*του Κώστα Σαρικά
Ο Άραξος ετοιμάζεται να γίνει και πάλι το επίκεντρο της ευρωπαϊκής αεροπορικής δραστηριότητας, καθώς η Πολεμική Αεροπορία φιλοξενεί το NATO «Tiger Meet 2026», μία από τις πλέον προβεβλημένες αλλά και ουσιαστικές πολυεθνικές αεροπορικές διοργανώσεις στην Ευρώπη.
Η φετινή διοργάνωση, που διεξάγεται από τις 4 έως τις 15 Μαΐου 2026 στην 116 Πτέρυγα Μάχης, με οικοδεσπότη την 335 Μοίρα, δεν αποτελεί απλώς ακόμη μία μεγάλη άσκηση, αλλά ισχυρή επιβεβαίωση ότι η ελληνική Πολεμική Αεροπορία όχι μόνο συμμετέχει στα μεγάλα διεθνή αεροπορικά γεγονότα, αλλά έχει πλέον καταφέρει να πρωταγωνιστεί σε αυτά, να τα οργανώνει, να τα καθοδηγεί και να τα μετατρέπει σε πεδίο προβολής της επιχειρησιακής της ποιότητας.
Η φετινή «Tiger Meet» έρχεται να προστεθεί σε μια αλυσίδα διεθνών αεροπορικών δράσεων που έχουν αναδείξει την Ελλάδα και ειδικά την Πολεμική Αεροπορία σε σταθερό σημείο αναφοράς για τη συμμαχική και ευρωπαϊκή αεροπορική κοινότητα. Η εξωστρέφεια δεν είναι πλέον ένα επικοινωνιακό σύνθημα, αλλά μια σταθερή στρατηγική επιλογή, με συνέπεια, διάρκεια και ουσιαστικό περιεχόμενο.
Από τον «Ηνίοχο», που τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί σε κορυφαία πολυεθνική άσκηση υψηλής αξίας, έως τη NATO Tiger Meet, τις συνεκπαιδεύσεις εντός και εκτός FIR Αθηνών αλλά και τη συστηματική συμμετοχή ελληνικών Μοιρών σε μεγάλες δραστηριότητες του εξωτερικού, η Πολεμική Αεροπορία δείχνει ότι διαθέτει εκείνο το επίπεδο Στελεχών, σχεδίασης, εκπαίδευσης και διοικητικής υποστήριξης που κάνει τις ασκήσεις της πόλο έλξης για ξένες αεροπορίες.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η τουρκική απουσία από τη φετινή διοργάνωση έχει ασφαλώς τη δική της σημασία, αλλά δεν είναι το μοναδικό ούτε το σημαντικότερο στοιχείο.
Η ουσία για την ελληνική πλευρά βρίσκεται στο γεγονός ότι η Πολεμική Αεροπορία φιλοξενεί ξανά ένα υψηλού επιπέδου διεθνές αεροπορικό event, το οργανώνει με ελληνική σφραγίδα και επιβεβαιώνει ότι η ποιότητα των Στελεχών της, η εμπειρία των Μοιρών της και το υψηλό επίπεδο επιχειρησιακής κουλτούρας που έχει διαμορφώσει τα τελευταία χρόνια αποτελούν πλέον σημείο αναγνώρισης και εκτίμησης στο εξωτερικό.
Η φετινή λίστα συμμετοχών, όπως έχει αναρτηθεί από τη NATO Tiger Association, περιλαμβάνει τη βελγική 31 Squadron με F-16A/B MLU, την ιταλική 21° Gruppo με HH-101 Caesar, την ελληνική 335 Μοίρα με F-16C/D, την ελβετική Staffel 11 με F/A-18C/D, τη γερμανική Takt LwG51 με Tornado IDS και ECR, την τσεχική 221 VrL με AH-1Y Venom και AH-1Z Viper, την ιταλική 12° Gruppo με Eurofighter, την ισπανική ALA 15 με EF-18+, την ουγγρική 101/1 Squadron με JAS-39C/D Gripen και την πολωνική 6 ELT με F-16C/D, ενώ υπάρχει και visitor συμμετοχή της γερμανικής TaktL wG 74 με Eurofighter. Αυτή η σύνθεση υπογραμμίζει το εύρος και την ποιοτική βαρύτητα της διοργάνωσης.
Η τουρκική απουσία και το μήνυμα του 2022
Αναμφίβολα, η απουσία της Τουρκίας είναι ένα στοιχείο που τραβά την προσοχή. Η τουρκική 192 Filo παραμένει μέλος της κοινότητας των TigerSquadrons, όμως δεν βρίσκεται στη φετινή λίστα συμμετοχών του NATO Tiger Meet 2026 στον Άραξο. Αυτό προσδίδει στη φετινή διοργάνωση μία επιπλέον πολιτικοστρατιωτική διάσταση, ακόμη κι αν το κύριο βάρος παραμένει αμιγώς επιχειρησιακό.
Η απουσία αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία επειδή έρχεται σε ευθεία συνέχεια του 2022. Τότε, κατά την προηγούμενη διοργάνωση στον Άραξο, η Τουρκία είχε μείνει εκτός, μέσα σε συνθήκες έντασης στο Αιγαίο. Τουρκικές πηγές υποστήριζαν τότε ότι η Άγκυρα αποφάσισε να μη συμμετάσχει λόγω ελληνικής πρόκλησης, όμως η πραγματικότητα ήταν ότι η Αθήνα είχε ήδη ακυρώσει την πρόσκληση προς την τουρκική Πολεμική Αεροπορία, μετά την κλιμάκωση των υπερπτήσεων και των παραβιάσεων.
Εκεί βρίσκεται και η πολιτική βαρύτητα της φετινής απουσίας. Δεν πρόκειται απλώς για ένα κενό στη λίστα συμμετεχόντων. Είναι η συνέχιση μιας κατάστασης που είχε αποτυπωθεί ήδη από το 2022 και δείχνει ότι ακόμη και σε events με καθαρά συμμαχικό και επιχειρησιακό χαρακτήρα, οι ελληνοτουρκικές τριβές εξακολουθούν να αφήνουν ισχυρό αποτύπωμα, παρά την ύφεση της έντασης πάνω από το Αιγαίο.
Η 335 Μοίρα στο προσκήνιο
Στην «καρδιά» της φετινής διοργάνωσης βρίσκεται η 335 Μοίρα, η ιστορική Μοίρα «Τίγρης» της Πολεμικής Αεροπορίας, η οποία δεν κουβαλά μόνο το βάρος της διοργάνωσης, αλλά και έναν ισχυρό επιχειρησιακό και συμβολικό φορτίο. Η 335 είναι η αρχαιότερη Μοίρα της Πολεμικής Αεροπορίας, καθώς ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 1941 στη Μέση Ανατολή, μέσα στις πιο δύσκολες ώρες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η διαδρομή της είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ίδια την ιστορία της ελληνικής στρατιωτικής αεροπορίας και αυτό ακριβώς δίνει στη σημερινή παρουσία της στον Άραξο μια ξεχωριστή βαρύτητα.
Δεν είναι τυχαίο ότι η 335 Μοίρα αποτελεί πλήρες μέλος της κοινότητας των Tiger Squadrons από το 1972 και έχει ήδη γράψει ιστορία ως διοργανώτρια του NATO Tiger Meet 2022 και τώρα του NATO Tiger Meet 2026. Η επανάληψη της φιλοξενίας από την ίδια Μοίρα δεν αποτελεί μόνο τιμητική επιλογή. Αποτελεί στην πράξη αναγνώριση ότι η ελληνική Μονάδα διαθέτει το απαραίτητο υπόβαθρο, το ανθρώπινο δυναμικό και τη διοικητική ικανότητα για να σηκώσει μία τόσο απαιτητική διεθνή διοργάνωση.
Η 335 Μοίρα δεν είναι απλώς ο διοικητικός οικοδεσπότης. Είναι η επιχειρησιακή βιτρίνα της Ελλάδας στο NATO Tiger Meet. Με τα F-16 block52+ Adv τα οποία σταδιακά μεταμορφώνονται πλέον σε Viper, με έμπειρα πληρώματα και με τεχνικό και υποστηρικτικό προσωπικό υψηλού επιπέδου, καλείται να αποδείξει ότι η ελληνική αεροπορική κοινότητα μπορεί να υπηρετεί όχι μόνο τις Eθνικές επιχειρησιακές ανάγκες, αλλά και τις σύνθετες απαιτήσεις μιας μεγάλης πολυεθνικής δραστηριότητας.
Σε τέτοιες διοργανώσεις, η επιτυχία δεν καταγράφεται μόνο στον αέρα, αλλά και στο έδαφος, στον σχεδιασμό, στον ρυθμό υποστήριξης, στην ασφάλεια πτήσεων, στη διοίκηση και στον συντονισμό εκατοντάδων ανθρώπων και δεκάδων μέσων. Και ακριβώς σε αυτό το πεδίο η Πολεμική Αεροπορία έχει κερδίσει τα τελευταία χρόνια την αξιοπιστία της.
Ο Άραξος επιβεβαιώνει ότι η HAF κατέχει ρόλο οικοδεσπότη πρώτης γραμμής
Η φετινή «Tiger Meet» έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή δεν έρχεται ως μεμονωμένο γεγονός. Έρχεται ως συνέχεια μιας πορείας κατά την οποία η Πολεμική Αεροπορία έχει οικοδομήσει σταδιακά προφίλ αεροπορίας που μπορεί να φιλοξενεί, να οργανώνει και να δίνει αξία σε διεθνείς ασκήσεις. Ο «Ηνίοχος» είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της πορείας. Από το 2015, όταν πήρε τη μορφή INVITEX, η άσκηση προσελκύει σταθερά μεγάλες αεροπορικές δυνάμεις όπως οι ΗΠΑ, το Ισραήλ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ το 2026 συμμετείχαν ξανά πολλές ξένες χώρες και όλα τα είδη μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, διότι δείχνει ότι οι μεγάλες διεθνείς συμμετοχές δεν είναι συγκυριακές. Δεν πρόκειται για περιστασιακή προσέλευση ξένων δυνάμεων λόγω ευνοϊκής γεωγραφίας ή καλού καιρού. Πρόκειται για σταθερή επιλογή ξένων αεροποριών να συμμετέχουν σε διοργανώσεις της Ελλάδας, επειδή αναγνωρίζουν την αξία της εκπαίδευσης που προσφέρουν, το εύρος των σεναρίων, τον ρεαλισμό του επιχειρησιακού περιβάλλοντος και το επίπεδο των Ελλήνων στελεχών που τις σχεδιάζουν και τις υποστηρίζουν.
Η φετινή «Tiger Meet» στον Άραξο έρχεται ακριβώς να επισφραγίσει αυτή την εικόνα. Η Ελλάδα δεν εμφανίζεται απλώς ως χώρα υποδοχής. Εμφανίζεται ως αεροπορική δύναμη που μπορεί να αναλαμβάνει ρόλο κόμβου συνεργασίας, συντονισμού και τακτικής συνεκπαίδευσης.
Πόλος έλξης οι ασκήσεις της Πολεμικής Αεροπορίας
Όταν ξένες αεροπορίες επιλέγουν να έρχονται ξανά και ξανά στην Ελλάδα, το κάνουν επειδή βρίσκουν επιχειρησιακή αξία. Η Πολεμική Αεροπορία έχει επενδύσει συστηματικά σε ένα μοντέλο ασκήσεων που δεν περιορίζεται σε τυπικές πτήσεις ή απλές διμερείς επαφές, αλλά προσφέρει σύνθετα σενάρια, υψηλό ρυθμό πτήσεων, μεγάλη γεωγραφική διασπορά δραστηριοτήτων και δυνατότητα συνεργασίας πολλών διαφορετικών πλατφορμών. Αυτό είναι που έχει μετατρέψει ασκήσεις, όπως ο «Ηνίοχος», σε σημείο αναφοράς και είναι το ίδιο στοιχείο που ενισχύει και τη βαρύτητα της «Tiger Meet».
Το είδαμε άλλωστε και στο NATO Tiger Meet 2022, πάλι στον Άραξο, όταν η ίδια η NATO Tiger Association χαρακτήριζε τη διοργάνωση υψηλής αξίας και κατέγραφε ότι συμμετείχαν περισσότερα από 60 αεροσκάφη, εκτελέστηκαν περίπου 600 αποστολές και καθημερινά πετούσαν έως 80 αποστολές σε δύο κύματα, με σενάρια που περιλάμβαναν OCA, DCA, Air Interdiction, CAS, SEAD/DEAD, ειδικές δυνάμεις και συμμετοχή του Πολεμικού Ναυτικού. Αυτά τα στοιχεία δείχνουν καθαρά ότι η Ελλάδα δεν προσφέρει ένα στενό ή συμβολικό πεδίο εκπαίδευσης, αλλά ένα πλήρες περιβάλλον αεροπορικού πολέμου υψηλής πολυπλοκότητας.
Το ίδιο το μήνυμα των ξένων συμμετεχόντων το 2022 ήταν αποκαλυπτικό. Στελέχη συμμετεχουσών Μοιρών περιέγραφαν τον Άραξο ως πεδίο υψηλής ποιότητας επιχειρησιακής εκπαίδευσης, με ιδιαίτερη αξία για τη διαλειτουργικότητα και την ανταλλαγή εμπειρίας. Αυτή η εικόνα δεν χτίζεται με δημόσιες σχέσεις. Χτίζεται με επίπεδο στελεχών. Με διοικητές που ξέρουν να σχεδιάζουν, με ιπτάμενους που μπορούν να υποστηρίξουν σύνθετα COMAO, με τεχνικούς που διατηρούν υψηλές διαθεσιμότητες και με ένα επιτελικό πλαίσιο που μπορεί να συνδέσει το τακτικό με το οργανωτικό σκέλος.
Οι Τίγρεις βρυχώνται, η Πολεμική Αεροπορία στέλνει μήνυμα
Η NATO «Tiger Meet 2026» στον Άραξο είναι τελικά κάτι πολύ περισσότερο από μια ετήσια συνάντηση Tiger Squadrons.
Είναι μια μεγάλη αεροπορική εκδήλωση πάνω στην οποία η Ελλάδα και η Πολεμική Αεροπορία προβάλλουν κάτι πολύ συγκεκριμένο. Ότι διαθέτουν συνέχεια, επαγγελματισμό, εξωστρέφεια, επιχειρησιακή αυτοπεποίθηση και στελέχη ικανά να δώσουν στις διεθνείς ασκήσεις ουσιαστικό περιεχόμενο.
