM-120D AMRAAM προκειμένου να εξοπλίσουν τόσο τα Viper όσο και τα F-35, αλλά και η πιστοποίηση των πυραύλων Meteor στα stealth μαχητικά.
Έτσι, η Πολεμική Αεροπορία ήδη έχει καταφέρει να εξοπλίσει σημαντικό αριθμό μαχητικών F-16 με ραντάρ ηλεκτρονικής σάρωσης AESA – η αναβάθμιση των 83 F-16 συνεχίζεται εντός χρονοδιαγράμματος – διαθέτει μια Μοίρα αποτελούμενη από 24 αεροσκάφη Rafale, τα οποία επίσης διαθέτουν ραντάρ AESA, ενώ θα παραλάβει το απόλυτο δικτυοκεντρικό μαχητικό F-35 έως τα τέλη της δεκαετίας.
H ενσωμάτωση των μαχητικών F-35 στη «φαρέτρα» της HAF δίνει ένα επιπλέον πλεονέκτημα, καθώς τα stealth μαχητικά θα μπορούν να κινούνται «αόρατα» χωρίς να εντοπίζονται από τα εχθρικά ραντάρ – πόσο μάλλον όταν η TuAF ακόμη δεν διαθέτει AESA – και απλά ως πλατφόρμες να μεταβιβάζουν πληροφορίες και κυρίως θέσεις εχθρικών αεροσκαφών. Επιπλέον, θα μπορούν να καθοδηγούν τους Long Range πυραύλους των φίλιων μαχητικών προς τους στόχους.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι καταστροφικό πριν καν τα εχθρικά μαχητικά αντιληφθούν ότι έχουν εντοπιστεί. Ειδικά όταν έχουν να αντιμετωπίσουν τους φονικούς Meteor με τους Ramjet κινητήρες, που μπορούν να αυξήσουν ταχύτητα και να πραγματοποιήσουν ελιγμούς ενώ προσεγγίζουν το στόχο, ξεφεύγοντας από αντίμετρα και συστήματα αυτοπροστασίας.
Το θέατρο επιχειρήσεων πάνω από το Αιγαίο έχει φυσικά μεγάλες διαφορές και ιδιαιτερότητες από κάθε άλλο χώρο επιχειρήσεων και είναι δεδομένο ότι η εναέρια μάχη δεν μπορεί να περιοριστεί σε BVR βολές. Και πάλι, όμως, το πλεονέκτημα βρίσκεται στην πλευρά της HAF με δεδομένη και την ποιοτική υπεροχή των ιπτάμενων της Πολεμικής Αεροπορίας.
Επιπλέον, η τεχνολογική υπεροχή που φέρνει το ραντάρ AESA και συνολικά η δικτυοκεντρική δυνατότητα των μαχητικών της HAF αποτελούν σημεία αναφοράς στο περιβάλλον πολλαπλών απειλών που θα προέρχονται επιπρόσθετα από το έδαφος, τη θάλασσα αλλά και τα μη επανδρωμένα UAV.
Η αναβάθμιση των 38 μαχητικών F-16 block σε διαμόρφωση Viper κρίνεται ως καθοριστική για την πλήρη ομογενοποίηση ενός απόλυτα δικτυοκεντρικού στόλου μαχητικών, εν αναμονή των F-35. Η απευθείας διαπραγμάτευση της Πολεμικής Αεροπορίας με την κατασκευάστρια εταιρεία αποτελεί την επόμενη κίνηση του Αεροπορικού Επιτελείου, με στόχο να βγει σύντομα «λευκός καπνός» και το σχετικό πρόγραμμα να αποτελέσει τη συνέχεια, όταν ολοκληρωθεί η αναβάθμιση των 83 F-16 block 52.
